Στην Αγία Πρόθεση (Προσκομιδή) για κάθε όνομα, ο Ιερεύς βγάζει πάνω στο άγιο δισκάριο μια μικρή «μερίδα» (μικρό ψίχουλο) και δίπλα στον Άγιο Άρτο, οι ψυχές, λαμβάνουν κατά τρόπο μυστικό, πλούσια ωφέλεια από την σταυρική θυσία του Κυρίου!
Πολυάριθμοι άξιοι λειτουργοί είδαν το θαύμα αυτό της βοήθειας των ζώντων και κεκοιμημένων ψυχών με τα καθαρά μάτια της πίστεως.
Στο τέλος, κατά τη συστολή των Τιμίων Δώρων, από τον Ιερέα, εμβαπτίζονται οι μερίδες ζώντων και κοιμηθέντων μέσα στο Άγιο Αίμα με τα λόγια : «απόπλυνον Κύριε τα αμαρτήματα των ενθάδε μνημονευθέντων δούλων σου ,τω αίματι σου τω αγίω».
Δηλαδή , ξέπλυνε Κύριε με το Αίμα στο άγιο τις αμαρτίες όλων αυτών ,(ζώντων και κεκοιμημένων) που εδώ δια των μερίδων αυτών μνημονεύθηκαν! (π.Χ.Π.)
Ιδιαίτερα τα ΣΑΡΑΝΤΑΛΕΙΤΟΥΡΓΑ των κεκοιμημένων, (σαράντα δηλαδή λειτουργίες επί σαράντα συνεχείς ημέρες), βοηθούν πολύ τις ψυχές.
Δι΄αυτών οι ψυχές των προσφιλών μας προσώπων ,ενισχύονται, δροσίζονται, παραμυθούνται κι αναπαύονται, καθώς έχουμε πολλές μαρτυρίες από τους βίους των αγίων μας στα Συναξάρια τους, έως και την πρόσφατη παράδοση της εκκλησίας μας.
Οι ίδιες οι ψυχές κατά την Αγία Γραφή αδυνατούν ν΄αυτοβοηθηθούν και να μετανοήσουν, η αγάπη μας όμως, γι ΄αυτές κι οι προσευχές μας κάμπτουν το θείο έλεος και τις οφελούν». (π.Χ.Π.)
Ο Άγιος Γέροντας Παϊσιος ο Αγιορείτης αφηγήθηκε: ήμουν εκκλησιαστικός και ,όταν ο ιερεύς έκανε την Προσκομιδή, τη στιγμή που είπε : « ως πρόβατον επι σφαγήν ήχθη» ακούω σπαρτάρισμα αρνίου επάνω στο άγιο δισκάριο!
Όταν πάλι είπε: « θύεται ο Αμνός του Θεού», ακούω βέλασμα από την Αγία Πρόθεση!».
Ο ίδιος καθώς και πολλοί ενάρετοι Πατέρες, λέγουν «να προσευχόμεθα περισσότερο για τους κεκοιμημένους παρά για τους ζώντες, γιατί οι κεκοιμημένοι, σαν ελπίδα αναψυχής έχουν, τις προσευχές μας και μάλιστα τα Σαρανταλείτουργα, τα Μνημόσυνα και οι ελεημοσύνες.»
Ο Άγιος Νικόλαος ο Πλανάς, ο Άγιος Παναγής ο Μπασιάς, όπως και άγιες σύγχρονες Πατερικές μορφές (π. Φιλόθεος Μακρής, π.Φιλόθεος Ζερβάκος, π Νικόλαος Σάγος ) και πολλοί άλλοι, λειτουργούσαν καθημερινά μνημονεύοντας πάμπολλα ονόματα.
Ο π. Ιάκωβος Τσαλίκης που τονίζει: « όταν ο Ιερεύς βγάζει μερίδες και μνημονεύει τα ονόματα των πιστών στην Ιερά Προσκομιδή, κατεβαίνει Άγγελος Κυρίου και παίρνει την μνημόνευση αυτή και την πηγαίνει και την εναποθέτει στο Θρόνο του Δεσπότου Χριστού ως προσευχή γι΄αυτούς που μνημονεύτηκαν!
Ο ονομαστός Αγιορείτης παπα – Σάββας ο πνευματικός εκμυστηρεύτηκε στους μαθητές του: « ήμουν φορεμένος την ιερατική στολή και στεκόμουν μπροστά στην Αγία Τράπεζα, πάνω στην οποία βρισκόταν το άγιο δισκοπότηρο γεμάτο με το Αίμα του Χριστού !
Βλέπω τότε Άγγελο Κυρίου με μορφή ιερέως να παίρνει το χαρτί με τα ονόματα από την Προσκομιδή και να πλησιάζει στην Αγία Τράπεζα.
Εκεί, αφού έβαλε το χαρτί κοντά στο άγιο δισκοπότηρο, βουτάει τη λαβίδα στο Αίμα του Χριστού και σβήνει ένα όνομα και πάλι βουτάει και σβήνει, μέχρι που τελείωσαν όλα τα ονόματα και καθάρισε το χαρτί ! Σκεφτείτε λοιπόν τι αξία έχει να σας μνημονεύουν στην Αγία Πρόθεση»!
Ο μακαριστός λόγιος μοναχός π. Δανιήλ Κατουνακιώτης, προσωπικός φίλος του Αγίου Νεκταρίου ανέφερε δύο χαρακτηριστικές διηγήσεις, στον γνωστό ευσεβή λογοτέχνη Αλέξανδρο Μωραϊτίδη και τελείωσε ως εξής: «δεν υπάρχει καμία αμφιβολία για την ωφέλεια των ψυχών των κεκοιμημένων από τα Σαρανταλείτουργα και τα μνημόσυνα αλλά και τους ζώντες αδελφούς μας, διότι, εφόσον μία πράξη ελεημοσύνης αν κάνει κάποιος αμείβεται από το Θεό, πόσο μεγαλύτερη ωφέλεια θα λάβει όταν με προσωπικά του έξοδα κάνει σαρανταλείτουργο για τις ψυχές προσφιλών του προσώπων;»
Ο π. Εφραίμ Κατουνακιώτης έλαβε ‘’πληροφορία’’ από τον Θεό, ότι σώθηκε ο Γέροντάς του, όταν έκανε για εκείνον το τρίτο κατά σειράν Σαρανταλείτουργο!
«Από αυτή την αγάπη της Εκκλησίας για την ψυχική ωφέλεια και μάλιστα των κοιμηθέντων, καθιερώθηκαν τα Σαρανταλείτουργα. Γι ΄αυτό και όσοι τα υποτιμούν, υποτιμούν την αγάπη της Εκκλησίας και την δύναμη της προσευχής της Εκκλησίας.
Όσοι τα αρνούνται, αρνούνται βασική θέση της Εκκλησίας περί της ωφέλειας ψυχών και άρα έχουν έλλειμα πατερικής παιδείας. (π.Χ.Π.)
