Τήν Κυριακή, 17 Μαΐου 2026, στίς 8 τό βράδυ πραγματοποιήθηκε στήν Παπαχαραλάμπειο αἴθουσα τῆς Ναυπάκτου ἐκδήλωση τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως, ἡ ὁποία ἀναφερόταν σέ τέσσερεις σημαντικές ἐπετείους: στήν Ἅλωση τῆς Πόλης, στόν Μεγάλο Ξεσηκωμό τοῦ 1821, τήν Ἔξοδο τοῦ Μεσολογγίου καί τήν Ἀπελευθέρωση τῆς Ναυπάκτου. Ὁ τίτλος της ἦταν: «Ἀπό τήν Στάχτη στό Φῶς». Τήν ὀργάνωση τῆς ἐκδήλωσης εἶχε ἡ Χορωδία Δημοτικῆς Μουσικῆς τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως καί συμμετεῖχε σ’ αὐτήν μέ τμήματά του ὁ Ναυπακτιακός Χορευτικός Ὅμιλος «Ναῦς». Τήν ἐκδήλωση τίμησαν μέ τήν παρουσία τους ὁ Μητροπολίτης Ναυπάκτου καί Ἁγίου Βλασίου κ. Ἱερόθεος, ὁ Δήμαρχος Ναυπακτίας κ. Βασίλειος Γκίζας, ὁ Πρόεδρος τοῦ Περιφερειακοῦ Συμβουλίου Δυτικῆς Ἑλλάδος κ. Χρῆστος Παΐσιος, ὁ Πρόεδρος τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Δήμου Ναυπακτίας κ. Ἄγγελος Σταυρόπουλος καί πλῆθος κόσμου. Στήν ἔναρξη τῆς ἐκδήλωσης ἀπηύθυναν χαιρετισμό ὁ Σεβασμιώτατος, ὁ Δήμαρχος καί ὁ Πρόεδρος τοῦ Περιφερειακοῦ Συμβουλίου.
Ὁ Σεβασμιώτατος στό χαιρετισμό του εἶπε ὅτι, ἄν καί δέν γνωρίζη τίς λεπτομέρειες τῆς ἐκδήλωσης, εἶναι βέβαιος ὅτι θά εἶναι πολύ καλή, λόγω τῶν συντελεστῶν της, κυρίως τοῦ χοράρχη τῆς Χορωδίας Δημοτικῆς Μουσικῆς τῆς Μητροπόλεως κ. Παντελῆ Ἀναστασόπουλου, ἀλλά καί τοῦ κ. Γιάννη Βαφειάδη. Τό πιστοποιοῦν ἄλλες ἐκδηλώσεις πού ἔχουν ὀργανώσει. Ἀναφερόμενος στό θέμα τῆς ἐκδήλωσης εἶπε ὅτι καλύπτει ἕνα μεγάλο χρονικό διάστημα ἀπό τήν Ἅλωση τῆς Πόλης, τό 1453, ἕως τήν ἀπελευθέρωση τῆς Ναυπάκτου, τό 1829, πού ἔγινε τό κλειδί γιά τήν ἀπελευθέρωση καί ἄλλων περιοχῶν, μέ ἐνδιάμεσα μεγάλα γεγονότα, τόν Μεγάλο Ξεσηκωμό τοῦ 1821 καί τήν Ἔξοδο τοῦ Μεσολογγίου τό 1826, τῆς ὁποίας γιορτάζουμε φέτος τά 200 χρόνια καί στήν ὁποία συμμετεῖχαν καί σκοτώθηκαν πολλοί Ναυπάκτιοι, περίπου 325, ἀλλά καί πολλοί Ἐξοδίτες, κυρίως Σουλιῶτες, ἦλθαν καί κατοίκησαν στήν Ναύπακτο. Τόνισε ἰδιαίτερα ὅτι σ’ αύτό τό μεγάλο διάστημα τῆς σκλαβιᾶς ἔπαιξε σημαντικό ρόλο ἡ Ἐκκλησία. Αὐτή κράτησε τόν λαό στήν πίστη, λόγω τῆς θρησκευτικῆς καί πολιτιστικῆς διαφορᾶς μέ τούς Ὀθωμανούς. Καί ἔθεσε τό ἐρώτημα: Πῶς θά εἴμασταν τώρα, ἄν συνέβαινε σέ μᾶς ὅ,τι ἔγινε στό δυτικό Ρωμαϊκό Κράτος, τό ὁποῖο κατέλαβαν οἱ Βάνδαλοι, οἱ Γότθοι, οἱ Φράγκοι καί τώρα ὅλοι αὐτοί μαζί μέ τούς αὐτόχθονες ἀποτελοῦν μιά ἑνότητα; Τί θά γινόταν, ἄν καί ἐμεῖς δέν διατηρούσαμε, μέ τήν δράση τῆς Ἐκκλησίας, τήν διαφορετικότητά μας ἀπό τούς Ὀθωμανούς;
Στόν χαιρετισμό του ὁ Δήμαρχος Ναυπακτίας κ. Βασίλειος Γκίζας, μεταξύ ἄλλων, εἶπε ὅτι στήν ἐκδήλωση αὐτή θυμόμαστε γεγονότα πού στιγμάτισαν τήν ἑλληνική ἱστορία. Θυμόμαστε δύο πτώσεις καί δύο ἀπελευθερώσεις: τίς πτώσεις τῆς Κωνσταντινούπολης καί τοῦ Μεσολογγίου (Ἅλωση καί Ἔξοδο) καί τήν ἀπελευθέρωση τῆς Ναυπάκτου, καθώς καί τήν ἔναρξη τοῦ Ἀγώνα γιά τήν ἐλευθερία τό 1821. Καί ἐπεσήμανε ὅτι τά γεγονότα πού ἔχουν τό στοιχεῖο τῆς ἀπώλειας, τῆς πτώσης, ἔχουν ἐγκαθιδρυθῆ μέσα στήν καρδιά τῶν Ἑλλήνων σέ σπουδαιότερη θέση ἀπό τά ἄλλα γεγονότα, διότι δέν τά ξεχνᾶμε καί ἔγιναν ἐφαλτήρια γιά ἄλλα σημαντικά γεγονότα. Σ’ αὐτά ὁ ἄνθρωπος δέν ἀναμετρᾶται μέ τόν ἀντίπαλο, ἀλλά μέ τόν ἑαυτό του, ὁ ὁποῖος μέσα ἀπό τίς πτώσεις διατηρεῖ δυνάμεις, ὥστε νά ἀντέχη καί μετά τήν πτώση νά ἔρχεται ἡ ἀναγέννηση, μετά τόν σταυρό νά ἀκολουθῆ ἡ ἀνάσταση. Κλείνοντας συνεχάρη ὅλους τούς συντελεστές τῆς ἐκδήλωσης.
Στόν χαιρετισμό του ὁ κ. Χρῆστος Παΐσιος, Πρόεδρος τοῦ Περιφερειακοῦ Συμβουλίου Δυτικῆς Ἑλλάδος, μεταξύ ἄλλων, εἶπε ὅτι τέτοιες ἐκδηλώσεις, πού εἶναι «μνημόσυνα» τά ὁποῖα συνδέουν τήν ἱστορία μέ καλλιτεχνικές ἐκφράσεις, τυπώνονται καλύτερα στήν συνείδηση τοῦ κόσμου. Εἶπε, ἐπίσης, ὅτι ἡ πτώση τῆς Πόλης ἦταν ἡ γενεσιουργός αἰτία τῆς ἀντίστασης πού ἀκολούθησε. Ὁ Αὐτοκράτορας δέν τήν παρέδωσε, ἡ Ἁγία Σοφία καταπατήθηκε καί αὐτό πέρασε στά δημοτικά τραγούδια, μπῆκε στό ὑποσυνείδητο τοῦ Ἔθνους καί ἔφερε τήν Ἐπανάσταση, ἡ ὁποία νομιμοποιήθηκε ἀπό τήν θυσία τοῦ Αὐτοκράτορα, πού δέν συνθηκολόγησε. Ἐπεσήμανε, ἐπίσης, ὅτι ἀντισταθήκαμε στούς Ὀθωμανούς, ἀλλά καί στούς Ἑνετούς Χριστιανούς, οἱ ὁποῖοι μᾶς πίεσαν πολύ, ἀλλά δέν ἐνδώσαμε. Ἀκόμη ὑπογράμμισε ὅτι εἶναι σημαντικό νά πέση φῶς σέ πτυχές τῆς τοπικῆς μας ἱστορίας, διότι ἡ Ναύπακτος καί ἐπί Βυζαντίου καί στήν Ἑνετοκρατία, ἀλλά καί ἐπί Τουρκοκρατίας ἦταν διοικητικό κέντρο.
Ἡ ἐκδήλωση εἶχε ὑψηλή καλλιτεχνική ποιότητα συνδυάζοντας λόγο, τραγούδι καί χορό μέ προσεγμένη σκηνοθεσία καί φωτισμό ἀνάλογο μέ τό θέμα τοῦ λόγου ἤ τοῦ τραγουδιοῦ πού ἀκουγόταν. Αὐτός ὁ συνδυασμός βοηθοῦσε στήν μετάδοση μηνυμάτων καί συναισθημάτων καί ἔκανε τήν ἐκδήλωση ἐπιβλητική.
Τήν Χορωδία τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως δίδαξε καί διηύθυνε ὁ κ. Παντελῆς Ἀναστασόπουλος. Τήν διδασκαλία τῶν χορευτικῶν τμημάτων εἶχε ὁ κ. Γιάννης Βαφειάδης. Τήν ὀρχήστρα ἀποτελοῦσαν οἱ: Παναγιώτης Μῆτσος, λαοῦτο, Βασιλική Μήτσου, βιολί, Τσακμάκης Θεόδωρος, κλαρίνο, Λιάσκος Λάζαρος, κρουστά, Ἰωάννης Ἀναστασόπουλος, τύμπανο, κανονάκι ὁ Παντελῆς Ἀναστασόπουλος, ὁ ὁποῖος εἶχε τήν ἐνορχήστρωση καί τήν διεύθυνση τῆς ὀρχήστρας.
Τά κείμενα πού ἀναγνώσθηκαν ἔγραψε ἡ φιλόλογος κ. Εὐθυμία Σταυρογιαννοπούλου. Στήν ἐκδήλωση διαβάστηκαν καί ἐπιλεγμένα ἀποσπάσματα ἀπό τό μυθιστόρημα τοῦ Ἰσίδωρου Ζουργοῦ «Ἡ Ἀηδονόπιτα». Τά κείμενα ἀνέγνωσαν μέλη τῆς Χορωδίας καί ὁ ἠθοποιός Γεώργιος Κατσάμπας.
Στόν ἐπιβλητικό ἐπίλογο τῆς ἐκδήλωσης παρατάχθηκαν πάνω στήν σκηνή χορωδοί, μουσικοί καί χορευτές καί ἡ χορωδία, μέ τήν σκηνή νά φωτίζεται μέ γαλάζιο φῶς, τραγούδησε ὁρισμένες χαρακτηριστικές στροφές ἀπό τήν «Ὕμνο στήν Ἐλευθερία» τοῦ Διονυσίου Σολωμοῦ καί στό τέλος, μέ τήν σκηνή νά φωτίζεται μέ ἄπλετο λευκό φῶς, ἔψαλε τίς δύο στροφές τοῦ Ἐθνικοῦ Ὕμνου.
