Στήν ὀρεινή Ζουμπάτα τῶν Πατρῶν, στό Παναχαϊκό ὂρος, ὃπου ἐγεννήθη καί μεγάλωσε ὁ πολύς καί μέγας Γρηγόριος, ὁ Ἐθνοϊερομάρτυς Μητροπολίτης Δέρκων, ὁ ἀπό Λακεδαιμονίας καί Βιδύνης, Ἱεράρχης, ὁ ὁποῖος ἒδωσε τήν ζωή του ὑπέρ τῆς Ὀρθοδόξου ἡμῶν πίστεως καί πατρίδος, ἐθεμελιώθη ὁ πρῶτος Ναός του.
Μετά τήν ἁγιοκατάταξη τοῦ Γρηγορίου, ἱστορήθη ἡ εἰκόνα του καί ἐτοποθετήθη στόν Ἱερό Ναό τοῦ Ἁγίου Ἀποστόλου Ἀνδρέου Πατρῶν, ὃπου ἑορτάσθη πανδήμως ἡ πανσεβάσμια μνήμη του, στίς 3 τοῦ παρελθόντος μηνός Ἰουνίου.
Οἱ ἑορταστικές ἐκδηλώσεις πρός τιμήν τοῦ Ἐθνοϊερομάρτυρος, πραγματοποιοῦνται στήν γενέτειρά του τήν δεύτερη Κυριακή τοῦ Ἰουλίου ἑκάστου ἒτους. Ἐφέτος ἑορτάσθη ὡς Ἃγιος.
Τήν Πέμπτη 25 Αὐγούστου, πλησίον τῆς προτομῆς τοῦ μεγάλου Ἱεράρχου, ἡ ὁποία ἐστήθη πρό ἐτῶν ἀπό τόν Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Πατρῶν κ.κ. Χρυσόστομο στήν γενέτειρά του, πραγματοποιήθηκε ἡ θεμελίωσις τοῦ πρώτου Ἱεροῦ Ναοῦ πρός τιμήν του, σέ κλῖμα ἂκρως συγκινητικό, μέ τήν συμμετοχή Ἐκπροσώπων Ἀρχῶν, πολλῶν Κληρικῶν καί πλήθους εὐσεβῶν Χριστιανῶν.
Τῆς ἱερᾶς τελετῆς προέστη ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Μονεμβασίας καί Σπάρτης κ. Εὐστάθιος, ὡς διάδοχος τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου Δέρκων, χρηματίσαντος, τό πρῶτον, Μητροπολίτου Λακεδαιμονίας.
Ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Μονεμβασίας καί Σπάρτης ἐγένετο δεκτός μέ τίς δέουσες ἐκκλησιαστικές τιμές ἀπό τόν οἰκεῖο Ἱεράρχη Σεβασμιώτατο Πατρῶν κ. Χρυσόστομο, τόν Θεοφιλέστατο Ἐπίσκοπο Κερνίτσης κ. Χρύσανθο, τόν Ἱερό Κλῆρο, τίς τοπικές Ἀρχές καί τόν Λαό, κατέθεσε στέφανον στήν προτομή τοῦ Ἐθνοϊερομάρτυρος Γρηγορίου καί ἐν συνεχείᾳ ἐτέλεσε τόν ἁγιασμό καί ἒθεσε τόν θεμέλιο λίθο τοῦ νέου Ἱεροῦ Ναοῦ.
Τόν φιλοξενούμενο, λαμπρό Ἱεράρχη τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος, προσεφώνησε μέ λόγους θερμούς καί συγκινητικούς καί εὐχαρίστησε εὐγνωμόνως, ὁ Σεβασμιώτατος Πατρῶν, ὁ ὁποῖος ἀνεφέρθη, ἐν συντόμῳ, στήν μαρτυρική καί ἒνδοξη βιοτή καί πολιτεία τοῦ Γρηγορίου Δέρκων καί στήν τιμή πρός αὐτόν ἀνέκαθεν στήν γενέτειρά του καί στίς προσπάθειες τῶν τελευταίων ἐτῶν γιά τήν ἀνάδειξή του ὡς ἣρωος καί μάρτυρος καί ἐν τέλει γιά τήν ἁγιοκατάταξή του.
Προσέφερε δέ στόν Σεβασμιώτατο Σπάρτης εἰς ἀνάμνησιν τῆς λαμπρᾶς ἡμέρας τῶν θεμελίων τοῦ Ναοῦ, ἱεράν εἰκόνα τοῦ ἐνδόξου Ἱερομάρτυρος Γρηγορίου Μητροπολίτου Δέρκων.
Ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Μονεμβασίας καί Σπάρτης κ. Εὐστάθιος βαθύτατα συγκινημένος, μίλησε μέ τόν μελίρρυτο λόγο του, τόσον γιά τόν Ἐθνοϊερομάρτυρα Ἃγιο Γρηγόριο καί ἒνδοξο Προκάτοχό του, ὃσο καί γιά τίς θυσίες καί τῶν ἂλλων ἱερῶν σφαγίων τῆς Ὀρθοδοξίας καί τῆς Ἑλλάδος κατά τά δύσκολα χρόνια τῆς πικρῆς καί μαύρης τουρκικῆς σκλαβιᾶς, ὃπως τοῦ προσφάτως ἁγιοκαταταγέντος ἐπίσης προκατόχου του, Ἐθνοϊερομάρτυρος Ἀνανίου, τόν ὁποῖο διεδέχθη ὁ Ἃγιος Γρηγόριος Δέρκων, ὡς Λακεδαιμονίας, ἀλλά καί σέ ἂλλες μεγάλες προσωπικότητες ἡρώων καί μαρτύρων, ὑπέρ πίστεως καί πατρίδος, πού μᾶς συγκινοῦν, μᾶς ἐμπνέουν καί μᾶς καθοδηγοῦν, κυρίως στήν ἐποχή μας, ὣστε νά στεκώμαστε ὂρθιοι, ἐνάντια στό κῦμα τῆς ἰσοπεδώσεως πού ἀπειλεῖ τήν Πατρίδα μας.
Εὐχαρίστησε τέλος τόν Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Πατρῶν κ. Χρυσόστομο γιά τήν πρόσκληση, ὣστε νά εὑρίσκεται στήν γενέτειρα τοῦ Γρηγορίου Δέρκων, γιά τήν θεμελίωση τοῦ Ναοῦ καί εὐχήθηκε σύντομα νά τελεσθοῦν καί τά ἱερά ἐγκαίνια.
Ἀξίζει νά σημειωθῇ ὃτι, ἰδιαίτερες εὐχαριστίες ἀπηύθυνε
ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πατρῶν στόν εὐλαβέστατο Ἱερέα Μοῖρα- Ζουμπάτας, π. Ἀλέξιο Γιαννακόπουλο καί στόν δραστήριο Πρόεδρο τοῦ Πολιτιστικοῦ Συλλόγου Μοῖρα- Ζουμπάτας, κ. Κωνσταντῖνο Ἀγγελόπουλο.
