Πριν από δωδεκα χρόνια η Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας δέχεται τον νέο της Ποιμενάρχη, τον Αρχιμανδρίτη και επί χρόνια Ιεροκήρυκα της Μητροπόλεώς μας π. Κοσμά Παπαχρήστο.
Ο Κωνσταντίνος από μικρός γαλουχήθηκε με γνήσια πίστη και αγάπη προς τον Τριαδικό Θεό μας αλλά και προς την Πατρίδα μας την Ελλάδα, αγαθά που κληρονόμησε από τους γονείς του και από τους Δασκάλους του στο Χωριό Μεγάλη Χώρα, εκεί που ήταν εφημέριος ο πατέρας του. Παρακολουθούσε, παράλληλα με τα μαθήματα του σχολείου του, ανελλιπώς τα μαθήματα του κατηχητικού Σχολείου και το καλοκαίρι πήγαινε στις παιδικές Χριστιανικές κατασκηνώσεις.
Μετά από τις Γυμνασιακές του σπουδές που ολοκλήρωσε στο εξατάξιο Γυμνάσιο Αρρένων Αγρινίου στα Παπαστράτεια Εκπαιδευτήρια, σπουδάζει Πολιτικές Επιστήμες στο Πάντειο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Με την ολοκλήρωση των σπουδών του συνεχίζει Ανώτατες σπουδές στη Θεολογική Σχολή στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης. Τελειώνοντας τις σπουδές του υπηρετεί την στρατιωτική του θητεία στον Ελληνικό Στρατό. Εισήλθε στην ιεροσύνη μετά από πολλή σκέψη, δοκιμασία και προσευχή, περισσότερο από αγάπη για τον Θεό,την Εκκλησία και όχι για προσωπικά ωφέλη.
Το 1974 χειροτονήθηκε Διάκονος, όπου έλαβε το όνομα Κοσμάς και στη συνέχεια Πρεσβύτερος από τον Σεβασμιότατο Μητροπολίτη Αιτωλίας και Ακαρνανίας κυρό Θεόκλητο. Αργότερα έλαβε το οφίκιο του Αρχιμανδρίτη και αναλαμβάνει το μεγάλο και δύσκολο έργο του Ιεροκήρυκα σε όλο το Νομό Αιτωλοακαρνανίας. Επί τριάντα χρόνια υπηρέτησε στην Ιερά Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας ως Ιεροκήρυκας. Κήρυττε το λόγο του Θεού σε όλους του Ιερούς Ναούς της Μητροπόλεως, βοηθώντας το έργο της Μητρόπολης.
Ίδρυσε το Χριστιανικό Όμιλο Νέων στο Μεσολόγγι που λειτούργησε ως Κέντρο Νεότητας για ολόκληρη την Ιερά Μητρόπολη. Οργάνωσε σε όλες τις πόλεις του Νομού κύκλους μαθημάτων για άνδρες και γυναίκες καθώς και τα Κατηχητικά Σχολεία με τη συνδρομή των Σχολείων Α/θμιας και Β/θμιας Εκπαίδευσης του Νομού.
Επισκέπτονταν σχολεία και με την συνδρομή των καθηγητών κήρυττε το λόγο του Θεού και συζητούσε με τους μαθητές δίνοντας τις πρέπουσες απαντήσεις στις ερωτήσεις των.
Στον Μητροπολιτικό Ιερό Ναό παρουσία του μακαριστού Αρχιεπισκόπου Χριστοδούλου, των Μητροπολιτών, Ναυπάκτου και Αγίου Βλασίου Ιεροθέου, Πειραιώς Καλλινίκου, Δημητριάδος και Αλμυρού Ιγνατίου, Άρτας Ιγνατίου, Ηλείας Γερμανού, Μεσογαίας και Λαυρεωτικής Νικολάου, Σταγών και Μετεώρων Σεφαφείμ, Καρπενησίου Νικολάου, Καλαβρύτων και Αιγιαλείας Αμβρόσιου, Ξάνθης Παντελεήμων, Ζακύνθου Χρυσοστόμου, Νέας Σμύρνης Συμεών, Πατρών Χρυσοστόμου, Φαναριοφαρσάλων Κυρίλλου, του Επισκόπου Χριστιανουπόλεως Σεραφείμ, Εκπροσώπων άλλων Μητροπόλεων, πολλών Αρχιμανδριτών, Ιερέων, Μοναχών πολλών Μητροπόλεων, Αγιορειτών Καλογέρων, της Πολιτικής και Στρατιωτικής ηγεσίας του τόπου, Φορέων και Συλλόγων καθώς και πλήθος κόσμου, πραγματοποιήθηκε η τελετή της Ενθρόνισης του κ. Κοσμά.
Απευθυνόμενος στους πιστούς και στον νέο Ιεράρχη ο μακαριστός Αρχιεπίσκοπος είπε: «…είναι πολύ βαρύ το έργο που επωμίζεσαι. Ευχόμεθα οι ώμοι σου να είναι τόσο ισχυροί ώστε να σηκώσουν το βάρος εκείνων των αναγκαίων αναδιοργανωτικών αλλαγών που πρέπει να γίνουν εις την Μητρόπολη αυτή προκειμένου και ο Ιερός Κλήρος πρωτίστως να αντιληφθεί πως έχει Ποιμένα υπέρ της κεφαλής του και να αντιληφθεί ποιό είναι το καθήκον του».
Στη συνέχεια ο Μητροπολίτης κ. Κοσμάς, αφού ευχαρίστησε τον Τριαδικό Θεό για την ανάδειξη της ταπεινότητάς του σε Επίσκοπο, τον Αρχιεπίσκοπο και τους Αγίους Ιεράρχας για την εκλογή του ως Μητοπολίτου στην Ιστορική Ιερά Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας, τον Κλήρο και το Λαό, παρουσίασε το πρόγραμμα του, το όραμά του, τις ενέργειες και τις πρωτοβουλίες που θα αναπτύξει στη Μητρόπολή του. Κάλεσεσε συστράτευση τους Θεολόγους Καθηγητές για να μιλάνε ελεύθερα στους Ιερούς Ναούς της Μητροπόλεως. Όλη η τελετή καλύφθηκε με τις ιαχές, ΑΞΙΟΣ, ΑΞΙΟΣ.
Στις 6 Νοεμβρίου 2005 έγινε η επίσημη ενθρόνιση του νέου Μητροπολίτη από τον Μακαριστό Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και πάσης Ελλάδος Χριστόδουλο, παρουσία Αρχιερέων, Ιερέων, Μοναχών και Μοναχών από το Άγιο Όρος, Πολιτικών και Στρατιωτικών Αρχών και χιλιάδων πιστών Χριστιανών που ήρθαν από όλα τα μέρη του Νομού Αιτωλοακαρνανίας αλλά και της Ελλάδος, για να δουν τον νέο Μητροπολίτη, να του φιλήσουν το χέρι και να πάρουν την Ευλογία του.
Το νέο Μητροπολίτη Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Κοσμά μαζί με τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών Χριστόδουλο και άλλους Συνοδικούς Ιεράρχες, υποδέχθηκε στα όρια της Μητροπόλεως στο Χωριό Περιθώρι ο Νομάρχης, Φορείς, Σύλλογοι και πλήθος κόσμουτου Νομού Αιτωλοακαρνανίας. Η πομπή της Εκκλησιαστικής Ιεραρχίας και των επισήμων, μαζί με χιλιάδες πιστούς, έφθασαν στην Κεντρική Πλατεία της Πόλης όπου ο Τοποτηρητής Μητροπολίτης κ. Ιγνάτιος παρέδωσε στον κ. Κοσμά την Ποιμαντορική ράβδο. Ακολούθησε υποδοχή του νέου Ιεράρχη από τον Δήμαρχο Μεσολογγίου, αμέσως μετά σχηματίσθηκε πομπή προς τον Μητροπολιτικό Ιερό Ναό του Αγίου Σπυρίδωνος όπου το πλήθος των πιστών επευφημούσε τον Μακαριότατο και τους Ιεράρχες.
Απλός Καλόγερος, όπως ο ίδιος λέει ακόμα και σήμερα που είναι Επίσκοπος, παραμένει εργατικός, πράος, ταπεινός, τίμιος, ασκητικός, αφιλοχρήματος και άριστα καταρτισμένος. Τονίζει πάντοτε με όλη τη δύναμη της ψυχής του ότι «ο λόγος του Θεού είναι από μόνος του θελκτικός. Γι΄ αυτό επιμένω στην προσωπική του καθενός συνέπεια στην Ορθόδοξο Εκκλησία και Παράδοσή μας. Αν απεμπλακεί ο καθένας από το εγώ του, τότε θα πλησιάσει και θα ενωθεί με το Θεό». Περιοδεύει ακούραστα όλα τα χωριά και τις πόλεις της Μητροπόλεως, Ιερουργών, κηρύττων τον λόγο του Θεού προσπαθώντας να λύει κάθε πρόβλημα που προκύπτει.
Υλοποιώντας τις πρωτοπόρες αποφάσεις του ιδρύει το βιβλιοπωλείο στην πόλη του Μεσολογγίου δίνοντας το όνομα «ΦΑΡΟΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ». Στο βιβλιοπωλείο αυτό ο αναγνώστης μπορεί να βρει βιβλία Αγιογραφικά, Θεολογικά, Εθνικά, Οικογενειακά, Λογοτεχνικά, Βίους Αγίων, Παιδικά και άλλα. Στις πόλεις του Μεσολογγίου και του Αγρινίου λειτουργούν Σχολές Αγιογραφίας. Στις Σχολές αυτές διδάσκουν μεγάλοι δάσκαλοι Αγιογράφοι και οι απόφοιτοι των Σχολών έχουν τη δυνατότητα να ασκήσουν το λειτούργημα του Αγιογράφου αφού με το πέρας των σπουδών τους λαμβάνουν πτυχίο Αγιογράφου.
Επίσης λειτουργούν Σχολές Βυζαντινής Μουσικής. Στις Σχολές αυτές διδάσκουν Ιεροψάλτες μεταδίδοντας την ψαλτική τέχνη σε νέους οι οποίοι θα επανδρώσουν τα αναλόγια των Ιερών Ναών της Μητροπόλεως. Σπουδαίο επίσης έργο γίνεται και με τη λειτουργία της Σχολής Γονέων σε Μεσολόγγι και Αγρίνιο, όπου Αρχιερείς, Αγιορείτες Πατέρες, καταξιωμένοι επιστήμονες από όλα τα Πανεπιστήμια της Ελλάδας, αλλά και Αιτωλοακαρνάνες Δάσκαλοι των Γραμμάτων, επανδρώνουν κάθε χρόνο το ετήσιο πρόγραμμα της Σχολής Γονέων.
Μέσα από τις συνάξεις αυτές βγαίνουν πολλά διδάγματα, προβληματισμοί, σχέσεις γονέων με τα παιδιά και όπως μας λέει ο ίδιος ο Επίσκοπος «… Αλήθεια πόσο εμείς έχουμε συνειδητοποιήσει και πιστέψει ότι η Θεία Χάρις κυρίως, θα καλλιεργήσει και θα ολοκληρώσει τα παιδιά μας! …».
Λειτουργεί ο Εισαγωγικός Κύκλος Προαγωγής της Υγείας. Το πρόγραμμα κάθε συνάντησης περιλαμβάνει διάφορες εισηγήσεις και συμμετέχουν Κληρικοί, γονείς, εκπαιδευτικοί, επαγγελματίες υγείας, ψυχικής υγείας και κοινωνικής πρόνοιας ως και κάθε ενδιαφερόμενος για την Προαγωγή Υγείας. Μαθήματα γίνονται στο Μεσολόγγι και στο Αγρίνιο.
Με πρωτοβουλία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου κ. Κοσμά έγινε η ανακαίνιση των Γραφείων της Ιεράς Μητροπόλεως στο Μεσολόγγι. Μετά από εισήγηση του κ. Κοσμά, η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος αποφάσισε οι Άγιοι της Αιτωλοακαρνανίας να εορτάζονταικάθε χρόνο την Κυριακή του Τυφλού. Επίσης, με απόφαση του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου κ. Κοσμά την Κυριακή αυτή τελείται Αρχιερατική Θεία Λειτουργία σε διαφορετικό Ιερό Ναό της Μητροπόλεως, έτσι ώστε να γνωρίσουν όλοι οι Αιτωλοακαρνάνες τους Αγίους του τόπου μας. Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης συμμετέχει σε λατρευτικές Εκδηλώσεις άλλων Μητροπόλεων, συλλειτουργεί και κηρύττει το λόγο του Τριαδικού Θεού.
Την έκτη Κυριακή του Πάσχα, Κυριακή του Τυφλού, με απόφαση της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, η τοπική μας Εκκλησία γιορτάζει όλους τους Αιτωλοακαρνάνες Αγίους και σύμφωνα με απόφαση του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη κ. Κοσμά τελείται Αρχιερατική Θεία Λειτουργία κάθε χρόνο σε διαφορετική ενορία της Μητροπόλεως, έτσι ώστε να γίνει γνωστή η παρουσία των Αγίων μας.
Περιόδευσε όλες τις ενορίες της Ιεράς Μητροπόλεως, δίνοντας έμφαση στα πιο απομακρυσμένα χωριά του νομού μας που επισκέπτεται σχεδόν κάθε χρόνο τελώντας το μυστήριο της θείας Ευχαριστίας. Με τον τρόπο αυτό στηρίζει και ενισχύει του απλοϊκούς και εγκαταλελημένους από τους πάντες -όπως οι ίδιοι ισχυρίζονται – κατοίκους των χωριών μας. Ο ίδιος ο Σεβασμιώτατος κ. Κοσμάς συχνά τονίζει ότι η μεγαλύτερή του χαρά είναι όταν λειτουργεί στην ύπαιθρο, στα χωριά μας. Γι’ αυτό πολύ συχνά οι κάτοικοι των χωριών, ιδιαιτέρως της Βόνιτσας και του Βάλτου, αναφωνούν με συγκίνηση & θαυμασμό: « Επιτέλους τα τελευταία χρόνια βλέπουμε Δεσπότη…!!! »
Μια πολύ σημαντική κοινωνική δράση ξεκίνησε στο Αγρίνιο η Ιερά Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας σε συνεργασία με το Δήμο Αγρινίου ιδρύοντας το Κοινωνικό Παντοπωλείο. Στο Κοινωνικό Παντοπωλείο θα εξυπηρετούνται ευπαθείς κοινωνικές ομάδες του Δήμου Αγρινίου και θα προμηθεύονται τρόφιμα και άλλα είδη πρώτης ανάγκης που θα δωρίζουν επιχειρήσεις της περιοχής.
Στην Ιερά Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας, άρχισε να λειτουργεί η Υπηρεσία Γυναικείων θεμάτων, με την προσωνυμία, Διακονία Στηρίξεως Γυναικών «Παναγία η Παραμυθία». Ο Αγιασμός και τα εγκαίνια πραγματοποιήθηκαν στον Ιερό Ναό της Αγίας Τριάδος του Αγρινίου από τον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη κ. Κοσμά και με την παρουσία πλήθους πιστών, οι οποίοι παραβρέθηκαν και χαιρέτισαν το ξεκίνημα αυτής της προσπάθειας. Η λειτουργία της διακονίας θα είναι καθημερινή και θα λειτουργεί στο ισόγειο της αίθουσας του Ιερού Ναού της Αγίας Τριάδος στο Αγρίνιο. Σκοπός της Διακονίας είναι η ενδυνάμωση του ρόλου της γυναίκας στο πνευματικό και προνοιακό έργο της τοπικής Εκκλησίας, η ανάπτυξη νέων μορφών εθελοντικής δράσης, η αντιμετώπιση συγχρόνων κοινωνικών προβλημάτων που απασχολούν την γυναίκα και άλλων δραστηριοτήτων.
Ιδρύει τις Σχολές Γονέων σε Μεσολόγγι και Αγρίνιο με συνάξεις ανά δεκαπενθήμερο και ομιλητές Ιεράρχες, Αγιορείτες Πατέρες, επιστήμονες, καθηγητές και δασκάλους. Για τις Σχολές Γονέων θα πει: «Καλούμαστε νά ἀναδείξουμε τήν οἰκογένεια μία ἀληθινή «κατ’ οἶκον Ἐκκλησία» ἡ ὁποία θά δώσει στήν κοινωνία μας ἀληθινό νόημα ὑπάρξεως καί ζωῆς καί θα ἀναθρέψει ὁλοκληρωμένους νέους βλαστούς». Σχολές Γονέων δημιουργούνται και σε άλλες περιοχές της Μητροπόλεως. Παράλληλα ιδρύει Σχολή Βυζαντινής Αγιογραφίας στις δυο μεγάλες πόλεις της Μητροπόλεως και ενισχύει την λειτουργία των Σχολών Βυζαντινής Μουσικής στο Μεσολόγγι και στο Αγρίνιο με παραρτήματα στις κωμοπόλεις της Ιεράς Μητροπόλεώς μας.
Ιδρύει το βιβλιοπωλείο «ΦΑΡΟΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ» στο Μεσολόγγι, τα εγκαίνια του οποίου πραγματοποιήθηκαν από τον αείμνηστο Αρχιεπίσκοπο Αθηνών κυρό Χριστόδουλο. Στο βιβλιοπωλείο αυτό ο αναγνώστης μπορεί να βρει βιβλία αγιογραφικά, θεολογικά, εθνικά, οικογενειακά, λογοτεχνικά, βίους Αγίων, παιδικά και άλλα.
Περιοδεύει σε Δημοτικά, Γυμνάσια, Λύκεια και συνομιλεί με τους μαθητές, ακούει τους προβληματισμούς και προτείνει την Αλήθεια του Χριστού. Εμπνέει πολλούς ιερείς της Μητροπόλεως, οι οποίοι οργανώνουν στις Ενορίες του κοινωνικά φροντιστήρια. Μα περισσότερο κοπιάζει, όπως και στα χρόνια της διακονίας του σαν Ιεροκήρυκας, ώστε οι νέοι να συμμετέχουν στο «Σχολείο του Χριστού», το Κατηχητικό Σχολείο. Γιατί, σε αυτό η αγνή παιδική και νεανική ψυχή θα γεμίσει Χριστό.
