Ο χαρακτηρισθείς και «Πρύτανης των Λειτουργιολόγων» αείμνηστος Καθηγητής Ι. Φουντούλης είχε ασχοληθεί με το ζήτημα της τελέσεως της Αναστάσεως. Παρακάτω θα παραθέσουμε το κείμενό του, που αποτελεί κόλαφο προς την ΔΙΣ αλλά και προς τους κυρίους Διονύσιο Ανατολικιώτη, συντάκτη του Κανοναρίου των Διπτύχων της Εκκλησίας της Ελλάδος, και Αναστάσιο Βαβούσκο, Άρχοντα του Πατριαρχείου Κων/λεως, οι οποίοι με κείμενά τους έσπευσαν να «διαγράψουν» τους Ι. Κανόνες και την Ι. Παράδοση, για να επικροτήσουν την αυθαιρεσίαν. Παραθέτουμε το κείμενο:

«Κατά την νύκτα του Πάσχα σχεδόν από τους πρώτους χρόνους της χριστιανικής Εκκλησίας ετελείτο μακρά ολονύκτιος ακολουθία, που άρχιζε από το εσπέρας του Σαββάτου και ετελείωνε το πρωϊ της Κυριακής. Αυτή είναι η αρχαιοτέρα χριστιανική παννυχίς. Κατά το βυζαντινό λειτουργικό τυπικό περιελάμβανε τον εσπερισνό του Μεγάλου Σαββάτου, κατά τα αναγνώσματα του οποίου εγίνετο το βάπτισμα των κατηχουμένων, την λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου, μακρά ανάγνωσι εκ των Πράξεων των Αποστόλων, την ακολουθία του μεσονυκτικού της Κυριακής του Πάσχα, στο οποίο αντί του συνήθους τριαδικού κανόνος ψάλλεται ο κανών του Μεγάλου Σαββάτου «Κύματι θαλάσης», την ακολουθία του όρθρου και την αναστάσιμο λειτουργία.

Στις ενορίες για ποιμαντικούς λόγους η μακρά ακολουθία χωρίσθηκε στα δύο και ο εσπερινός με την λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου μετετέθη στο πρωί του Μεγάλου Σαββάτου για να διευκολύνθή η κοινωνία των πιστών, το βάπτισμα των κατηχουμένων έπαυσε πια να τελήται, η μακρά ανάγνωσις των Πράξεων, που συνέδεε την λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου με το μεσονυκτικό, δεν γίνεται πια και η ακολουθία της παννυχίδος περιωρίσθηκε μόνο στο μεσονυκτικό, στον όρθρο και στη λειτουργία.

Η ακολουθία της αναστάσεως στο λειτουργικό πλαίσιο των ακολουθιών αυτών ευρίσκεται μετά την απόλυσι του μεσονυκτικού και στην αρχή του όρθρου, του οποίου και αποτελεί την κάπως ιδιόρρυθμο έναρξι. Ακριβώς αυτή η λειτουργική θέσις της ακολουθίας της Αναστάσεως υποδηλώνει, ότι αυτή ετελείτο κατά τις πρώτες μετά το μεσονύκτιο ώρες, τότε δηλαδή που άρχιζε και η συνήθης ακολουθία του όρθρου.

Τούτο ρητώς άλλως τε διατάσσουν και ωρισμένα αρχαία Τυπικά με τις χαρακτηριστικές φράσεις: «της αρμοζούσης ώρας του όρθρου ενστάσης (ή «φθασάσης») εξερχόμεθα κλ.π.» ή «περί ώραν όρθρου», όπως σημειώνει το τυπικό του εντύπου Πεντηκοσταρίου.

Άλλα εξ άλλου Τυπικά τοποθετούν την έναρξι της αναστασίμου ακολουθίας μετά την ογδόη ή μετά την ενάτη ώρα της νυκτός, δηλαδή περίπου μετά από τις 2 ή 3 μετά τα μεσάνυκτα.

Άλλα την θέτουν ολίγες ώρες πριν. Κατ’ αυτά η απόλυσις προ της Αναστάσεως ακολουθίας εγίνετο περίπου κατά την έκτη ώρα της νυκτός, δηλαδή τα μεσάνυκτα. Παρ’ όλη την ποικιλία που παρουσιάζουν εκ πρώτης όψεως οι μαρτυρίες αυτών των αρχαίων Τυπικών, είναι χαρακτηριστικό ότι συμφωνούν στο ότι η Ανάστασις γίνεται μετά τα μεσάνυκτα και πριν ακόμη αρχίση να υποχωρή η νύκτα, δηλαδή «όρθρου βαθέως» της Κυριακής. Η πράξις αυτή αιτιολογείται από ένα μεταγενέστερο (του έτους 1813) χειρόγραφο Τυπικό της Μονής Φιλοθέου του Αγίου Όρους ως εξής: «όταν γίνη η Ανάστασις πρέπει να είναι η έκτη ώρα της νυκτός απερασμένη, διότι ο Κύριός μας μετά το μεσονύκτιον ανεστήθη».

Υπήρχε όμως παραλλήλως και η άλλη παράδοσις, ότι ο Κύριος ανεστήθη το μεσονύκτιο. Στο συναξάριο επί παραδείγματι της Κυριακής του Πάσχα, που περιέχεται στο Πεντηκοστάριο και που είναι γραμμένο από τον Νικηφόρο Ξανθόπουλο λέγεται ότι «περί μέσον της νυκτός» κατήλθε ο άγγελος και απεκύλησε τον λίθο του μνημείου. Η παράδοσις αυτή, καθώς και η τάσις να επιταχυνθή η λήξις της όλης ακολουθίας, επηρέασε και την σημερινή πράξι και η Ανάστασις τελείται ακριβώς κατά το μεσονύκτιο. Παρά τούτο σε ωρισμένα μέρης και της πατρίδος μας ακόμη, τελούν την Ανάστασι μετά το μεσονύκτιο κατά τις 3 το πρωί, δηλαδή κατά την ενάτη ώρα της νυκτός, όπως είδαμε σε μερικά αρχαία Τυπικά. Αυτό δεν γίνεται μόνο για λόγους ανάγκης, όταν δηλαδή ένας ιερεύς εξυπηρετή δύο χωριά, αλλά και υπό ομαλές συνθήκες κατά παλαιά παράδοσι» (Απαντήσεις εις Λειτουργικάς Απορίας, τ. Α΄, σ. 168-170. Αντιγραφή: «Ορθόδοξος Τύπος»)

Η Ι. Παράδοσις είναι σαφής, ως καταδεικνύεται από τα παραπάνω, και επιπλέον έχει ΑΠΑΡΑΒΑΤΟ χαρακτήρα σύμφωνα με τον 89ο Κανόνα της Πενθέκτης Αγίας Οικουμενικής Συνόδου. Αν αμφισβητούν Οικουμενική Σύνοδο, τότε αμφισβητούν την Εκκλησία!

Η Ανάστασις τελείται υποχρεωτικά το ενωρίτερο στις 12 μ.μ. Ακόμα και όταν πρέπει να τελεστούν περισσότερες από μία Αναστάσεις λόγω οποιασδήποτε ανάγκης, η πρώτη εξ αυτών δεν γίνεται να τελεστή πριν το μεσονύκτιο! Επομένως, τα όσα απεφάσισε η ΔΙΣ και επικροτούν τινές καταρρίπτονται ενώπιον της Ι. Παραδόσεως.

Γίνετε συνοδοιπόροι μας στην γνώση και την ενημέρωση. Στείλτε στο info@poimin.gr άρθρα, φωτογραφίες, βίντεο ή κάτι που πιστεύετε ότι αξίζει να μοιραστείτε τόσο με εμάς όσο και με τους αναγνώστες μας.

Πρόσφατα Άρθρα

Ο εορτασμός του Μυροβλύτη Μεγαλομάρτυρος Αγίου Δημητρίου στην Σύρο

Λόγω των ισχυρών ανέμων που έπνεαν στην περιοχή του ιερό Ναού Αγίου Δημητρίου Ερμουπόλεως, η εόρτιος Αρχιερατική Θεία Λειτουργία, ιερουργούντος του Σεβασμιωτάτου κ. Δωροθέου...

Πανηγύρισε ο Ιερός Ναός του Αγίου Δημητρίου Ναούσης

Την Τρίτη 26 Οκτωβρίου το πρωί ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας κ. Παντελεήμων λειτούργησε και κήρυξε τον θείο λόγο στον πανηγυρίζοντα Ιερό Ναό του...

Πανηγυρική Θεία Λειτουργία στον Μητροπολιτικό Ναό του Αγ. Δημητρίου Άρτας

Με ιεροπρέπεια και λαμπρότητα κορυφώθηκαν την Τρίτη 26 Οκτωβρίου 2021 οι Λατρευτικές εκδηλώσεις προς τιμήν του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Δημητρίου του Μυροβλύτου, στον φερώνυμο Μητροπολιτικό...

Πανηγυρικός Πολυαρχιερατικός Εσπερινός στον Άγιο Δημήτριο Θεσσαλονίκης

Σύμπασα ἡ Ἁγία μας Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία, ὅλως ὅμως ἰδιαιτέρως ἡ ἁγιοτόκος Θεσσαλονίκη καὶ ἡ τοπική μας Ἐκκλησία, γεραίρει, τιμᾶ καὶ λαμπρύνεται ἐπὶ τῇ ἱερὰ...

Παρουσίαση τριών βιβλίων της Αποστολικής διακονίας στην Ι.Μ. Χαλκίδος

Στα πλαίσια των ΚΘ΄ Δημητρίων του Μητροπολιτικού Ι. Ναού Αγίου Δημητρίου Χαλκίδος πραγματοποιήθηκε, το βράδυ της Κυριακής 24 Οκτωβρίου 2021, παρουσίαση των βιβλίων «ΔΕΟΣ...

Μητροπολίτης Αιτωλίας Κοσμάς: «..μόνο ο Κύριος μας ελευθερώνει!»

Με ιδιαίτερη κατάνυξη τελέσθηκε η πρωτοχριστιανική Θεία Λειτουργία του Αγίου Ιακώβου του αδελφοθέου, την Κυριακή 24 Οκτωβρίου 2021, επομένη ημέρα της μνήμη του Αγίου,...

Μέγας Εσπερινός στον πανηγυρίζοντα Ναό του Αγ. Δημητρίου Ερμουπόλεως

Στον ανεγερθέντα επί του τόπου Ευρέσεως, το 1936, της αγίας Εικόνας του Αγίου Δημητρίου ομώνυμο Ιερό Ναό τελέσθηκε απόψε Εόρτιος Εσπερινός, προεξάρχοντος του Σεβασμιωτάτου...

Αρχιερατικός Εσπερινός στον πανηγυρίζοντα Ι.Ν. Αγίου Δημητρίου Στρατοπέδου Καρατάσιου

Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως κ. Βαρνάβας, το απόγευμα της Δευτέρας 25 Οκτωβρίου 2021, χοροστάτησε στον Πανηγυρικό Εσπερινό που τελέστηκε στον Ιερό Ναό...

Πανηγυρικός Εσπερινός στον πανηγυρίζοντα Ιερό Ναό του Αγίου Δημητρίου στα Καβάσιλα

Τη Δευτέρα 25 Οκτωβρίου το απόγευμα ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας κ. Παντελεήμων χοροστάτησε και κήρυξε τον θείο λόγο στον Πανηγυρικό Εσπερινό στον πανηγυρίζοντα...

Πανηγυρικός Eσπερινός στον Άγιο Δημήτριο Νέας Ελβετίας Βύρωνος

Με την πρέπουσα κατάνυξη αλλά και τη μεγαλοπρέπεια που αρμόζει στον Προστάτη και Έφορο της Ενορίας μας , Άγιο Δημήτριο τον Μυροβλύτη, σεβόμενοι τις...

Ο Εσπερινός του Αγίου Δημητρίου στην πόλη της Καλαμάτας.

Με την δέουσα εκκλησιαστική τάξη και μεγαλοπρέπεια τελέσθηκε στην Ιερά Μητρόπολη Μεσσηνίας ο πανηγυρικός εσπερινός της εορτής του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Δημητρίου του Μυροβλύτου. Επίκεντρο...

Πανηγυρικός Εσπερινός στον Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Δημητρίου του Μυροβλύτου Άρτας

Προεξάρχοντος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Άρτης κ. Καλλινίκου, ετελέσθη το απόγευμα της Δευτέρας 25ης Οκτωβρίου 2021, με θρησκευτική μεγαλοπρέπεια, ο Μέγας Εσπερινός, επί τη μνήμη...

Μεγαλειώδης Λιτανεία στη Θεσσαλονίκη για τον Άγιο Δημήτριο

Με τις δέουσες τιμές και με κάθε επισημότητα, πραγματοποιήθηκε το πρωί της 25ης Οκτωβρίου 2021, η Ιερά Λιτάνευση των Εικόνων της Παναγίας Πορταΐτισσας και...

Αικατερίνεια: 40 ημέρες με «ανάσες τέχνης & πολιτισμού»

Ο κορυφαίος θεσμός σηκώνει αυλαία στις 31 Οκτωβρίου Τα ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΕΙΑ, μετά από μία «ανάπαυλα» που επέβαλε η υγειονομική κρίση επιστρέφουν δυναμικά με τη 14η...