Με αισθήματα χαράς και ευγνωμοσύνης προς τον Θεό πραγματοποιήθηκε το απόγευμα της Πέμπτης 1 Οκτωβρίου 2026, στο Ιερό Μητροπολιτικό Παρεκκλήσιο της Ευαγγελιστρίας Τριπόλεως, η έναρξη της νέας διδακτικής χρονιάς της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής της Ιεράς Μητροπόλεως Μαντινείας και Κυνουρίας.
Τελέσθηκε Αρχιερατικός Εσπερινός, χοροστατούντος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Μαντινείας και Κυνουρίας κ.κ. Επιφανίου.
Στον Εσπερινό έλαβαν μέρος ο Πρωτοσύγκελλος της Ιεράς Μητροπόλεως, Αρχιμανδρίτης Στέφανος Καππές, ο π. Αριστείδης Σκόρδος και ο Διάκονος της Ιεράς Μητροπόλεως π. Αλέξιος Ζαρζάνης. Τους ύμνους της Ακολουθίας απέδωσαν οι καθηγητές της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής.
Μετά το πέρας του Εσπερινού τελέσθηκε η Ακολουθία του Αγιασμού για την έναρξη των μαθημάτων της νέας διδακτικής χρονιάς της Σχολής.
Η ημέρα της έναρξης συνδέθηκε ιδιαίτερα με τη μνήμη των μεγάλων υμνογράφων και μελουργών της Εκκλησίας μας, Αγίου Ρωμανού του Μελωδού και Αγίου Ιωάννου του Κουκουζέλους, η μνήμη των οποίων αποτελεί ιδιαίτερη ημέρα τιμής για τους ιεροψάλτες και όλους όσοι αγαπούν και υπηρετούν τη βυζαντινή μουσική παράδοση.
Κατά τον χαιρετισμό του, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης αναφέρθηκε στη σημασία της βυζαντινής μουσικής ως αναπόσπαστου στοιχείου της λατρευτικής ζωής και της Ρωμαίικης παραδόσεως, υπογραμμίζοντας ότι δεν αποτελεί απλώς μία μουσική τέχνη, αλλά χάρισμα, δώρο και τάλαντο του Θεού προς τον άνθρωπο.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στους δύο βασικούς σκοπούς της Σχολής: αφενός στη διδασκαλία και τη διαφύλαξη της βυζαντινής μουσικής παραδόσεως και αφετέρου στην ανάδειξη νέων ιεροψαλτών, οι οποίοι θα μπορούν να διακονήσουν τα αναλόγια των Ιερών Ναών της Μητροπόλεως και να συμβάλουν στην τέλεση της Θείας Λατρείας και των Ιερών Ακολουθιών.
Στο πλαίσιο αυτό, η Σχολή έχει αναπτύξει τη δραστηριότητά της πέρα από την έδρα της στην Τρίπολη, με τη λειτουργία Παραρτημάτων στο Λεβίδι, στο Λεωνίδιο και στο Άστρος, παρέχοντας τη δυνατότητα σε περισσότερους ανθρώπους της μητροπολιτικής περιφέρειας να γνωρίσουν και να διδαχθούν τη βυζαντινή μουσική.
Ο Σεβασμιώτατος εξέφρασε ιδιαίτερη χαρά για τη μεγάλη ανταπόκριση στη φετινή προσπάθεια, καθώς μόνο στην Τρίπολη έχουν εγγραφεί σαράντα νέοι μαθητές στο πρώτο έτος της Σχολής, γεγονός που, όπως σημείωσε, αποτελεί «μια μεγάλη ελπίδα και μια ιερή προσδοκία της τοπικής μας Εκκλησίας».
Παράλληλα, ευχαρίστησε τον Διευθυντή και τους καθηγητές της Σχολής για την προσφορά και τη διακονία τους, καθώς και τις οικογένειες που εμπιστεύθηκαν τη νέα αυτή ποιμαντική δραστηριότητα της Ιεράς Μητροπόλεως.
Ο Σεβασμιώτατος αναφέρθηκε ακόμη στην προγραμματιζόμενη ανακαίνιση του Πνευματικού Κέντρου της Ιεράς Μητροπόλεως, όπου πρόκειται να δημιουργηθούν κατάλληλες αίθουσες για τη διεξαγωγή των μαθημάτων, με στόχο την περαιτέρω αναβάθμιση της Σχολής και τη δημιουργία ενός σύγχρονου και οργανωμένου μουσικού εκπαιδευτηρίου της τοπικής Εκκλησίας.
Ιδιαίτερη μνεία έγινε και στη δημιουργία Γυναικείας Χορωδίας Εκκλησιαστικής και Παραδοσιακής Μουσικής, μέσα από την οποία δίνεται η δυνατότητα στις γυναίκες να συμμετέχουν σε μια δραστηριότητα που συνδέει τη μουσική, την παράδοση, τον πολιτισμό και το ήθος της Εκκλησίας.
Ο Σεβασμιώτατος, απευθυνόμενος στους κληρικούς και τους λαϊκούς που διακονούν στον χώρο της Εκκλησίας, τόνισε επίσης την ανάγκη της ταπεινώσεως και της μαθητείας, υπογραμμίζοντας ότι «μέσα στην Εκκλησία όλοι διακονούμε» και υπενθυμίζοντας τον λόγο του Ψαλμωδού:
«Κύριος ὑπερηφάνοις ἀντιτάσσεται, ταπεινοῖς δὲ δίδωσι χάριν».
Κλείνοντας, ευχήθηκε σε όλους τους μαθητές, τους καθηγητές και τις οικογένειές τους καλή και ευλογημένη νέα διδακτική χρονιά, με πλούσια τη χάρη και την ευλογία του Θεού, και εξέφρασε την ευχή η βυζαντινή μουσική να αποτελεί για όλους όχι μόνο αντικείμενο μαθητείας, αλλά βίωμα, προσευχή, διακονία και δοξολογία του Τριαδικού Θεού.
Παράλληλα, ανακοινώθηκε ότι κάθε Σάββατο απόγευμα, στο Μητροπολιτικό Παρεκκλήσιο της Ευαγγελιστρίας, θα τελείται η Ακολουθία του Εσπερινού, ώστε να υπάρχει η δυνατότητα πρακτικής εξάσκησης των μαθητών και ουσιαστικότερης σύνδεσης της μαθητείας με τη λειτουργική ζωή της Εκκλησίας.
Η ομιλία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου
Ακολουθεί ολόκληρη η ομιλία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Μαντινείας και Κυνουρίας κ.κ. Επιφανίου:
«Με αισθήματα βαθυτάτης δοξολογίας και ευχαριστίας προς τον Θεό μας, αγαπητοί μου Πατέρες και αδελφοί, τελέσαμε απόψε τον Εσπερινό προς τιμήν των μεγάλων υμνογράφων της Αγίας μας Εκκλησίας, οι οποίοι, μέσα από τη θεόπνευστη γραφίδα τους, μας κατέθεσαν μέχρι σήμερα ύμνους, κοντάκια και Συναξάρια προς δοξολογίαν του αληθινού Θεού και των Αγίων Του.
Έχει, μάλιστα, καθιερωθεί η ημέρα αυτή, κατά την οποία τιμούμε ιδιαιτέρως τη μνήμη του Αγίου Ρωμανού του Μελωδού και του Αγίου Ιωάννου του Κουκουζέλους, να είναι αφιερωμένη στους ιεροψάλτες και σε όλους εκείνους που αγαπούν και διακονούν τη βυζαντινή μουσική τέχνη.
Μια τέχνη η οποία δεν είναι απλώς μια μουσική έκφραση, αλλά πραγματικό χάρισμα, δώρο και τάλαντο του Θεού προς τον άνθρωπο. Μια τέχνη η οποία συνδέεται άρρηκτα με τη λατρευτική ζωή της Εκκλησίας μας και αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της Ρωμαίικης και Ορθόδοξης παραδόσεώς μας.
Και εμείς απόψε, εδώ, στο ιστορικό Μητροπολιτικό μας Παρεκκλήσιο της Παναγίας της Ευαγγελιστρίας, συνταχθήκαμε για να τιμήσουμε τους μεγάλους αυτούς διδασκάλους της ψαλτικής τέχνης, να εορτάσουμε τη μνήμη τους και να επικαλεστούμε τις πρεσβείες και τη βοήθειά τους.
Παράλληλα, τελέσαμε και την Ακολουθία του Αγιασμού επί τη ενάρξει της νέας διδακτικής χρονιάς της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής της Ιεράς Μητροπόλεώς μας, καθώς και των Παραρτημάτων μας στο Λεβίδι, στο Λεωνίδιο και στο Άστρος.
Δράττομαι, λοιπόν, της ευκαιρίας να ευχαριστήσω θερμά τον Διευθυντή της Σχολής και όλους τους καθηγητές, οι οποίοι έχουν αναλάβει αυτή τη μεγάλη ευθύνη και διακονία, να μεταφέρουν τη γνώση και την αγάπη τους για τη βυζαντινή μουσική σε ολόκληρη τη μητροπολιτική μας περιφέρεια. Τους ευχαριστώ για την μέχρι σήμερα διακονία τους και εύχομαι ο Θεός να τους ενισχύει και να τους φωτίζει στο έργο τους.
Η Σχολή Βυζαντινής Μουσικής της Ιεράς Μητροπόλεώς μας έχει, θα έλεγα, δύο βασικούς σκοπούς.
Ο πρώτος είναι η εκμάθηση της βυζαντινής μουσικής· της μουσικής αυτής που ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης χαρακτήρισε ως μουσική των Αγγέλων. Της μουσικής εκείνης παραδόσεως που γεννήθηκε και αναπτύχθηκε μέσα στη Ρωμαίικη παράδοση της Εκκλησίας μας και την οποία οι αιώνες σεβάστηκαν και διέσωσαν.
Και εμείς έχουμε χρέος σήμερα να την παραλάβουμε, να τη διαφυλάξουμε και να την παραδώσουμε στις επόμενες γενιές, χωρίς αλλοιώσεις, χωρίς εκκοσμίκευση και χωρίς να της στερούμε τον ιδιαίτερο χαρακτήρα, τη σεμνότητα, τη μεγαλοπρέπεια και τη δωρικότητα που τη χαρακτηρίζουν.
Ο δεύτερος σκοπός της Σχολής είναι να αναδειχθούν νέοι ιεροψάλτες, ώστε τα αναλόγια των Ιερών Ναών της Μητροπόλεώς μας να έχουν ανθρώπους που θα μπορούν να διακονούν τη Θεία Λατρεία, να ψάλλουν και να υμνούν τον Θεό και να συμβάλλουν στην τέλεση των Ιερών Ακολουθιών.
Και αυτό είναι ένα πολύ σημαντικό ζήτημα για την περιοχή μας.
Για τον λόγο αυτό δημιουργήθηκαν και τα Παραρτήματα της Σχολής μας, στο Λεβίδι, στο Λεωνίδιο και στο Άστρος. Διότι δεν θέλουμε η δυνατότητα να μάθει κάποιος βυζαντινή μουσική να περιορίζεται μόνο στην έδρα, στην Τρίπολη.
Θέλουμε η Ιερά Μητρόπολις να δίνει την ευκαιρία σε κάθε άνθρωπο, ο οποίος επιθυμεί να γνωρίσει τη βυζαντινή μουσική, να έχει αυτή τη δυνατότητα στον τόπο του.
Να μπορεί να ασχοληθεί με κάτι ξεχωριστό από την καθημερινότητα· με κάτι που συνδέεται με την υμνολογία, την ψαλμωδία, την προσευχή, την ευχαριστία και τη δοξολογία του Τριαδικού μας Θεού.
Και αισθάνομαι πραγματικά μεγάλη χαρά και συγκίνηση, διότι μόνο εδώ, στην πόλη της Τριπόλεως, σαράντα μαθητές έχουν εγγραφεί φέτος στο πρώτο έτος της Σχολής μας.
Αυτό αποτελεί για εμάς μια μεγάλη ελπίδα και μια ιερή προσδοκία της τοπικής μας Εκκλησίας.
Μαζί με τους μαθητές των προηγουμένων ετών, ευχόμαστε να προχωρήσουν, να διδαχθούν, να γνωρίσουν βαθύτερα τη βυζαντινή μουσική και, κυρίως, να την αγαπήσουν. Και αυτή τη γνώση και την αγάπη τους να μπορέσουν στη συνέχεια να την προσφέρουν ως ευχαριστία και δοξολογία προς τον Θεό.
Γνωρίζω ότι οι παριστάμενοι Πατέρες, αλλά και πολλοί ακόμη, έχουν αγκαλιάσει και έχουν ζεστάνει αυτή την προσπάθεια της τοπικής μας Εκκλησίας και τους ευχαριστώ θερμά.
Η Ιερά Μητρόπολις, από την πρώτη στιγμή, απηύθυνε πρόσκληση προς όλους, χωρίς καμία εξαίρεση. Έδωσε χρόνο, έδωσε ευκαιρίες και περίμενε όλους να συμπορευθούν.
Έδωσα ευκαιρίες δύο χρόνια, κάνοντας υπομονή και περιμένοντας τους πάντες στην πρόσκληση του νέου Επισκόπου. Κάποιοι ακολουθούν, κάποιοι δεν ακολουθούν.
Η Εκκλησία, όμως, έχει μάθει να σέβεται την ελευθερία κάθε προσώπου.
Και θα ήθελα εδώ να παρακαλέσω όλους εμάς που ασχολούμαστε με τα της Εκκλησίας, κληρικούς και λαϊκούς, να μην κοιτάμε το όνομά μας, να μην κοιτάμε «εγώ είμαι αυτός», ποιος είμαι εγώ, τι γνωρίζω και τι κατέχω.
Μέσα στην Εκκλησία όλοι διακονούμε.
Και όλοι οφείλουμε να διακονούμε με πνεύμα ταπεινώσεως, με πνεύμα μαθητείας, με διάθεση να ακούμε και να μαθαίνουμε.
Διότι όταν υπερφυαλλούμε και όταν υπερυψώνουμε τον εαυτό μας, ας θυμόμαστε τι λέγει ο Ψαλμωδός:
«Κύριος ὑπερηφάνοις ἀντιτάσσεται, ταπεινοῖς δὲ δίδωσι χάριν».
Αυτή την ταπείνωση, λοιπόν, χρειάζεται να έχουμε όλοι μας. Διότι στην Εκκλησία κανείς δεν είναι αυτάρκης και κανείς δεν έχει ολοκληρώσει τη μαθητεία του. Όλοι είμαστε μαθητές και όλοι είμαστε διάκονοι.
Θέλω, επίσης, να ευχαριστήσω από καρδιάς όλες τις οικογένειες που εμπιστεύθηκαν αυτή τη νέα ποιμαντική δραστηριότητα της Ιεράς Μητροπόλεώς μας και ενθάρρυναν τα παιδιά τους, αλλά και τους ίδιους τους εαυτούς τους, να συμμετάσχουν στη Σχολή.
Ήδη βρισκόμαστε σε συνεννόηση, ώστε να ανακαινιστεί το Πνευματικό Κέντρο της Μητροπόλεώς μας και να δημιουργηθούν οι κατάλληλες αίθουσες, σύμφωνα και με όσα προβλέπει η νομοθεσία, προκειμένου να πραγματοποιούνται εκεί τα μαθήματα.
Μέσα από αυτή την προσπάθεια η Σχολή μας θα αναβαθμιστεί ακόμη περισσότερο και ευχόμαστε, με τη βοήθεια του Θεού, να αποτελέσει ένα πραγματικά όμορφο και οργανωμένο μουσικό εκπαιδευτήριο της τοπικής μας Εκκλησίας, εδώ στην όμορφη Τριπολιτσά μας.
Και βεβαίως, πέρα από τα μαθήματα της Σχολής, γνωρίζετε ότι έχει ήδη ανακοινωθεί και η δημιουργία Γυναικείας Χορωδίας Εκκλησιαστικής και Παραδοσιακής Μουσικής.
Μέσα από αυτή την προσπάθεια θέλουμε να δοθεί και στις γυναίκες η δυνατότητα να ασχοληθούν με τη μουσική, με την παράδοση και με δραστηριότητες που καλλιεργούν τον άνθρωπο και προάγουν τον πολιτισμό.
Γιατί ο πολιτισμός είναι σημαντικό μέρος της ζωής μας και συνδέεται και με την παράδοση, το ήθος και τον τρόπο ζωής της Αγίας μας Εκκλησίας.
Θέλω, λοιπόν, να ευχηθώ σε όλους σας καλό και ευλογημένο το νέο διδακτικό έτος της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής της Ιεράς Μητροπόλεώς μας.
Να έχετε πλούσια τη χάρη και την ευλογία του Θεού στην πορεία της ζωής σας.
Να προχωρήσετε με αγάπη, με ταπείνωση, με διάθεση μαθητείας και με σεβασμό στην ιερά μας παράδοση.
Και πάντοτε, με το καλό, να ανταμώνουμε και στους Ιερούς μας Ναούς, στα αναλόγια και στις Ιερές Ακολουθίες, για να μπορούμε όλοι μαζί, με μία καρδιά και με ένα στόμα, να δοξάζουμε το όνομα του Θεού μας.
Και θέλω να ανακοινώσω και κάτι ακόμη: κάθε Σάββατο απόγευμα, εδώ στο Μητροπολιτικό μας Παρεκκλήσιο της Ευαγγελιστρίας, θα τελείται η Ακολουθία του Εσπερινού, ώστε να υπάρχει η δυνατότητα, παράλληλα, να πραγματοποιούνται και τα μαθήματα πρακτικής της Σχολής.
Θα είναι μια πολύ καλή ευκαιρία να συναντιόμαστε, να ψάλλουμε, να μαθαίνουμε και να γνωρίζουμε όλοι μας ακόμη περισσότερο τη βυζαντινή μουσική τέχνη, όχι μόνο ως μάθημα, αλλά ως βίωμα και ως τρόπο προσευχής.
Ο Θεός να ευλογεί τη Σχολή μας, τους καθηγητές, τους
μαθητές και τις οικογένειές τους.
Καλή και ευλογημένη χρονιά!
Ο Θεός μαζί με όλους σας, αγαπητοί μου αδελφοί.»
