Μέσα στὴν λαμπρὴ ἀτμόσφαιρα τῆς Μεγάλης Δεσποτικῆς Ἑορτῆς τῆς Μεταμορφώσεως τοῦ Σωτῆρος Χριστοῦ, τὸ διήμερο 6-7 Αὐγούστου, ἡ Ἱερὰ Μητρόπολη Καστορίας τιμᾶ τὸν προστάτη τῶν παιδιῶν της, Ἅγιο Νικάνορα τὸν θαυματουργό.
Ἔπειτα ἀπὸ πρόσκληση τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Καστορίας κ.Καλλινίκου, τὶς λατρευτικὲς ἐκδηλώσεις πρὸς τιμὴν τοῦ Ἁγίου τίμησαν μὲ τὴν παρουσία τους, ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Πατρῶν κ. Χρυσόστομος καὶ ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Δράμας κ. Δωρόθεος, καθὼς καὶ ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου τοῦ Στρατοῦ ἐνδοξότατος Στρατηγὸς κ. Γεώργιος Κωστίδης.
Ἡ παρουσία τοῦ Ἀρχηγοῦ εἶναι ἰδιαίτερη τιμὴ γιὰ τὴν ἑορτάζουσα Ἐνορία, τὴν Ἱερὰ Μητρόπολη καὶ γιὰ ὅλη τὴν πατρίδα του την Καστοριά.
Ἐφέτος, κατὰ τὴν ἑορτὴ τοῦ Ἁγίου μεταφέρθηκαν στὴν Καστοριὰ πρὸς εὐλογία, τὸ Ἱερὸ Λείψανο τοῦ Ἁγίου Ἀποστόλου Ἀνδρέου τοῦ Πρωτοκλήτου, τὸ ὁποῖο κόμισε ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Πατρῶν κ. Χρυσόστομος, ἀπὸ τὴν πόλη τοῦ μαρτυρίου τοῦ Ἀποστόλου, τὴν Πάτρα. Μαζὶ μεταφέρθηκε καὶ ἕνα ἀπότμημα ἱεροῦ Λειψάνου τοῦ νεοφανοῦς Ἁγίου Γερβασίου διδασκάλου καὶ κατηχητῆ τῶν Πατρῶν.
*
Ὑποδοχὴ καὶ Ἑσπερινός
Τὰ ἱερὰ Λείψανα ἐκ τῆς Ἱ.Μ. Πατρῶν, ὑποδέχθηκε ὁ οἰκεῖος Ποιμενάρχης κ. Καλλίνικος στὴν εἴσοδο τῆς πόλης, τὸ μεσημέρι τῆς Τρίτης 6 Αὐγούστου 2024.
Τὸ ἀπόγευμα τῆς ἰδίας ἡμέρας στὸν ἑορτάζοντα Ἱερὸ Ναὸ τοῦ Ἁγίου Νικάνορος πραγματοποιήθηκε ἡ ἐπίσημη ὑποδοχὴ τῶν Ἱερῶν Λειψάνων τοῦ Ἀποστόλου Ἀνδρέα καὶ τῶν νεοφανῶν Ἁγίων Καλλινίκου Ἐπισκόπου Ἐδέσης καὶ Γερβασίου τῶν Πατρῶν.
Νὰ σημειωθεῖ ὅτι σύμφωνα μὲ τὸν βιογράφο τοῦ Ἁγίου Καλλινίκου καὶ πνευματικό του υἱό, Σεβ. Μητροπολίτη Ναυπάκτου καὶ Ἁγίου Βλασίου κ. Ἱερόθεο, οἱ δύο νεοφανεῖς Ἅγιοι, Καλλίνικος καὶ Γερβάσιος, συνδέονταν πνευματικὰ καὶ σέβονταν πολὺ ὁ ἕνας τὸν ἄλλον.
Ἐν συνεχείᾳ τελέσθηκε ὁ Πολυαρχιερατικὸς Ἑσπερινὸς μετ’ ἀρτοκλασίας, χοροστατοῦντος καὶ ὁμιλοῦντος τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Δράμας κ. Δωροθέου καὶ συγχοροστατούντων τῶν Σεβ. Μητροπολιτῶν Πατρῶν κ. Χρυσοστόμου καὶ Καστορίας κ. Καλλινίκου.
Τοὺς τρεῖς Ἀρχιερεῖς πλαισίωσαν πλειάδα Ἱερέων καὶ Διακόνων ἀπὸ τὴν Ἱερὰ Μητρόπολή μας καὶ ἀλλοῦ, ἐνῷ τὰ ἱερὰ ἀναλόγια πλαισίωσαν χοροὶ ἱεροψαλτῶν.
Στὸν ἑσπερινό –ὅπως προαναφέρθηκε- ἐκκλησιάσθηκε ὁ Ἀρχηγὸς τοῦ ΓΕΣ Στρατηγός κ. Γεώργιος Κωστίδης, συνοδευόμενος ἀπό τόν Διοικητὴ τοῦ Γ’ Σώματος Στρατοῦ Ἀντιστράτηγο κ. Ἀθανάσιο Γαρίνη. Ἐκκλησιάσθηκαν ἐπίσης ὁ Ἀντιπεριφερειάρχης κ. Δημήτριος Σαββόπουλος, ὁ Δήμαρχος Καστοριᾶς κ. Ἰωάννης Κορεντσίδης, ἡ Πρόεδρος τοῦ Δημοτικοῦ Συμβουλίου Δ. Καστοριᾶς κ. Ἰωάννα Κύρου, ὁ Ἀντιδήμαρχος Καστοριᾶς κ. Σωκράτης Πέλκας, ὁ Διοικητὴς τῆς 9ης Μεραρχίας Ταξίαρχος κ. Κοσμᾶς Καλιμανίδης, ὁ Διοικητὴς τοῦ 15ου Συντάγματος Πεζικοῦ Συνταγματάρχης κ. Θωμᾶς Γεωργιάδης, ὁ Διοικητὴς 585 Μ/Π Ἀν/χης (ΠΖ) κ. Δημήτριος Τσιάκαλος, ὁ Διοικητὴς 574 Μ/Π Ἀν/χης (ΠΖ) κ. Ἀναστάσιος Καραθανάσης, ὁ Διευθυντὴς τῆς Ἀστυνομικῆς Διεύθυνσης Καστοριᾶς κ. Νικόλαος Ἔξαρχος, ὁ Διευθυντὴς τοῦ Πυροσβεστικοῦ Σώματος Καστοριᾶς κ. Ἰωάννης Πλατής, ἄλλοι στρατιωτικοὶ καὶ ἐκπρόσωποι φορέων.
Ὁ Σεβ. Ποιμενάρχης κ. Καλλίνικος προσεφώνησε τοὺς Ἀρχιερεῖς καὶ τὸν Ἀρχηγὸ τοῦ Στρατοῦ λέγοντας τὰ ἑξῆς:
«Ἑορτή καί πανήγυρη, σήμερα, τοῦ Ἁγίου Νικάνορος τοῦ θαυματουργοῦ, τοῦ Ὁσίου καί Προστάτη τῶν παιδιῶν γιά τήν Καστοριά μας.
Συνεορτάζουν ἐφέτος μαζί του καί τρεῖς ἄλλοι Ἅγιοι!
Πρῶτος, ὁ Πρωτόκλητος Μαθητής καί Ἀπόστολος τοῦ Χριστοῦ Ἅγιος Ἀνδρέας, τοῦ ὁποίου τό τίμιο Λείψανο ἐκόμισε ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πατρῶν κ. Χρυσόστομος, γιά νά εὐλογήσει γιά πρώτη φορά τήν Καστοριά μας.
Καταπληκτικό κανείς καί νά τό σκεφθεῖ: Ἕνας Ἀπόστολος τοῦ Χριστοῦ, στήν πόλη μας!
Καί ἤδη, πρό ἡμερῶν ἀνέφερα στό κάλεσμά μου πρός τόν λαό, ὅτι ὁ Ἅγιος Ἀνδρέας ἦταν ἀπό τούς συνδαιτημόνες Μαθητές τοῦ Χριστοῦ στόν Μυστικό Δεῖπνο.
Ὁ Μυστικός Δεῖπνος ἀποτελεῖ ἕνα κορυφαῖο γεγονός, ὅπου ὁ Χριστός μᾶς παρέδωσε τήν Θεία Εὐχαριστία, σταματώντας μιά γιά πάντα κάθε ἔκχυση αἵματος γιά θρησκευτικούς λόγους. Δηλαδή, ἡ Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ δέν ἀπαιτεῖ σέ καμμιά τελετή της καί γιά κανένα λόγο ἔκχυση αἵματος, οὔτε ἀνθρώπου οὔτε κτήνους.
Τό Αἷμα τοῦ Χριστοῦ σταμάτησε κάθε αἱματοχυσία.
Καί οἱ Δώδεκα Μαθητές, οἱ ἄοπλοι, εἰρηνικοί καί γεμάτοι αὐτοθυσιαστική ἀγάπη ἁπλοί ἄνθρωποι, ἀποτελοῦν τούς μεγαλύτερους κήρυκες τῆς εἰρήνης σέ ὅλες τίς ἐποχές καί στήν δική μας ταραγμένη ἐποχή.
Καί ἀντί ὁ πολιτισμένος κόσμος νά ἐκτιμήσει καί νά προβάλλει τό ἀναίμακτο εἰρηνικό μήνυμα τοῦ Μυστικοῦ Δείπνου, τό μυκτηρίζει καί τό εἰρωνεύεται.
Καί τί ἄλλο περιμέναμε, ὅμως, ἀπό τήν φιλοπόλεμη σκληρή ἀποικιοκρατική σκέψη; Τί ἄλλο περιμέναμε ἀπό ἕναν πολιτισμό κενό νοήματος ζωῆς;
Πάντως, ἐμεῖς ἐδῶ στήν Καστοριά μας, ἀσπαζόμαστε σήμερα τό χέρι τοῦ Πρωτοκλήτου Μαθητοῦ τοῦ Χριστοῦ μας, τοῦ Ἁγίου Ἀνδρέου. Μεγάλη εὐλογία!
Δεύτερος, ὁ νέος Ἅγιος τῆς Ἐκκλησίας μας, ὁ συμπολίτης τοῦ Ἁγίου Ἀνδρέου, ὁ εὐλογημένος Ἱεροκήρυκας τῶν Πατρῶν, ἅγιος Γερβάσιος, τοῦ ὁποίου ἀπότμημα τοῦ ἱεροῦ του λειψάνου ἐκόμισε καί πάλι ὁ Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πατρῶν κ. Χρυσόστομος.
Καί ὁ τρίτος Ἅγιος πού συνεορτάζει μέ τόν Ἅγιο Νικάνορα εἶναι ὁ Ἅγιος Καλλίνικος Μητροπολίτης Ἐδέσσης καί ἔχουμε τήν εὐλογία νά φιλήσουμε καί τό δικό του ἁγιασμένο χέρι.
Ὁ ἅγιος Καλλίνικος κοιμήθηκε τήν ἡμέρα τοῦ Ἁγίου Νικάνορος ἀργά τήν νύκτα, ἀλλά ἡ μνήμη του ἑορτάζεται στίς 8 Αὐγούστου.
Ἐπίσης, ἦταν φίλοι μέ τόν Ἅγιο Γερβάσιο.
Ἀκόμη ὁ ἅγιος Καλλίνικος ὑπηρέτησε στά ΛΟΚ, καί χαίρομαι πού σήμερα ἔχουμε μαζί μας καί τόν Ἀρχηγό τοῦ ΓΕΣ.
Μαζί μας συνεορτάζουν καί δύο Ἀρχιερεῖς, δύο Μητροπολίτες τῆς Ἐκκλησίας μας.
Ὁ πρεσβύτερος Μητροπολίτης τῶν Πατρῶν, Σεβασμιώτατος κ. Χρυσόστομος, ὁ κομίζων τήν μεγάλη εὐλογία τοῦ Ἁγίου Ἀνδρέου.
Ὁ Σεβασμιώτατος συμπληρώνει σέ λίγο τήν εἰκοσαετία τῆς καρποφόρου ποιμαντορίας του.
Εἶχε διατελέσει Ἀρχιγραμματέας τῆς Ἱερᾶς Συνόδου καί εἶναι συνάδελφός μου, διδάσκαλος, μᾶλλον διδάσκαλος τῶν διδασκάλων, καθώς ἦταν Καθηγητής τῆς Παιδαγωγικῆς Ἀκαδημίας Τριπόλεως.
Ἤθελα νά καλέσω τόν Σεβασμιώτατο κ. Χρυσόστομο στήν Καστοριά, γιά πολλούς λόγους, ἀπό τόν ὁποῖον θά μνημονεύσω ἕναν λόγο εὐγνωμοσύνης.
Ὁ Σεβασμιώτατος κ. Χρυσόστομος στάθηκε μέ πολλή σύνεση, εὐγένεια, φιλαδελφία καί καθαρό ἐκκλησιαστικό φρόνημα δίπλα στόν πρεσβύτερο στήν Ἱεραρχία ἀδελφό του καί δικό μου πνευματικό πατέρα, Σεβ. Μητροπολίτη Ναυπάκτου κ. Ἱερόθεο.
Μέ τήν σύνεσή του, ὁ Σεβασμιώτατος κ. Χρυσόστομος, κατενόησε ἀπό τήν πρώτη στιγμή ὅτι τό καρκίνωμα τοῦ ἀκτιβιστικοῦ καί ἐκκοσμικευμένου μοναχισμοῦ δέν ἀφορᾶ ἕνα πρόσωπο ἤ μιά ἐπαρχία, ἀλλά εἶναι καρκίνος τῆς ἴδιας τῆς Ἐκκλησίας.
Γι᾽ αὐτό καί συμπαραστάθηκε στόν ἀδελφό του Μητροπολίτη, καί ἐγώ εἶμαι μάρτυρας τοῦ γεγονότος αὐτοῦ καί τόν εὐχαριστῶ μέσα ἀπό τά βάθη τῆς καρδιᾶς μου.
Ὁ Σεβασμιώτατος κ. Χρυσόστομος θά προεξάρχει τοῦ Ἀρχιερατικοῦ Συλλείτουργου καί θά μᾶς ὁμιλήσει αὔριο.
Ὁ νεώτερος Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Δράμας κ. Δωρόθεος, διετέλεσε Γραμματέας τῆς Ἱερᾶς Συνόδου καί ἦταν αὐτός πού ἀνέγνωσε τήν Συνοδική Ἐγκύκλιο κατά τήν τελετή τῆς ἐνθρονίσεώς μου ἐδῶ στήν Καστοριά.
Ὁ Σεβασμιώτατος κ. Δωρόθεος ἔχει δείξει ἰδιαίτερη ἀγάπη καί φροντίδα στήν Νεολαία καί τά παιδία, καί νομίζω ὅτι ἡ ἑορτή τοῦ Ἁγίου Νικάνορος, ἄς μοῦ ἐπιτραπεῖ ἡ ἔκφραση, τοῦ «ταιριάζει».
Ἐπίσης, καλωσορίζουμε στήν Καστοριά, τήν Πατρίδα του, καί στήν πανήγυρη τοῦ Ἁγίου Νικάνορος, τό ἐκλεκτό τέκνο τῆς Μακεδονίας μας, τῆς Καστοριᾶς μας, τόν Γενναιότατο Ἀρχηγό τοῦ Γενικοῦ Ἐπιτελείου Στρατοῦ, στρατηγό Γεώργιο Κωστίδη.
Ἀρχηγέ μας, ὡς εὖ παρέστητε.
Σεβασμιώτατε ἅγιε Δράμας, παρακαλῶ ἔχετε τόν λόγο. »
Στὸ κήρυγμά του ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Δράμας κ. Δωρόθεος ἔλαβε ἀφορμή ἀπό τήν μεγάλη Δεσποτική Ἑορτή τῆς Μεταμορφώσεως τοῦ Σωτῆρος Χριστοῦ, καί συνδύασε τό νόημά της μέ τόν ἑορτάζοντα Ἅγιο Νικάνορα καί μέ τό Μοναστήρι τό ὁποῖο ἵδρυσε στό ὄρος Καλλίστρατο, στήν Ζάβορδα, πρός τιμήν τῆς Ἁγίας Μεταμορφώσεως.
Ἡ μετοχή τῶν πιστῶν στήν Μεταμόρφωση τοῦ Χριστοῦ, μέσα ἀπό τήν νηπτική, ἡσυχαστική παράδοση τῆς Ἐκκλησίας, ἔχει ὡς ἀποτέλεσμα τόν ἁγιασμό τους. Καί ὁ ἁγιασμός τους ἑλκύει καί εὐεργετεῖ καί τούς ἄλλους ἀνθρώπους. Αὐτό φαίνεται στήν ζωή τῶν Ἁγίων, ὅπως τοῦ ἁγίου Νικάνορος, ὁ ὁποῖος μετεῖχε τοῦ φωτός τῆς Μεταμορφώσεως, ἥλκυσε κοντά του μοναχούς καί ἵδρυσε Μοναστήρι.
Ὁ ἅγιος εὐεργετοῦσε τούς ἀνθρώπους ὄχι μόνον ὅσο ζοῦσε, ἀλλά καί μετά θάνατο. Παράδειγμα ἀδιάψευστο τό θαῦμα τῆς ἰάσεως τῶν παιδιῶν τῆς Καστοριᾶς, τό ἔτος 1908, τά ὁποῖα θεράπευσε ὁ ἅγιος Νικάνορας ἀπό λοιμική νόσο.
*
Λιτανεία τῆς Ἱ.Εἰκόνας καὶ τῶν Ἱερῶν Λειψάνων
Ἀμέσως μετὰ ἀκολούθησε ἡ μεγαλοπρεπὴς ἱερὰ Λιτανεία τῆς εἰκόνος τοῦ πολιούχου τῆς Ἐνορίας Ἁγίου Νικάνορος καὶ τῶν Ἱερῶν Λειψάνων τοῦ Ἀποστόλου Ἀνδρέου καὶ τῶν Ἁγίων Νικάνορος, Καλλινίκου καὶ Γερβασίου.
Τὴν λιτανεία πλαισίωναν ἡ Φιλαρμονικὴ τοῦ στρατοῦ καὶ στρατιωτικὸ ἄγημα, ἄνδρες καὶ γυναῖκες παραδοσιακὰ ἐνδεδυμένοι, οἱ ἱεροψάλτες καὶ ἱερόπαιδες, οἱ Ἱερεῖς καὶ Ἀρχιερεῖς, ὁ Ἀρχηγὸς καὶ οἱ ἐπίσημοι καὶ πολυπληθής λαός.
Κατὰ τὴν ἀπόλυση τοῦ Ἑσπερινοῦ στὰ προπύλαια τοῦ Ναοῦ ὁ Σεβ. Ποιμενάρχης κ. Καλλίνικος εὐχαρίστησε ὅλους τους συμμετέχοντας στὸν ἑσπερινὸ καὶ τὴν λιτανεία καὶ ὅλους τοὺς διοργανωτὲς τῆς ἑορτῆς τοῦ Ἁγίου Νικάνορος, μὲ πρῶτο τόν Γεν. Ἀρχιερατικὸ Ἐπίτροπο τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως καὶ Ἐφημέριο τῆς Ἐνορίας Πρωτοπρ. π. Ἐλευθέριο Συτιλίδη.
*
Οἱ ἱερὲς ἀκολουθίες μεταδόθηκαν ἀπ’ εὐθείας, μὲ τὴν ἐπιμέλεια τοῦ Γραφείου Τύπου τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Καστορίας καὶ τοῦ τεχνικοῦ κ. Δημητρίου Ἰωάννου ἀπὸ τὴν ἱστοσελίδα καὶ τὰ Μέσα Ἐπικοινωνίας τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Καστορίας, ἀπὸ τὸν Τηλεοπτικὸ Σταθμὸ «Λύχνος» τῆς Ι.Μ. Πατρῶν καὶ ἀπὸ τοὺς Ραδιοφωνικοὺς Σταθμοὺς τῶν Ἱερῶν Μητροπόλεων Πειραιῶς, Πατρῶν καὶ Καστορίας.
Αὔριον τὸ πρωΐ θὰ τελεσθεῖ ὁ Ὄρθρος καὶ τὸ Ἀρχιερατικὸ Συλλείτουργο στὸν ἑορτάζοντα Ἱερὸ Ναό, ἀπὸ τοὺς τρεῖς Μητροπολῖτες καὶ παρουσίᾳ τοῦ Ἀρχηγοῦ ΓΕΣ κ. Γεωργίου Κωστίδη.
