Ἐπέστρεψε ἀπό τό δεκαήμερο ταξίδι του στήν Πενσυλβάνια τῶν Ἡνωμένων Πολιτειῶν Ἀμερικῆς ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Ναυπάκτου καί Ἁγίου Βλασίου κ. Ἱερόθεος, ὅπου παρέδωσε ὡς καθηγητής τοῦ Διδακτορικοῦ Προγράμματος Ὀρθοδόξων Σπουδῶν (PhD Program in Orthodox Studies, The Antiochian Orthodox Institute, Antiochian House of Studies), ἐντατικά μαθήματα Πατρολογίας σέ ὑποψηφίους διδάκτορες.
Τό καθημερινό πρόγραμμα περιελάμβανε τέσσερεις ὧρες παραδόσεων, τό πρωΐ, τρεῖς παρουσιάσεις ἐργασιῶν καί σχολιασμό τους, τό μεσημέρι-ἀπόγευμα, καί κατ’ ἰδίαν συζήτηση μέ τούς διδακτορικούς, τό βράδυ. Δηλαδή, τά μαθήματα διαρκοῦσαν 12-13 ὧρες καθημερινά, ἀπό τίς 9 πμ. μέχρι τίς 10 μμ.
Τό γενικό θέμα τῶν παραδόσεων τοῦ Σεβασμιωτάτου ἦταν «Φιλοσοφική καί Πατερική Θεολογία κατά τόν 4ο αἰώνα», ἐνῶ οἱ καθημερινές παραδόσεις εἶχαν τά ἑξῆς θέματα:
• Μεταφυσική φιλοσοφία: α) Ὁρισμός καί ἀρχές τῆς φιλοσοφίας, β) Κλασσική μεταφυσική: Πλάτων – Ἀριστοτέλης, γ) Οἱ Νεοπλατωνικοί φιλόσοφοι. • Φιλοσοφοῦντες θεολόγοι καί Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας: α) Ἡ φιλοσοφική θεολογία τῶν Ἀρειανῶν, β) Οἱ Πατέρες γνώριζαν τήν φιλοσοφία, χωρίς νά εἶναι φιλόσοφοι, γ) Οἱ Πατέρες ἐναντίον τῆς φιλοσοφίας-μεταφυσικῆς. • Πατέρες καί Νεοπλατωνισμός: α) Διαφορά μεταξύ τῶν Πατέρων καί τῶν Νεοπλατωνικῶν, β) Ἅγιος Διονύσιος Ἀρεοπαγίτης, γ) Ἱερός Αὐγουστῖνος. • Ἡ ἐμπειρία τοῦ Ἁγίου Πνεύματος ὡς βάση τῆς Πατερικῆς θεολογίας: α) Ἐμπειρική ὁρολογία, β) Ἐμπειρική μεθοδολογία, γ) Ἐμπειρική γνωσιολογία – Πεπλανημένη ἐμπειρία. • Πατερικά ἑρμηνευτικά κλειδιά: α) Πατερική θεολογία – ἑρμηνευτικά κλειδιά, β) Ἑρμηνευτικά κλειδιά τῆς Τριαδολογίας, γ) Ἑρμηνευτικά κλειδιά τῆς Χριστολογίας, τῆς Ἐκκλησιολογίας, καί τῆς ἐσχατολογίας, δ) Γενική ἀνασκόπηση – συμπέρασμα.
Ὁ Σεβασμιώτατος ἀνέλυσε τά θέματα αὐτά βάσει τῆς θεολογίας τῶν Πατέρων τῆς Ἐκκλησίας καί συγχρόνων Ὀρθοδόξων θεολόγων, κυρίως τοῦ μεγάλου θεολόγου π. Ἰωάννου Ρωμανίδη, πού μεγάλωσε στήν Ἀμερική καί παρουσίασε τήν ἀκραιφνῆ ὀρθόδοξη θεολογία, ἀποκαθαίροντάς την ἀπό προσμίξεις, παρανοήσεις καί ψευδομορφώσεις.
Οἱ ἐργασίες τῶν διδακτορικῶν, τίς ὁποῖες ἤδη εἶχαν ἑτοιμάσει, εἶχαν ὡς θέματα μελέτης κεφάλαια τῶν βιβλίων τοῦ Σεβασμιωτάτου, πού ἔχουν μεταφρασθῆ στά ἀγγλικά. Ὁ κάθε διδακτορικός παρουσίασε δύο ἐργασίες. Τό ἴδιο θέμα μποροῦσε νά ἀναπτυχθῆ τό πολύ ἀπό δύο διδακτορικούς. Συνολικά ἐκπονήθηκαν 22 ἐργασίες ἐπί τῶν βιβλίων τοῦ Σεβασμιωτάτου.
Ἡ διδακτορική τους διατριβή θά ἐκπονηθῆ μετά τήν παρακολούθηση συγκεκριμένων μαθημάτων, τήν ἐκπόνηση καί ἄλλων ἐργασιῶν, καί μέ τήν κατεύθυνση πού θά λάβουν ἀπό τόν κάθε καθηγητή.
Ἡ λειτουργία τοῦ Τμήματος PhD Program in Orthodox Studies θεωρεῖται ἱστορικῆς σημασίας, ἀφοῦ εἶναι τό πρῶτο Τμῆμα χορήγησης διδακτορικῶν διπλωμάτων ὀρθόδοξης θεολογίας στήν Ἀμερική. Μέχρι σήμερα οἱ κάτοχοι master ὀρθόδοξης θεολογίας πού ἤθελαν νά λάβουν διδακτορικό, ἔπρεπε νά φοιτήσουν στίς Θεολογικές Σχολές τῆς Εὐρώπης.
Ὅπως ἔχει παρατηρηθῆ, ἡ Ἀμερική εἶναι μιά χώρα ὅπου πολλά θεολογικά καί φιλοσοφικά ρεύματα συναντῶνται καί διαλέγονται. Εἶναι μιά χώρα στήν ὁποία ἡ ὀρθόδοξη πατερική θεολογία ἔχει πολλά νά προσφέρη, διά μέσου καί τῆς ποιμαντικῆς τῶν ὀρθοδόξων ποιμένων καί τοῦ λόγου τῶν ὀρθοδόξων θεολόγων. Αὐτή ἡ πραγματική ἀνάγκη δημιούργησε καί τό Τμῆμα Διδακτόρων, στό ὁποῖο δίδαξε ὁ Σεβασμιώτατος.
Ἐκ τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως
