• Αρχική
  • Επικαιρότητα
    • Εκκλησία της Ελλάδος
    • Πατριαρχεία – Αυτοκέφαλες Εκκλησίες
    • Η φωνή των Ποιμένων
    • Ελλάδα Κόσμος
  • Συνοπτικός
  • Κηρύγματα
  • Απόψεις – Γνώμες
  • Πνευματικές Διδαχές
    • Ομιλίες
    • Άκου ένα βιβλίο
  • Αφιερώματα
    • Μουσικός Θησαυρός
    • Στρατιωτικοί Ιερείς
    • Προσκυνηματικός Τουρισμός
  • Αιρέσεις
Δευτέρα, 16 Νοεμβρίου, 2026
Poimin.gr
  • Αρχική
  • Επικαιρότητα
    • Εκκλησία της Ελλάδος
    • Πατριαρχεία – Αυτοκέφαλες Εκκλησίες
    • Η φωνή των Ποιμένων
    • Ελλάδα Κόσμος
  • Συνοπτικός
  • Κηρύγματα
  • Απόψεις – Γνώμες
  • Πνευματικές Διδαχές
    • Ομιλίες
    • Άκου ένα βιβλίο
  • Αφιερώματα
    • Μουσικός Θησαυρός
    • Στρατιωτικοί Ιερείς
    • Προσκυνηματικός Τουρισμός
  • Αιρέσεις
No Result
View All Result
  • Αρχική
  • Επικαιρότητα
    • Εκκλησία της Ελλάδος
    • Πατριαρχεία – Αυτοκέφαλες Εκκλησίες
    • Η φωνή των Ποιμένων
    • Ελλάδα Κόσμος
  • Συνοπτικός
  • Κηρύγματα
  • Απόψεις – Γνώμες
  • Πνευματικές Διδαχές
    • Ομιλίες
    • Άκου ένα βιβλίο
  • Αφιερώματα
    • Μουσικός Θησαυρός
    • Στρατιωτικοί Ιερείς
    • Προσκυνηματικός Τουρισμός
  • Αιρέσεις
No Result
View All Result
Poimin.gr
No Result
View All Result

Τελετές με «άρωμα» από τις αγιορείτικες ακολουθίες

in Απόψεις - Γνώμες, Εκκλησιαστική Επικαιρότητα
3 Ιανουαρίου 2019
byPoimin.gr Team
Τελετές με «άρωμα» από τις αγιορείτικες ακολουθίες
Share on FacebookShare on Twitter

Γράφει ο Μ. Γ. Βαρβούνης: Καθηγητής Λαογραφίας του Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου Θράκης

Τα αντίγραφα των θαυματουργών ιερών εικόνων που τοποθετούνται μόνιμα και «ενθρονίζονται» σε ενοριακούς ναούς, στη νέα θέση τους, επισκέπτονται και προσκυνούν οι πιστοί, κάνουν τάματα και δίνουν αφιερώματα, επικαλούμενοι την θαυματουργική επέμβαση της υπερφυσικής δύναμης που πιστεύεται ότι έχει το πρωτότυπο. Την ημέρα κατά την οποία τιμάται το πρωτότυπο, αλλά και σε μεγάλες εορτές όπως τα Χριστούγεννα ή το Πάσχα, το αντίγραφο μεταφέρεται στο κέντρο του ναού, όπου τελείται αγρυπνία, θεία λειτουργία και παράκληση, κατά το πρότυπο των αντίστοιχων αγιορείτικων ακολουθιών. Ουσιαστικά, πρόκειται για ένας είδος τελετουργικής προέκτασης της μοναστηριακής ζωής μέσα σε ενοριακά πλαίσια, με στόχο την κατάνυξη των πιστών. Ακόμη και στις λιτανείες των πανηγύρεων των ενοριών λιτανεύονται και τα αντίγραφα αυτά, κατά μίμηση αντιστοίχων αθωνικών μοναστηριακών τελετουργικών προτύπων.

Με βάση τα αντίγραφα καθιερώνονται λοιπόν νέες πανηγύρεις στις ενορίες όπου αυτά απόκεινται, αλλά και αναζωπυρώνεται το ενδιαφέρον για τον μοναχισμό γενικότερα, και το Άγιον Όρος, απ’ όπου κατά κανόνα προέρχονται, ειδικότερα. Στα πλαίσια των πανηγύρεων αυτών συχνά πραγματοποιούνται ομιλίες με διαφάνειες, ή καλούνται για να συμμετάσχουν στις σχετικές ακολουθίες μοναχοί από τη μονή όπου βρίσκεται θησαυρισμένο το πρωτότυπο, γεγονός που γίνεται αφορμή τόσο για πνευματική ανάταση, όσο και για λειτουργική αναγέννηση και ποικιλία των αστικών ενοριών όπου βρίσκονται τα αντίγραφα, και όπου τελούνται οι σχετικές ακολουθίες.

Οπωσδήποτε πρόκειται για ένα νέο φαινόμενο, που εντάσσεται και στα όρια της σύγχρονης νεωτερικής λαϊκής θρησκευτικότητας, και ως εκ τούτου ενδιαφέρει και την θρησκευτική λαογραφία μας. Εντάσσεται σε ένα κλίμα μοναστηριακών επιδράσεων στην ενοριακή λειτουργική ζωή, στο οποίο και παραπάνω αναφερθήκαμε, και το οποίο οφείλεται αφενός μεν στο ότι οι αντίστοιχες μοναστηριακές μορφές θεωρούνται πιο πνευματικές, αφετέρου δε ότι στις μεγάλες ενορίες των πόλεων τοποθετούνται κατά κανόνα ως προϊστάμενοι ιερομόναχοι που διαβιούν εκτός των μονών της μετανοίας τους, οι οποίοι θέλουν να μεταφέρουν στον ενορία στοιχεία της μοναστηριακής λειτουργικής ζωής.

Από την άλλη πλευρά, το φαινόμενο αυτό, όπως και άλλα ανάλογα που έχουμε κατά το παρελθόν μελετήσει, εντάσσεται στην προσπάθεια του σύγχρονου ανθρώπου να αντισταθεί στις ανασφάλειες και στους έντονους ρυθμούς της καθημερινότητας, επιστρέφοντας σε «πρωταρχικές» ή «αρχέγονες» μορφές τελετουργικής έκφρασης και δράσης. Εν προκειμένω, οι μορφές αυτές συσχετίζονται με την λειτουργική ζωή των μονών, ιδιαίτερα δε των μοναστηριών του Αγίου Όρους, και τα αντίγραφα των ιερών και θαυματουργών εικόνων τους συμβολοποιούνται, αποβαίνοντας χαρακτηριστικά σημεία και αντιπροσωπευτικά ιερά αντικείμενα της φιλοσοφίας και του τρόπου ζωής που ο ορθόδοξος μοναχισμός σήμερα αντιπροσωπεύει για τους ταλαιπωρημένους αστούς. Πρόκειται λοιπόν για φαινόμενο οι πολιτισμικές ρίζες του οποίου είναι οπωσδήποτε βαθύτερες της απλής μίμησης λειτουργικών μορφών του Αγίου Όρους, με σημείο αναφοράς το αντίγραφο της θαυματουργής εικόνας κάθε μοναστηριού.

Θα πρέπει μάλιστα να παρατηρηθεί ότι οι τάσεις αυτές του σύγχρονου θρησκευόμενου ανθρώπου του λαού, έχουν οδηγήσει στο σχηματισμό μιας σειράς νεωτερικών θρησκευτικών εθίμων, αλλά και στην κραταίωση του φαινομένου των προσκυνηματικών επισκέψεων σε μονές του Αγίου Όρους, καθώς και σε άλλα μοναστηριακά προσκυνηματικά κέντρα (Πάτμος, Μετέωρα, Σινά κ.λπ.). Ασφαλώς πρόκειται για φαινόμενο που απασχολεί πολλούς κλάδους της επιστήμης, και επιδέχεται πολλές και διαφορετικές προσεγγίσεις και ερμηνείες, σίγουρα όμως συνιστά τη βάση και για την διαμόρφωση νέων εθιμικών μορφών, που από τις ενορίες των μεγάλων αστικών κέντρων επεκτείνονται στα μικρότερα αστικά κέντρα της ελληνικής επαρχίας, και μεταβάλλονται σε κυρίαρχες εκφράσεις της ελληνικής λαϊκής θρησκευτικότητας.

Σε κάθε περίπτωση, όπως και παραπάνω αναφέρθηκε, το νεωτερικό αυτό λαϊκό λατρευτικό φαινόμενο βρίσκεται σε εξέλιξη. Η παρακολούθησή του θα δείξει την πορεία, την πιθανή μελλοντική τυπολογία, τη λειτουργικότητα και την αντοχή του στο χρόνο, στα πλαίσια της σύγχρονης λαϊκής θρησκευτικότητας του λαού μας.

Εφημερίδα «Κιβωτός της Ορθοδοξίας»

Πρόσφατα Άρθρα

Χειροτονία εις Πρεσβύτερον & Διορισμός νέου Γενικού Αρχιερατικού Επιτρόπου στην Ι.Μ. Κορίνθου
Εκκλησία της Ελλάδος

Χειροτονία εις Πρεσβύτερον & Διορισμός νέου Γενικού Αρχιερατικού Επιτρόπου στην Ι.Μ. Κορίνθου

15 Νοεμβρίου 2026

Με Πολυαρχιερατική Θεία Λειτουργία στον Καθεδρικό Ιερό Ναό Αποστόλου Παύλου Κορίνθου εορτάσθηκε σήμερα, Κυριακή 15 Νοεμβρίου 2026, η συμπλήρωση ενός...

Read more
Πολυαρχιερατικό Συλλείτουργο  και χειροτονία Διακόνου στην Μεσσηνία
Εκκλησία της Ελλάδος

Πολυαρχιερατικό Συλλείτουργο και χειροτονία Διακόνου στην Μεσσηνία

15 Νοεμβρίου 2026

Πολυαρχιερατικό συλλείτουργο τελέσθηκε το πρωί της Κυριακής 15 Νοεμβρίου 2026, στον Μητροπολιτικό Ιερό Ναό Αγίου Ιωάννου Προδρόμου, στην πόλη της...

Read more
Έναρξη των Αγιογραφικών Συνάξεων Θηλέων στην Ιερά Μητρόπολη Άρτης
Εκκλησία της Ελλάδος

Έναρξη των Αγιογραφικών Συνάξεων Θηλέων στην Ιερά Μητρόπολη Άρτης

15 Νοεμβρίου 2026

Το απόγευμα της Κυριακής 15 Νοεμβρίου 2026, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Άρτης κ. Καλλίνικος ετέλεσε τον εναρκτήριο Αγιασμό των Αγιογραφικών Συνάξεων...

Read more
Η νηστεία γίνεται άσκηση αγάπης και ελεημοσύνης
Εκκλησία της Ελλάδος

Η νηστεία γίνεται άσκηση αγάπης και ελεημοσύνης

15 Νοεμβρίου 2026

Αρχομένης της Σαρακοστής των Χριστουγέννων, την Κυριακή, 15η του μηνός Νοεμβρίου ε.έ., ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Διδυμοτείχου, Ορεστιάδος και Σουφλίου κ....

Read more
Κυριακή του Καλού Σαμαρείτη στον Ιερό Ναό Παμμεγίστων Ταξιαρχών στο Μαρτίνο Λοκρίδας
Εκκλησία της Ελλάδος

Κυριακή του Καλού Σαμαρείτη στον Ιερό Ναό Παμμεγίστων Ταξιαρχών στο Μαρτίνο Λοκρίδας

15 Νοεμβρίου 2026

Στον Ιερό Παμμεγίστων Ταξιαρχών στο Μαρτίνο Λοκρίδος, στα νότια σύνορα της Μητροπολιτικής Περιφέρειας Φθιώτιδος ιερούργησε σήμερα Κυριακή 15 Νοεμβρίου 2026...

Read more
Η εορτή του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου στην Τερψιθέα
Εκκλησία της Ελλάδος

Η εορτή του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου στην Τερψιθέα

15 Νοεμβρίου 2026

Στο Παρεκκλήσιο του Αγίου Ιωάννου του Χρυσοστόμου που βρίσκεται στο υπόγειο του Ιερού Ναού Αγίου Αθανασίου Τερψιθέας και αποτελεί τον...

Read more
Χειροτονία Πρεσβυτέρου στη Ν. Ιωνία
Εκκλησία της Ελλάδος

Χειροτονία Πρεσβυτέρου στη Ν. Ιωνία

15 Νοεμβρίου 2026

Την Κυριακή 15 Νοεμβρίου 2026, (Η’ Λουκά), ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Νέας Ιωνίας, Φιλαδελφείας, Ηρακλείου και Χαλκηδόνος κ. Γαβριήλ χοροστάτησε στην...

Read more
Χειροτονία Πρεσβυτέρου στον Ενοριακό Ιερό Ναό Αγίου Σπυρίδωνος Τριανδρίας
Εκκλησία της Ελλάδος

Χειροτονία Πρεσβυτέρου στον Ενοριακό Ιερό Ναό Αγίου Σπυρίδωνος Τριανδρίας

15 Νοεμβρίου 2026

Την Κυριακή 15 Νοεμβρίου (Η´ Λουκά) ο Ποιμενάρχης μας, Μητροπολίτης Θεσσαλονίκης κ. Φιλόθεος, ιερούργησε στον Ενοριακό Ιερό Ναό Αγίου Σπυρίδωνος...

Read more
«Χριστός εστί η ειρήνη ημών»
Εκκλησία της Ελλάδος

«Χριστός εστί η ειρήνη ημών»

15 Νοεμβρίου 2026

    Την Κυριακή 15 Νοεμβρίου 2026, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης μας κ. Τιμόθεος χοροστάτησε στην ακολουθία του Όρθρου και τέλεσε τη...

Read more
Ιστορικό Πολυαρχιερατικό Συλλείτουργο στην Ευξεινούπολη για τα 20 χρόνια από τα εγκαίνια του Ιερού Ναού
Εκκλησία της Ελλάδος

Ιστορικό Πολυαρχιερατικό Συλλείτουργο στην Ευξεινούπολη για τα 20 χρόνια από τα εγκαίνια του Ιερού Ναού

15 Νοεμβρίου 2026

Με ιδιαίτερη λαμπρότητα τελέστηκε σήμερα, Κυριακή 15 Νοεμβρίου, Πολυαρχιερατικό Συλλείτουργο στον Ιερό Ναό Κοιμήσεως της Θεοτόκου Ευξεινουπόλεως Αλμυρού, με αφορμή...

Read more
Σερρών Θεολόγος: «Σκοτείνιασαν σήμερα οι άνθρωποι, ο αδελφός στον αδελφό δεν δίνει φως. Μη φοβού όμως!»
Εκκλησία της Ελλάδος

Σερρών Θεολόγος: «Σκοτείνιασαν σήμερα οι άνθρωποι, ο αδελφός στον αδελφό δεν δίνει φως. Μη φοβού όμως!»

15 Νοεμβρίου 2026

Στον ιερό Ναό Αγ. Μαρίνης και Αντωνίου Σερρών, ιερούργησε σήμερα, Κυριακή 15 Νοεμβρίου 2026, ο Σεβ. Μητροπολίτης Σερρών και Νιγρίτης...

Read more
Η μετάνοια αρχίζει όταν σταματάμε να προσπερνούμε τον άνθρωπο
Εκκλησία της Ελλάδος

Η μετάνοια αρχίζει όταν σταματάμε να προσπερνούμε τον άνθρωπο

15 Νοεμβρίου 2026

Την Κυριακή 15 Νοεμβρίου 2026 το πρωί, στον Ιερό Ναό Αγίων Κωνσταντίνου και Ελένης, στο Διχομοίρι Άρτας, ελειτούργησε ο Σεβασμιώτατος...

Read more
«Από την (Αστρο)Φυσική στη ζωή και από τη ζωή στην τεχνητή νοημοσύνη»: Ομιλία του καθηγητή Ιωάννη Δαγκλή στην Καρδίτσα
Εκκλησία της Ελλάδος

«Από την (Αστρο)Φυσική στη ζωή και από τη ζωή στην τεχνητή νοημοσύνη»: Ομιλία του καθηγητή Ιωάννη Δαγκλή στην Καρδίτσα

15 Νοεμβρίου 2026

 Το απόγευμα του Σαββάτου 14 Νοεμβρίου 2026, στο Πνευματικό Κέντρο του Ιερού Ναού Αγίων Σοφίας, Ιωάννου Χρυσοστόμου και Σπυρίδωνος Καρδίτσης,...

Read more
Ἑορτὴ Ἁγίου Γρηγορίου τοῦ Παλαμᾶ καὶ συνέχιση τῶν ἐργασιῶν τοῦ Γ΄ Θεολογικοῦ Σεμιναρίου Καστοριᾶς
Εκκλησία της Ελλάδος

Ἑορτὴ Ἁγίου Γρηγορίου τοῦ Παλαμᾶ καὶ συνέχιση τῶν ἐργασιῶν τοῦ Γ΄ Θεολογικοῦ Σεμιναρίου Καστοριᾶς

15 Νοεμβρίου 2026

Τὸ Σάββατο, 14 Νοεμβρίου 2026, μνήμη τοῦ Μεγάλου Πατρὸς τῆς Ἐκκλησίας μας, Ἁγίου Γρηγορίου τοῦ Παλαμᾶ, Ἀρχιεπισκόπου Θεσσαλονίκης καὶ τοπικοῦ...

Read more
Πρὸς τὴ Βηθλεέμ: ἡ Νηστεία τῶν Χριστουγέννων ὡς δρόμος προετοιμασίας τῆς καρδιᾶς
Πνευματικές Διδαχές

Πρὸς τὴ Βηθλεέμ: ἡ Νηστεία τῶν Χριστουγέννων ὡς δρόμος προετοιμασίας τῆς καρδιᾶς

15 Νοεμβρίου 2026

τοῦ Ἀρχιμ. Βαρλαὰμ Μετεωρίτου Κάθε χρόνο, καθὼς πλησιάζουν τὰ Χριστούγεννα, ὁ κόσμος γύρω μας ἀλλάζει. Οἱ δρόμοι φωτίζονται, τὰ σπίτια...

Read more

ΚΗΡΥΓΜΑΤΑ

Ο αδιάφορος Ιουδαίος ιερεύς και λευίτης
Κηρύγματα

Πως θα γνωρίσουμε το θέλημα του Θεού

14 Νοεμβρίου 2026

1. Ὅλο κι ὅλο ἡ πνευματική μας ζωή, ἀδελφοί χριστιανοί, εἶναι τό νά ἐφαρμόζουμε σέ κάθε μας πράξη τό θέλημα...

Η Εκκλησία της Ελλάδος τιμά τον ιδρυτή της

Υπάρχει αυτοσωτηρία;

14 Νοεμβρίου 2026
Ή αλλάζουμε ή θα παραμείνουμε μια άσπλαχνη κοινωνία

Ή αλλάζουμε ή θα παραμείνουμε μια άσπλαχνη κοινωνία

14 Νοεμβρίου 2026
Αυλώνος Χριστόδουλος: «Η ΕΛΠΙΔΑ»

Η Χριστιανική ισότητα

16 Νοεμβρίου 2025
Κυριακή ΙΖ΄Ματθαίου – Περί προσευχής

Κυριακή H΄ Λουκά – Ο «πλησίον» (+Μητροπολίτου Φλωρίνης Αυγουστίνου Καντιώτου)

15 Νοεμβρίου 2025
Το μήνυμα του καλού Σαμαρείτη

Καθολικότητα και αυτοθυσία

12 Νοεμβρίου 2022
Ο αδιάφορος Ιουδαίος ιερεύς και λευίτης

Σαμαρείτες – Κυριακή Η΄ Λουκά

14 Νοεμβρίου 2020
Το μήνυμα του καλού Σαμαρείτη

Το μήνυμα του καλού Σαμαρείτη

14 Νοεμβρίου 2020
Ή αλλάζουμε ή θα παραμείνουμε μια άσπλαχνη κοινωνία

Η Εκκλησία είναι το Πανδοχείο που μας προφυλάσσει από τις ενέδρες των ληστών της ψυχής

10 Νοεμβρίου 2019
Ο αδιάφορος Ιουδαίος ιερεύς και λευίτης

Ο αδιάφορος Ιουδαίος ιερεύς και λευίτης

10 Νοεμβρίου 2018
Ή αλλάζουμε ή θα παραμείνουμε μια άσπλαχνη κοινωνία

Η αυτοθυσία της αγάπης για τον πλησίον μας

10 Νοεμβρίου 2018
Κυριακή ΙΖ΄Ματθαίου – Περί προσευχής

Το Κήρυγμα της Κυριακής Η΄ Λουκά Του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Ζιμπάμπουε Σεραφείμ

14 Φεβρουαρίου 2016
Κυριακή ΙΖ΄Ματθαίου – Περί προσευχής

Κυριακὴ Η΄ Λουκᾶ. Ἁγίου Ἰωάννου Χρυσοστόμου

16 Νοεμβρίου 2023
Κυριακή ΙΖ΄Ματθαίου – Περί προσευχής

Κυριακή Η΄ Λουκά

14 Φεβρουαρίου 2016
Κυριακή ΙΖ΄Ματθαίου – Περί προσευχής

Κυριακή Η΄ Λουκά

14 Φεβρουαρίου 2016
Κυριακή ΙΖ΄Ματθαίου – Περί προσευχής

Ομιλία εις την παραβολήν του καλού Σαμαρείτου (Γερμανός Β’ Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως)

14 Φεβρουαρίου 2016
Κυριακή ΙΖ΄Ματθαίου – Περί προσευχής

Κυριακή Η΄ Λουκά

14 Φεβρουαρίου 2016
Κυριακή ΙΖ΄Ματθαίου – Περί προσευχής

Η έννοια του πλησίον

14 Φεβρουαρίου 2016
Next Post
Μακάρι να αξιοποιούσαμε στην Eκκλησία τον περισσότερο χρόνο της ζωής μας

Μακάρι να αξιοποιούσαμε στην Eκκλησία τον περισσότερο χρόνο της ζωής μας

«Οταν υπάρχουν προβλήματα μέσα στο σπίτι…»

Άγιος Πορφύριος: Αισθάνομαι πόσο έντονα εργάζονται για την καταστροφή της Ελλάδος

Η πρώτη του νέου Έτους στην Μητρόπολη Θηβών

Η πρώτη του νέου Έτους στην Μητρόπολη Θηβών

Η πρώτη του νέου Έτους στην Μητρόπολη Χίου

Η πρώτη του νέου Έτους στην Μητρόπολη Χίου

Η πρώτη του νέου Έτους στην Μητρόπολη Καστορίας

Η πρώτη του νέου Έτους στην Μητρόπολη Καστορίας

Poimin.gr © 2023

  • Ταυτότητα
  • Επικοινωνία
  • Όροι Χρήσης
  • Πολιτική Προστασίας Προσωπικών Δεδομένων
  • Πολιτική Cookies
  • Δήλωση Συμμόρφωσης με τη Σύσταση (ΕΕ) 2018/334

Follow Us

No Result
View All Result
  • Αρχική
  • Επικαιρότητα
    • Εκκλησία της Ελλάδος
    • Πατριαρχεία – Αυτοκέφαλες Εκκλησίες
    • Η φωνή των Ποιμένων
    • Ελλάδα Κόσμος
  • Συνοπτικός
  • Κηρύγματα
  • Απόψεις – Γνώμες
  • Πνευματικές Διδαχές
    • Ομιλίες
    • Άκου ένα βιβλίο
  • Αφιερώματα
    • Μουσικός Θησαυρός
    • Στρατιωτικοί Ιερείς
    • Προσκυνηματικός Τουρισμός
  • Αιρέσεις

Poimin.gr © 2023

Welcome Back!

Login to your account below

Forgotten Password?

Retrieve your password

Please enter your username or email address to reset your password.

Log In

Add New Playlist