Ο Χαρίλαος Ταλιαδώρος, ο άνθρωπος που σημάδεψε την ιστορία της ψαλτικής τέχνης και των αναλογίων όλο τον εικοστό αιώνα, έφυγε από κοντά μας.

Πολλοί ήδη ομίλησαν, περισσότεροι θα ομιλήσουν και θα γράψουν στο εγγύς και το απώτερο μέλλον, αναρίθμητοι πενθούν την κοίμησή του. Και όχι αδίκως.

Ο Χαρίλαος Ταλιαδώρος υπήρξε ένας ψάλτης, ο οποίος με την απόδοση των ύμνων δημιουργούσε τη μυσταγωγική αυτή ατμόσφαιρα, στον περικαλλή ναό της του Θεού Σοφίας.  Αλήθεια πόσοι κοσμικοί άνθρωποι, μόνο από τις ψαλμωδίες του, έγιναν ευσυνείδητοι άνθρωποι της εκκλησίας με μυστηριακή ζωή!

Είχαμε την τύχη να τον απολαύσουμε από κοντά. Αρκετές φορές. Η έκφρασή του σοβαρή και σεμνή. Η απόδοση των ύμνων απλή και μεγαλοπρεπής, σε καθήλωνε και σε υποχρέωνε να παρακολουθήσεις κάθε φθόγγο και να βιώσεις το νόημα των κειμένων. Η ερμηνεία των μελωδικών γραμμών, απόλυτα συνταιριασμένη με την αξεπέραστη και μοναδική «βελούδινη» χροιά της φωνής του.

Για πολλά χρόνια κοσμούσε με την παρουσία του, την πανήγυρι του Αγίου Χαραλάμπους Ραχών – Φθιώτιδας, μαζί με τον καλό του φίλο π. Αθανάσιο Μιναχείλη, τον πρωτοψάλτη του ναού Δήμο Πάλλα αλλά και τους πολυάριθμους θαυμαστές του. Μια χρονιά, κατά τη οποία είχαμε την τιμή να τον πλαισιώσουμε, μετά τη λήξη της ακολουθίας, τον πλησίασε ένας κάτοικος του χωριού, θαυμαστής κι αυτός της τέχνης του. «Δάσκαλε» του λέει, «σε βλέπω ακόμα δυνατό και γερό. Δεν κουράστηκες τόσα χρόνια να ψάλλεις; Μέχρι πότε θα συνεχίσεις να ψάλλεις;». Γύρισε ο Δάσκαλος, τον κοίταξε με ήρεμο και απαθές βλέμμα και του απαντά με βεβαιότητα, σαν να έκανε ομολογία πίστεως: «ἕως ὑπάρχω».

Πράγματι ακάματος, ταγμένος στην αποστολή του, πρόσφερε το δικό του μελωδικό παρόν όχι μόνο στο αναλόγιο αλλά και μέσα από τα βιβλία του, τις κασέττες του, από τις πανηγύρεις και από την όλη βιοτή του. Ένας γνήσιος και αληθινός υπηρέτης της ιερής τέχνης του Αγ. Δαμασκηνού.

Το έτος που μας πέρασε είχαμε τηλεφωνική επικοινωνία μαζί του σχεδόν κάθε Κυριακή. Μετά τη Θεία Λειτουργία, την οποία παρακολουθούσε τηλεοπτικά, τηλεφωνούσε στο Δεσπότη μας θέλοντας να τον ευχαριστήσει για τις όμορφες πνευματικές διδαχές του. Παράλληλα, εξέφραζε την ικανοποίησή του, όταν άκουγε να ψάλλουμε μαθήματά του.

Πριν δέκα μέρες περίπου δεχθήκαμε ένα τηλεφώνημα από τον εξαίρετο φίλο και σπουδαίο μουσικολόγο Αντώνη Κωνσταντινίδη. Στη φωνή του διακρίναμε την αγωνία να μεταφέρει εσπευσμένα ένα μήνυμα, στον Μητροπολίτη μας. Σαν να είχε μια ιερή υποχρέωση, ενός αγγελιοφόρου των θεών: «Να τηλεφωνήσεις στον Συμεών, τον Φθιώτιδος…».  Ήταν η πρώτη φράση που είπε ο Δάσκαλος, όταν επανέκτησε τις αισθήσεις του μέσα στο νοσοκομείο.

Ίσως να ήταν και μια από τις τελευταίες επίγειες επιθυμίες του, η οποία αναδεικνύει τον άνθρωπο Ταλιαδώρο. Τον πιστό, ευσεβή και ευαίσθητο. Εκείνον που επιζητεί την  μέλλουσαν πόλιν. Εκείνον που τιμά τους ειλικρινείς και αυθεντικούς φίλους. Εκείνον που μέχρι την τελευταία αναπνοή παραμένει συνεπής στα έργα και στα λόγια του.

Από σήμερα το σεπτό μνήμα του, θα υπενθυμίζει «εἰς αἰῶνας αἰώνων» ότι στον τόπο αυτό αναπαύεται το χοϊκό σώμα ενός αφιερωμένου πρωτοψάλτου, ενός μοναδικού ψαλμωδού και ενός αληθινού ανθρώπου του Θεού.

Υ.Γ. 1: Επισυνάπτουμε «εἰς ἐμπόδιον λήθης» την απαντητική επιστολή που λάβαμε από τον Δάσκαλο στις 3 Δεκεμβρίου του 2020, η οποία ίσως να είναι και η τελευταία επιστολή που συνέταξε στη ζωή του.

Υ.Γ. 2: Παροτρύνουμε τους μαθητές της Σχολής Βυζαντινής Μουσικής του Ωδείου μας, σε ένδειξη τιμής και μνήμης στο πρόσωπο και στην προσφορά του αειμνήστου Δασκάλου, να ψάλλουν στα αναλόγιά τους όλη την επικείμενη περίοδο του Τριωδίου τα  Ιδιόμελα του Χαρίλαου Ταλιαδώρου.

Υ.Γ. 3: Οι ηχογραφήσεις που επισυνάπτονται είναι από την Πανήγυρι του Αγίου Χαραλάμπους Ραχών Φθιώτιδος τον Φεβρουάριο του 1998. Προέρχονται  από το προσωπικό αρχείο του Πρωτοψάλτου κ. Δήμου Πάλλα.

Ανδρέας Π. Ιωακείμ, Δντης Ωδείου «Γερμανός ο Μελωδός», Ι. Μ. Φθιώτιδος

«Χαρίλαος Ταλιαδώρος

Άρχων Πρωτοψάλτης

Θεσσαλονίκη, 3 Δεκεμβρίου 2020

Σεβασμιώτατε,

έλαβα την από 23 Νοεμβρίου περισπούδαστη επιστολή σας και σας ευχαριστώ από την καρδιά μου για όσα από το περίσσευμα της αγάπης σας αναφέρετε για την ταπεινότητά μου.

Είναι αλήθεια ότι έχω αφιερώσει όλη μου την ζωή στη Θεία του Δαμασκηνού τέχνη, και η όλη προσπάθειά μου υπήρξε η σωστή ερμηνεία της υμνολογίας της Ορθοδόξου λατρείας.

Σεβασμιώτατε,

θα ήθελα να ανοίξω μια παρένθεση για να εκφράσω την εκτίμησή μου προς τον Πρωτοψάλτη σας κ. Ανδρέα Ιωακείμ, του οποίου εξετίμησα τόσο το φωνητικό τάλαντο αλλά και την όλη προσπάθεια που αντιλαμβάνομαι ότι καταβάλει για την αξιοποίηση κατά τον καλύτερο τρόπο του θεωρητικού υπόβαθρου στην ερμηνεία των ύμνων. Διάβασα το θεωρητικό του πόνημα και τον συγχαίρω για την προσπάθειά του η οποία παραμένει στην συντήρηση και διάδοση των παραδεδομένων από τους ημετέρους διδασκάλους, όπως αυτά μας εδιδάχθησαν από το 1814 και μετά από τους τρείς Διδασκάλους, τον Χρύσανθο, τον Γρηγόριο και τον Χουρμούζιο και μία πλειάδα πρωτοψαλτών του Πατριαρχικού Ναού μεταξύ των οποίων κορυφαία θέση κατέχει και ο δικός μου διδάσκαλος, ο Κωνσταντίνος Πρίγγος.

Βεβαίως, μόνον ένας Ιεράρχης του αναστήματός σας γνωρίζει και εκτιμά την σημαντική αυτή προσπάθεια και γι αυτό αποφασίζει να περιβάλλει με την αγάπη και την εκτίμησή του έναν πρωτοψάλτη όπως ο κ. Ιωακείμ.

Προσωπική μου γνώμη είναι, και προσπάθειά μου, να αποφεύγουμε τα αργά στιχηραρικά μαθήματα από τα οποία είναι πολύ δύσκολο να συγκρατήσουμε το περιεχόμενο του κειμένου.

Σε πρώτη ευκαιρία θα σας αποστείλω μία σειρά από τις εκδόσεις των μουσικών μου βιβλίων και πολλά από τα εκδοθέντα cd τα οποία επιβεβαιώνουν την όλη προσπάθειά μου για την εξυπηρέτηση της σωστής ερμηνείας στα μέλη και στα λατρευτικά κείμενα.

Σεβασμιώτατε,

σας ευχαριστώ και πάλι για την ενημέρωση και χαίρομαι για την όλη προσπάθειά σας ως προς την αξιοποίηση και διάδοση της εκκλησιαστικής βυζαντινής μουσικής. Εύχομαι ο θεός να σας χαρίζει υγεία και μακρότητα ημερών. Σημειώνω δε ότι η εκκλησιαστική μουσική μαζί με τις περισπούδαστες ομιλίες σας συμπληρώνουν τη σπουδαία σας παρουσία και προσφορά στην Εκκλησία. 

Με ιδιαίτερη τιμή, διατελώ

Χαρίλαος Ταλιαδώρος

Άρχων Πρωτοψάλτης»

Γίνετε συνοδοιπόροι μας στην γνώση και την ενημέρωση. Στείλτε στο info@poimin.gr άρθρα, φωτογραφίες, βίντεο ή κάτι που πιστεύετε ότι αξίζει να μοιραστείτε τόσο με εμάς όσο και με τους αναγνώστες μας.

Πρόσφατα Άρθρα

Συναξάρι 13ης Ἀπριλίου

Μητροπολίτου Φαναρίου Ἀγαθαγγέλου Γενικοῦ Διευθυντοῦ Ἀποστολικῆς Διακονίας τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος † Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ ἐν ἁγίοις πατρός ἡμῶν Μαρτίνου, πάπα Ρώμης, τοῦ Ὁμολογητοῦ. Ὁ Ἅγιος...
video

Ομιλία Δημητριάδος Ιγνατίου στον Ε΄ Κατανυκτικό Εσπερινό – Ι.Ν. Αγ. Βασιλείου Βόλου (video)

Παρακολουθήστε την επίκαιρη ομιλία που εκφώνησε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Δημητριάδος και Αλμυρού κ. Ιγνάτιος, στα πλαίσια της σειράς κατανυκτικών ομιλιών που πραγματοποιεί, μετά το...

Εξεδόθη και κυκλοφορεί επετειακός τόμος με κείμενα και ομιλίες του Μητροπολίτου Χαλκίδος

Με την Χάρη του Θεού κατά το τρέχον έτος συμπληρώνονται είκοσι χρόνια αρχιερατικής διακονίας του Σεβασμιωμάτου Ποιμενάρχου μας, Μητροπολίτου Χαλκίδος, Ιστιαίας και Βορείων Σποράδων...
video

Ο Ε’ Κατανυκτικός Εσπερινός στην Ι. Μ. Φθιώτιδος

Στην Ιερά Μονή Παναγίας Ελεούσης Ξυνιάδος χοροστάτησε στον Ε΄ Κατανυκτικό Εσπερινό ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Φθιώτιδος κ. Συμεών συνεχίζοντας την μεγάλη του περιοδεία κατά την...

Φθιώτιδος Συμεών: «Η ιστορία έχει γραφτεί με αίμα, δεν ξαναγράφεται…»

Ηχηρό μήνυμα υπέρ της θυσίας της Εκκλησίας και του Ιερού Κλήρου για του Χριστού την Πίστη την Αγία και της Πατρίδος την Ελευθερία, απέστειλε...
video

Δ΄ Νηστειῶν στήν Ναύπακτο – κήρυγμα Μητροπολίτου (video)

Τήν Κυριακή Δ΄ Νηστειῶν, 11 Ἀπριλίου ἐ.ἔ., ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Ναυπάκτου κ. Ἱερόθεος λειτούργησε στόν Ἱερό Ναό Ἁγίας Παρασκευῆς Ναυπάκτου. Ὁ Σεβασμιώτατος στό κήρυγμά του,...

Η τέταρτη εβδομάδα της Τεσσαρακοστής στην Μητρόπολη Χαλκίδος

Κατά την τέταρτη εβδομάδα της Μεγάλης Τεσσαρακοστής στην Ι. Μητρόπολη Χαλκίδος τελέσθηκαν όλες οι ιερές ακολουθίες της κατανυκτικής αυτής περιόδου, έστω και κεκλεισμένων των...

Δ΄ Κυριακή των Νηστειών στην Σίφνο

Στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Σπυρίδωνος Απολλωνίας Σίφνου ιερούργησε σήμερα το πρωί, με τη συμμετοχή του Ηγουμένου της Ιεράς Μονής Βρύσης, Αρχιμ. Ιωαννίκιου,...

Κυριακή Δ΄ Νηστειών στον πληγωμένο Άγιο Γεώργιο Τυρνάβου

Κυριακή της Δ’ Εβδομάδος των Νηστειών και ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Λαρίσης και Τυρνάβου κ. Ιερώνυμος τέλεσε την Θεία Λειτουργία στα προπύλαια του τραυματισμένου από...

Ο Αρχιεπίσκοπος Αυστραλίας στο Λίβερπουλ για το διορισμό νέου ιερέως

Στον Ιερό Ναό των Αγίων Ραφαήλ, Νικολάου και Ειρήνης, στο Λίβερπουλ του Σύδνεϋ, μετέβη το πρωί της Κυριακής, 11 Απριλίου, Δ' Κυριακής των Νηστειών,...

Ο Μητροπολίτης Μεσσηνίας στην κωμόπολη του Μελιγαλά

Στον μεγαλοπρεπή Ιερό Ναό του Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου,  στην κωμόπολη του Μελιγαλά προέστη της Θείας Λειτουργίας, κατά την Κυριακή της Δ' εβδομάδος των...

Χειροθεσία Οικονόμου από τον Μητροπολίτη Σταγών και Μετεώρων Θεόκλητο

Στον Ιερό Ναό του Αγίου Γεωργίου Αγναντιάς τέλεσε την θεία Λειτουργία και κήρυξε τον θείο λόγο ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Σταγών και Μετεώρων κ. Θεόκλητος,...

Συναξάρι τῆς 12ης Ἀπριλίου

Μητροπολίτου Φαναρίου Ἀγαθαγγέλου Γενικοῦ Διευθυντοῦ Ἀποστολικῆς Διακονίας τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος † Μνήμη τοῦ ἐν ἁγίοις πατρός ἡμῶν Βασιλείου, ἐπισκόπου Παρίου τοῦ Ἑλλησπόντου, τοῦ Ὁμολογητοῦ.  Ὁ Ἅγιος...

Χειροτονία Διακόνου από τον Μητροπολίτη Πειραιώς Σεραφείμ

Στον Ιερό Ναό Αγίων Αναργύρων Καραβά Ιερούργησε σήμερα Κυριακή Δ’ Νηστειών (11/04/2021) ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Πειραιώς κ.Σεραφείμ, ο οποίος τέλεσε και την εις Διάκονον...
video

Δημητριάδος Ιγνάτιος: «Η πίστη είναι μία διαρκής πορεία εμπιστοσύνης και αγάπης στον Θεό»

Στον Ιερό Ναό Αγίων Αποστόλων Πέτρου και Παύλου Νέας Ιωνίας λειτούργησε σήμερα, Κυριακή Δ΄ Νηστειών της Μεγάλης Τεσσαρακοστής, ο Σεβ. Μητροπολίτης Δημητριάδος κ. Ιγνάτιος, παρουσία περιορισμένου αριθμού πιστών,...