OI ΟΣΙΟΙ ΠΑΤΕΡΕΣ ΤΗΣ ΛΑΥΡΑΣ ΤΟΥ ΚΙΕΒΟΥ

Μητροπολίτου Φαναρίου Ἀγαθαγγέλου
Γενικοῦ Διευθυντοῦ τῆς Ἀποστολικῆς Διακονίας

τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος

Κυριακή Β΄ Νηστειῶν, ἐν ᾗ μνήμην ἐπιτελοῦμεν τοῦ ἐν ἁγίοις πατρός ἡμῶν Γρηγορίου τοῦ Παλαμᾶ.

Ἡ Ἐκκλησία μας σήμερα προβάλλει τή μορφή τοῦ Ἁγίου Γρηγορίου τοῦ Παλαμᾶ, ὁ ὁποῖος ὑπερασπίσθηκε τήν ὀρθόδοξη διδασκαλία καί τήν ἀσκητική μέθοδο τῶν Ἡσυχαστῶν.

Ἡ σύκρουση μεταξύ Ἡσυχαστῶν καί ἀντιησυχαστῶν, κατά τόν 14ο αἰώνα μ.Χ., ἦταν σύγκρουση ἀνατολικῆς καί δυτι-κῆς, ὀρθοδόξου καί φραγκολατινικῆς παραδόσεως, πού ἔλαβε χώρα ἐπί βυζαντινοῦ ἐδάφους. Τήν ἔριδα τήν προεκάλεσε ὁ μοναχός Βαρλαάμ ὁ Καλαβρός (1290-1348), λόγιος μοναχός ἀπό τή Μεγάλη Ἑλλάδα, σπουδασμένος στή Ρώμη καί ἐνθουσιώδης ὑποστηρικτής τῆς ἀναβιώσεως τῆς πλατωνικῆς καί ἀριστοτελικῆς φιλοσοφίας.

Ὅταν ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ἐπληροφορήθηκε τίς θέσεις τοῦ Βαρλαάμ στό ζήτημα τῆς ἐκπορεύσεως τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ἔδειξε τήν πατερικότητά του μέ τήν ἄμεση ἐπισήμανση τῆς ἀντιπατερικό-τητος τῶν θεολογικῶν προϋποθέσεων καί κριτηρίων τοῦ Βαρλαάμ. Στά ἀντιησυχαστικά κείμενα τοῦ Βαρλαάμ ὁ Ἅγιος ἀπήντησε μέ τρεῖς τριάδες λόγων «Ὑπέρ τῶν ἱερῶς ἡσυχαζόντων».

Ὁ ἡσυχασμός, ὡς ζωή ἐν Ἁγίῳ Πνεύματι, συνιστᾶ τήν πεμπτουσία τῆς ἐκκλησιαστικῆς παραδόσεως, ταυτιζόμενος ἀκριβῶς μέ αὐτό πού περικλείει καί ἐκφράζει ὁ ὅρος Ὀρθοδοξία. Ὀρθο-δοξία ἔξω ἀπό τήν ἡσυχαστική παράδοση εἶναι ἀδιανόητη καί ἀνύπαρκτη. Σκοπός τοῦ ἡσυχασμοῦ εἶναι ἡ κάθαρση τῆς καρδίας καί τοῦ νοῦ, ἀντίστοιχα, ἀπό τά πάθη καί ἀπό τούς λογισμούς. Ἡ διαδικασία αὐτή ὀνομάζεται στήν πατερική γλώσσα θεραπεία, διότι μέσῳ αὐτῆς θεραπεύεται ὁ νοῦς καί ἀνακτᾶ τή φυσική λει-τουργία του. Τότε τό Ἅγιο Πνεῦμα προσεύχεται σέ αὐτόν ἀδια-λείπτως, ἐνῶ ἡ διάνοια συνεχίζει τήν δική της φυσική λειτουργία. Μέ τήν ἔλευση τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, πού ἀκολουθεῖ τή θεραπεία, ὁ νοῦς γίνεται ναός του καί ὁ ἄνθρωπος μέλος τοῦ Σώματος τοῦ Χριστοῦ. Τό πνευματικό αὐτό στάδιο στή φιλοκαλική γλώσσα ὀνομάζεται φωτισμός καί εἶναι προϋπόθεση τῆς θεώσεως, τοῦ δοξα-σμοῦ μέσα στήν ἄκτιστη φυσική Χάρη (ἐνέργεια) τῆς Ἁγίας Τριά-δος.

Τό πρόβλημα πού τέθηκε μέ τήν παρέμβαση τοῦ Βαρλαάμ, ἦταν, ἄν ἡ θεραπεία τοῦ νοῦ (κάθαρση) γίνεται μέσῳ τῆς ἀσκήσεως καί τῆς νοερᾶς εὐχῆς (φωτισμοῦ) ἤ μέσῳ τῆς φιλοσοφίας (διανοη-τικοῦ στοχασμοῦ). Ἔτσι ὅμως ἐτέθη στήν πράξη τό πρόβλημα τῆς σχέσεως τῆς «θείας» πρός τήν «ἔξω» ἤ «θύραθεν» σοφία. Ὁ Ἅγιος Γρηγόριος διέκρινε, πατερικά, δύο σοφίες: τήν θεία καί τήν ἔξω, σαφῶς διακρινόμενες μεταξύ τους, διότι χρησιμοποιοῦν διαφορετι-κό κέθε μία ὄργανο (νοῦς-διάνοια) καί λειτουργοῦν σέ διαφορετικό κάθε μία χῶρο (καρδιά-ἐγκέφαλος). Τή σοφία τοῦ αἰῶνος τούτου ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ἀντικαθιστᾶ στή θεολόγηση μέ τή σοφία τοῦ Θεοῦ πού προϋποθέτει τήν ἐνεργό παρουσία τῆς ἀκτίστου ἐνέργειας τοῦ Θεοῦ στήν καρδιά τοῦ πιστοῦ. Ἡ Ἀποκάλυψη τοῦ Θεοῦ δέν μπορεῖ νά γίνει ἀντικείμενο τῆς διάνοιας τοῦ ἀνθρώπου, διότι ὑπερβαίνει κάθε κατάληψη. Γι’ αὐτό ἡ παιδεία καί ἡ φιλοσοφία δέν συνιστοῦν προϋπόθεση τῆς θεογνωσίας.

Τόν χαρακτρα τς θεολογίας το Παλαμᾶ προκαθορίζει φετηρία του· δέν ξ­εκίνησε πό φιλοσοφικές ννοιες, διαμορ-φωμένες κ τν προ­­τέρων, λλά πό να σύστημα προσωπικν μπειριν, τίς ποες ζήτησε νά κατοχυρώσει θεολογικά· γι᾿ ατό λλωστε ρχισε νά γράφει σέ προχωρημένη λικία καί σέ ντιπαρά­θεση πρός τόν Βαρλαάμ τόν Καλαβρό. Η σκέψη το Βαρ­λαάμ τεινε σέ μιά μονομερ διατύπωση τς γνώσεως καί τς γωγς, διότι παργε καί τή γνώση καί τήν θική κα­θαρό­τητα πό τή φιλοσοφία. ᾿Ισχυριζόταν τι στή σο­φία συμβαί­νει ,τι καί στήν γεία, ποία εναι νιαία καί δέν εναι λλη κείνη πού δίδεται πό τόν Θε καί λλη ατ πού ξασφαλίζεται πό τόν ατρό· τσι μιά εναι καί σο­φία, ετε θεία ετε νθρώπινη, κι ατή κατατείνει πρός τήν ε­ρε­ση τς μιᾶς ληθείας.

Ο Παλαμᾶς ρνεται ατή τή θέση, σχυριζόμενος τι, ἄν μέσα στό πεδίο τς διας τς φιλοσοφίας παρατη­ρονται διάφορες κατευθύνσεις, πολύ σχυρότερη εναι δια­φοροποίηση μεταξ φιλοσοφίας καί θεολογίας. Στήν πραγ­ματικότητα πάρχουν δύο σοφίες· κείνη πού ζητε νά κα­νοποιήσει τίς νάγκες το κοινωνικο βίου καί τή δια­νοη­τικ περιέργεια, καί ατή πού δηγε στ σωτηρία1. Η διάκριση ατή στήν παρξη διττν δώρων το Θεο, πό τά ποα λλα εναι φυσικά, παρεχόμενα σέ ­λους, καί λλα περφυσικά καί πνευματικά, διδόμενα στούς καθαρούς καί τούς Ἁγίους2· καί χει τή ρίζα της στήν παλαιά χρι­στιανική πεποίθηση, τν ποία συναντομε στούς Καππα­δό­κες Πατέρες.

Η φιλοσοφία εσάγει στή γνώση τν ντων το κό­σμου τούτου καί προσφέρει τούς κανόνες τς κοινωνικς συμ­βιώσεως, λλά, ταν ξεφεύγει πό τά ρια ατά, καθί­σταται ματαιοπονία. «Σκοπς τς κοσμικς φιλοσοφίας κατά τό πρακτικό μέρος της, διά το ποίου κοσμονται τά θη, διαμορφώνονται ο τέχνες καί ρυθμίζονται τά θέ­ματα τν οκων καί τν πόλεων, εναι φέλεια το πα­ρόντος βίου. Καί κάθε πράξη πού δέν κατατείνει πρός ατό θά μπορο­σε δικαίως νά θεωρηθεῖ ματαιοπονία κόμη καί πό ατούς πού εναι προσκολλημένοι σέ τοτον τὀν κόσμο. Τς δέ λο­γικς φιλοσοφίας, διά τς ποίας ρευ­νομε τούς λόγους τς φύσεως καί κινήσεως, καθώς καί τίς ναλογίες καί τούς σχη­ματισμούς καί τίς ποσότητες τν χωρίστως χωριζομένων πό τήν λη, ργο εναι δια­πραγμάτευση τς ληθείας μέσα στά ντα. Ὅταν κανείς μιλεῖ ἔξω πό τήν φικτή λή­θεια, ἄν τό κάει κουσίως, εναι πονηρς καί δόλιος· ἄν τό κάνει κουσίως, εναι φι­λόσοφος καί νόητος, καί μάλιστα τόσο περισσότερο, σο περισσότερο νομίζει τι εναι κπαι­δευμένος στή φιλοσοφία, γνοώντας τήν γνοιά του»3. Πρέπει νά παρατηρη­θεῖ μάλιστα τι σ᾿ ατή τή γνώση τν ντων μερικς μόνο εσάγει φιλοσοφία, καί ατό διότι τό παθητικό μέρος τς ψυχς μέ τήν πανάστασή του διέστρε­ψε τίς εκόνες πού πάρχουν μέσα μας καί πεμάκρυνε τό διορατικό της, καί τσι φιλοσοφία στηρίζεται πλέον στήν πιθανολογία, ποία πι-τρέπει ντιφάσεις καί διαφωνίες. Γι᾿ ατό να­σχόληση μέ τήν φιλοσοφία εναι μέν χρήσιμη, διότι γυμνά­ζει καί ξύνει τούς φθαλμος τς ψυχς, καί εναι φυσικό χάρισμα. ᾿Αλλά δέν πρέπει νά τήν τυραννεῖ ως τά γηρα­τειά4. Ἄν μως Παλαμᾶς διαχωρίζει τή γνώση, δέν διαχωρίζει καί τήν λήθεια, διότι δίνει διάφορο ντι­κείμενο σέ κάθε μιά πό τίς γνώσεις· ργο τς φιλο­σο­φίας εναι μελέτη τν ντων, ργο τς θεολογίας εναι μελέ­τη το Θεο. Ἄν ο δύο σοφίες καταλήξουν σέ διάφορα συμ­περά­σματα, ατά δν πιβάλλουν ναγνώριση διπλς λη­θεί­ας, φ᾿ σον τά ντικείμενα παραμένουν διαφορετικά.

Τό ργο τς θεολογίας εναι συγκρίτως πέρτερο πό τό τς φιλοσοφίας καί τς πιστήμης· «δέν εναι μόνο τό νά γνωρίζει νθρωπος τόν Θεό οτε τό νά γνωρίζει τόν αυτό του καί τήν τάξη του γνώση ψηλότερη πό τή φυ­σιολογία καί την στρολογία καί κάθε φιλοσοφία γύρω σ᾿ ατά τά ντικείμενα, λλά καί τό νά γνωρίζει νος μας τήν σθέ­νειά του καί νά ζητεῖ νά τή θεραπεύσει εναι συγ­κρίτως νώτερο πό τή γνώση κα διερεύνηση τν με­γεθν τν στρων καί τν λόγων τν φύσεων»5.

Εναι μως δυνατ γνώση τοῦ Θεο; ᾿Απ τος ντιπά­λους το Παλαμ προσήγετο τ χωρίο το Εαγγε­λίου το ᾿Ιωάννη, κατ τ ποο “Θεν οδες ώρακε πώποτε” (᾿Ιω. 1, 18). ᾿Αλλ τ συμπέρασμα π τ χωρίο ατ μφισβη­τεται, φ᾿ σον Χριστς επε τι “ο καθα­ρο τν Θεν ψον­ται” (Ματθ. 5, 8). Πράγματι Θες εναι όρατος ς σώ­ματος· λλ κόμη κα Βαρλαμ δν ρνεται κάποιο ε­δος θέας το Θεο, φ᾿ σον παραδέχεται τι ρται δι τς καθαρς νεργείας το νο τι ερίσκεται σ κσταση π τ λικά. Δηλαδ Βαρλαάμ, συμφωνώντας σ᾿ ατ τ θέμα μ τος Νεοπλατωνικούς, δέχεται τν καταληψία το Θεο, χι γι λλον λόγο παρ ξ ατίας τς φυσικς δυναμίας το νθρώπου, ταν εναι κλεισμένος στ λικ δεσμά, κα ς μόνο μέσο ρ­σεως τς γνωσίας ερίσκει τ λύση σώματος κα ψυχς· λλ κα πάλι ννοοσε τ γνώση συμβολική. Κα Πα­λαμᾶς βέβαια δν διανοήθηκε ποτ τι Θες εναι ντε­λς καταληπτός. Συμφωνώντας κατ᾿ ρχν μ τν Βαρλα­άμ, κολουθοσε πειτα χωριστ δρόμο, διότι ποδίδει τ κατάληπτο σ διότητα το Θεο, ποία α­ρεται ποτε­δήποτε τ θελήσει διος Θες κπληρώσει νθρωπος ὁρισμένες προϋποθέσεις, πο χουν τεθεῖ π τν Θεό.

Πράγματι, Παλαμᾶς στ θέμα τς προσεγγίσεως το Θεο ερίσκει κάποια ντινομία, φ᾿ σον Ατς εναι ταυτο­­χρόνως κα καταληπτς κα κατάληπτος· το Θεο μία ψη εναι γνωστη κα λλη γνωστή, μία εναι ρρη­τη, λλη ρητ (᾿Επίτομος Διήγησις 24. Χρήστου, Συγγράμμα­τα, 4, 225). Η γνώση ατ πιτυγχάνεται δι τς “θεολο­γίας”, ­ποία εναι διττή, κατα-φατικ κα ποφατική. Δύο εναι τ μέσα τς καταφατικς θεολογίας. Πρτο εναι λο­γική, ποία δι τς θέας τν ντων δηγεται σ κάποια γνώση καθ᾿ σον “τν ν τ δημιουργικ ν λόγων α ε­κόνες ν μν εσιν”, ν κα ατς ο εκόνες μαυρώ­θηκαν π τν πτώση το νθρώπου. Δεύτερο μέσο εναι Γραφ κα ο Πατέρες. Τ δύο ατ μέσα παρέχουν φορ­μς γι τν γνώση, λλ δν εναι ποδείξεις περ το Θεο.

Ο Διονύσιος ᾿Αρεοπαγίτης εχε προτιμήσει τν πο­φατικ θεολογία, ζητώντας π τν νθρωπο ν᾿ παλλαγεῖ τν ασθήσεων κα τν νοητικν λειτουργιν γι ν νοή­σει τν Θε κα μ τν κσταση ν φθάσει στν γνόφο, που θ᾿ πολαύσει τν χαρ τς θέας, μολονότι κα πάλι θέα θ παραμείνει σκοτεινή· δηλαδ κατ βάθος πορεία ατ πο­τελε βυθισμ στ σκότος. Ο νθρωπο-λογικς προϋποθέσεις το Παλαμᾶ δν το πιτρέπουν τέτοια το­ποθέτηση. ᾿Εκενο πο ερίσκεται κατ᾿ ατν πέρα π τν καταφα-τικ θεολο­γία εναι πίστη, ποία συνιστᾶ κα τν πόδειξη τν θεί­ων μᾶλλον συνιστᾶ μι περαπόδει­ξη· δι πίστις εναι νώτερη π κάθε πόδειξι κα να εδος ναπόδεικτης ρ­χς τς ερᾶς ποδείξεως” (᾿Αντιρρη­τικς 6, 1, 1. Χρήστου, Συγγράμματα, 3, 380). Η πίστη εναι μι περφυσικ πνευ­ματικ δύναμη πο περβάλλει λες τς νοητικς δυνά­μεις τς ψυχς.

Δν ρνεται Παλαμᾶς τν ποφατικ θεολογία, λλ τς δίδει λλο χρμα κα τν διορθώνει· λλο πρᾶγ­μα εναι τοτο τ φς κα θεος τοτος γνόφος, συγκρί­τως πέρτερο τς ποφατικς θεολογίας” (Υπρ Ησυχαζόν­των 2, 3, 52. Χρήστου, Συγγράμματα, 1, 584). Η καταφατικ θεολογία εναι λόγος περ το Θεο, ποφατικ θεολογία εναι σιωπηλς διάλογος μ τν Θεό· Γρηγόριος Παλαμᾶς συνι­στᾶ τν πέρβαση κα τν δύο ατν μορφν θεολογί­ας δι τς θεοπτίας, ποία εναι μπειρία το Θεο. Μπορε κανείς, λέγει, ν σκέπτεται διαρκς γι τν κατά­στασηι μιᾶς πόλεως, λλ᾿ ν δν τν πισκεφθεῖ, δν πρόκει­ται ν᾿ ποκτήσει κριβ εκόνα τς κατασκευς της. Μπο­ρε κανες ν σκέπτεται διαπαντς τν χρυσό, λλ᾿ ν δν τν πάρει στ χέρια του, δν θ γίνει κάτοχος χρυσο. Ετσι πίσης, κα ν μύριες φορς σκεφθεῖ τος θείους θη­σαυρούς, δν τος ποκτᾶ παρ μόνο ἐὰν πάθη τ θεα” (Υπρ Η­συχαζόντων, 1, 3, 34. Χρήστου, Συγγράμματα, 1, 445). Θ θεολο­γεῖ εδοκίμως, παρ ποιαδήποτε σιωπ κα γνοια, ταν πιτύχει ν ζεῖ μ τὴν θεία παρουσία. Σ᾿ ατν τν περί­πτωση, πίσης, μετέχει το Θεο, διότι νώνεται μ τν κτι­στη λαμπρότητα κα δόξα Του. Ετσι λόγος το Θεο κατα­λήγει στ ζω το Θεο. Σ᾿ ατ τ εδος θεολογή­σεως ὁδηγήθηκε Παλαμᾶς δι τς διακρίσεως μεταξ ο­σίας κα νεργειν το Θεο.

Ἀκόμη ὁ Ἅγιος Γρηγόριος ὁ Παλαμᾶς διδάσκει ὅτι τς πνευ-ματικς ζως μπορον ν πολαύσουν λοι ο πιστο σ ποια-δήποτε κατά­σταση βίου κι ν ερίσκονται, λλ᾿ διαιτέρως προκόπτουν σ᾿ ατν ο ποσυρόμενοι π τοτον τν κόσμον κα ζν­τες σ πόλυτη συχία, ξωτερικ κα σωτερική. Η συχία πιτυγχάνεται μ τν συγκέντρωση (συνέλιξη) το νο μέσα στν νθρωπο, τν ποία ο μν ρχάριοι συχαστές πε­δίωκαν μ μι εδικ τεχνικ μέθοδο, πο δν νθαρρύνει Παλαμᾶς, ο δ τελειότεροι πιδιώκουν μ τν σχυρ θέ­λησ­η. Ο δεύτερος σχυρς παράγων πο δηγε πρς τν τε­λείωση εναι διάλειπτη νοερ προσευχή, στν ποία με­τέ­χει τ σύνολο το νθρώπου, ψυχ κα σμα. Τότε ν­θρωπος ασθάνεται μι σωτερικ θέρμη, πο μοιάζει μ τ πρ κα τν αρα. Οσοι χουν ατν τν μπειρία κι­νονται π τν κτιστη κα θεοποι χάρη.

Η μπειρία τς θεώσεως εναι δυνατ π το πα­ρόν­τος βίου δι μιᾶς παραδόξου συνδέσεως το στορικο μ τ περιστο-ρικό. Βασικ στοιχεο τς συμμετοχς στν μ­πειρία τν θείων εναι θέα το θείου φωτός, μις π τς κτιστες νέργειες το Θεο. Τ φς ατ εναι ΐδιο. Τ φς πο εδαν ο Μαθητές στ Θαβώρ, τ φς πο βλέ­πουν ο καθαρο συχαστές σήμερα κα πόσταση τν ­γαθν το μέλλοντος αἰῶνος ποτελον τρες φάσεις νς κα το ατο γεγονότος πο εναι συντεθειμένες σ μι περ­χρόνιο πραγματικότητα. ᾿Αλλ σ σύγκριση μ τν μέλ­λουσα πραγματικό-τητα παροσα μπειρία εναι νας ρ­ραβών.

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ ἁγίου Ἀποστόλου Ἡρωδίωνος, ἐπισκόπου Ταρσοῦ.

Ὁ Ἅγιος Ἀπόστολος Ἡρωδίων ἀ­νῆ­κε στό κύ­κλο τῶν Ἑ­βδο­μή­κο­ντα Ἀ­πο­στό­λων τοῦ Κυρίου. Στή συνέχεια ἐχειροτονήθηκε ἀπό αὐτούς, Ἐπίσκοπος Ταρσοῦ καί ἀκολούθησε τόν Ἀπόστολο Πέτρο στή Ρώμη. Ἐκεῖ ἐτελειώθηκε μαρτυρικά, ἀφοῦ ἀποκεφαλίσθηκε, ἐπί αὐτοκράτορος Νέρωνος (54-68 μ.Χ.), μετά τοῦ ᾿Ολυμπᾶ, († 10 Νοεμ-βρίου).

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ ὁσίου πατρός ἡμῶν Ἡσυχίου τοῦ Ἱεροσολυμίτου.

Ὁ Ὅσιος Ἡσύχιος ἔζησε καί ἀσκήτεψε στήν Παλαιστίνη κατά τόν 5ο αἰώνα μ.Χ. καί διακρίθηκε στή συγγραφή πνευματικῶν κειμένων. Ὑπῆρ­ξε γέν­νη­μα καί θρέμ­μα τῶν Ἱ­ε­ρο­σο­λύ­μων. Ἀ­φοῦ ἐμε­λέ­τη­σε σέ βά­θος τήν Ἁγία Γρα­φή, ἐπλού­τι­σε σέ γνώ­σεις γι­ά τόν Θε­ό. Ἀκολούθως, ἀ­φοῦ ἀ­νε­χώ­ρη­σε καί ἔ­γι­νε μο­να­χός, ἐζοῦ­σε στήν ἔ­ρη­μο κα­τευ­θυ­νό­με­νος πρός τούς Ὁ­σί­ους Πα­τέ­ρες πού εὑρί­σκο­νταν ἐ­κεῖ καί συλ­λέ­γο­ντας ἀ­πό τόν κα­θέ­να τά ἄν­θη τῆς ἀ­ρε­τῆς ὡς φιλόπονη μέ­λισ­σα. Ἐ­πει­δή ὅ­μως δέν ἦ­ταν δυ­να­τόν νά δι­α­φύ­γει τῆς προ­σο­χῆς τό­ση πολ­λή ἀ­ρε­τή, ἀ­φοῦ ἐ­ξα­να­γκά­σθη­κε ἀ­πό τόν τό­τε Ἀρ­χι­ε­ρέ­α τῶν Ἱεροσολύμων, ἐχει­ρο­το­νή­θη­κε πρε­σβύ­τε­ρος. Καί προ­σμέ­νο­ντας ἐπά­νω στόν Τά­φο τοῦ Κυ­ρί­ου καί στούς ἄλ­λους τό­πους, στούς ὁ­ποί­ους ὁ Κύ­ρι­ος μας Ἰ­η­σοῦς Χρι­στός ὑ­πέ­μει­νε τά Ἅ­γι­α Πά­θη γι­ά χά­ρη μας, ἄ­ντλη­σε πη­γές γνώσεως καί σο­φί­ας. Γι­’ αὐ­τό ἑρ­μή­νευ­σε καί δι­α­σα­φή­νι­σε κά­θε Γρα­φή καί προ­έ­βη σέ ὠ­φέ­λει­α πολ­λῶν.

Στά στοιχεῖα αὐτά τοῦ Συναξαρίου ὁ Θεοφάνης στή Χρονογραφία του προσθέτει τήν πληροφορία, ὅτι ἡ χειροτονίοα τοῦ Ὁσίου Ἡσυχίου σέ πρεσβύτερο ἐτελέσθηκε ἀμέσως μόλις ἀναδείχθηκε στόν ἀρχιεπικσοπικό θρόνο τῆς Ἀλεξάνδρειας ὁ Ἅγιος Κύριλλος (412 μ.Χ.). Ὁ δέ Κύριλλος Σκυθοπολίτης, ὁ ὁποῖος γνωρίζει τά πράγματα ἀπό τήν τοπική παράδοση, πλήν τῶν χαρακτηρισμῶν γιά τόν Ὅσιο, «πρεσβύτερος καί τῆς Ἐκκλησίας διδάσκαλος», «πεφωτισμένος», «θεολόγος», «φωστήρ», παρέχει καί τήν εἴδηση,ὅτι κατά τόν ἐγκαινιασμό τοῦ ναοῦ τῆς μονῆς τοῦ Εὐθυμίου ἀπό τόν Πατριάρχη Ἰουβενάλιο (422-458 μ.Χ.), τό 428 ἤ 429 μ.Χ., στή συνοδεία αὐτοῦ παρίστατο καί ὁ Ὅσιος Ἡσύχιος πρός μεγάλη χαρά τοῦ Ἁγίου Εὐθυμίου.

Ὁ Ὅσιος ἀναμίχθηκε ἐνεργά στούς δογματικούς ἀγῶνες τῆς ἐποχῆς κοντά στό πλευρό τοῦ Ἁγίου Κυρίλλου Ἀλεξανδρείας, τοῦ ὁποίου τήν ἀντινεστοριακή πολιτική ἀκολούθησε, ὅπως συνάγεται καί ἀπό τό τμῆμα τῆς Ἐκκλησιαστικῆς Ἱστορίας του, τό ὁποῖο παρατίθεται στά Πρακτικά τῆς Ε΄ Οἰκουμενικῆς Συνόδου 553 μ.Χ.).

Ὁ Ὅσιος, ἀ­φοῦ ἔ­γι­νε γνω­στός σέ ὅ­λους καί ἀ­ξι­ο­θαύ­μα­στος καί ὑ­πη­ρε­τοῦ­σε τόν Θε­ό μέ κά­θε τρό­πο, ἐκοιμήθηκε μέ εἰρήνη καί ἀ­νέ­βη­κε μέ χα­ρά πρός τόν Κύ­ρι­ο. Ὁ τάφος του ἐδεικνύετο ἀκόμη περί τό ἔτος 570 μ.Χ. στήν ἀνατολική πύλη τῶν Ἱεροσολύμων, ὅπου ὑπῆρχε παρεκκλῆσι πρός τιμήν του, ἐγίνονταν λατρευτικές συνάξεις καί διανέμονταν στούς πτωχούς δῶρα.

Ὡς ἔργα τοῦ Ὁσίου Ἡσυχίου θεωροῦνται «Ὑπόμνημα εἰς τό Λευϊτικόν», «Ὑπόμνημα εἰς τόν Ἰώβ», «Ἑρμηνεία Ψαλμῶν», «Ἑρμηνεία εἰς τόν Ἡσαῒαν», «Στιχηρόν τῶν ιβ΄ Προφητῶν», «Ἑρμηνεία εἰς τάς ᾠδάς», «Συναγωγή ἀποριῶν καί ἐπιλύσεων», «Ἐκκλησιαστική Ἱστορία», «Ὁμιλίαι».

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ ὁσίου πατρός ἡμῶν Ἱλαρίωνος τοῦ Νέου.

Ὁ Ὅ­σι­ος Ἱ­λα­ρί­ων διετέλεσε ἡ­γού­με­νος τῆς μο­νῆς Πε­λε­κη­τῆς στήν Τρ­ιγλί­α καί δι­α­κρί­θη­κε γι­ά τό ἀ­σκη­τι­κό του ἦθος, τό φιλόθεο ζῆ­λο του, τό χάρισμα τῆς ἐλεημοσύνης καί τούς πνευματικούς ἀγῶνες. Γι’ αὐτό ὁ Ἅγιος Θεός τόν ἐπροίκισε μέ τό προορατικό χάρισμα. Ὁ Ὅσιος ἐ­κοι­μή­θηκε μέ εἰρήνη τό ἔτος 754 μ.Χ.

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ ἁγίου Μποϋάν, τοῦ ἐπονομαζομένου Ἐνραβωτᾶ, πρίγκηπος τῶν Βουλγάρων.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Ὁ Ἅγιος Μποϋάν ἦταν υἱός τοῦ βασιλέως τῆς Βουλγαρίας Ὀμουρτάγ (816-831 μ.Χ.), τήν ἐποχή κατά τήν ὁποία οἱ Βούλγαροι ἦσαν ἀκόμη στό σκοτάδι τῆς εἰδωλολατρείας. Ἐνῶ ἦταν πρωτό-τοκος, μετά τό θάνατο τοῦ πατέρα του, δέν ἔγινε βασιλέας, ἀλλά ἡ ἐξουσία ἐπέρασε στό μικρότερο ἀδελφό του Μαλαμίρ.

Ἀπό τήν ἀρχή τοῦ 9ου αἰῶνος μ.Χ., δηλαδή ἀπό τότε πού ἔρχισε ἡ βασιλεία τοῦ φιλοπόλεμου Κρούμμου6 (803-814 μ.Χ.), οἱ Χριστιανοί ἐδιώκοντο καί ἰδιαίτερα στίς περιοχές πού εἶχαν ἀποσπασθεῖ ἀπό τούς Βυζαντινούς.

Ὅταν ὁ ἀδελφός τοῦ Ἁγίου ἀνέκτησε τήν ἐξουσία, θέλησε νά βεβαιωθεῖ, ὅτι ὁ Μποϋάν δέν εἶχε ἀσπασθεῖ τή χριστιανική πίστη. Γι’ αὐτό τοῦ προέτεινε νά συμμετάσχει σέ ἕνα εἰδωλωλατρικό θυσιαστικό συμπόσιο. Στήν ἄρνηση τοῦ Ἁγίου νά θυσιάσει στά εἴδωλα, ὁ βασιλέας διέταξε τόν δι’ ἀποκεφαλισμοῦ θάνατό του. Ἦταν περί τό ἔτος 833 μ.Χ.

Σύμφωνα μέ τή μαρτυρία τοῦ Θεοφυλάκτου, Ἀρχιεπισκόπου Ἀχρίδος (1090-1126), ὁ πρίγκηπας Μποϋάν κατά τή στιγμή τοῦ μαρτυρίου του προεφήτευσε τά ἀκόλουθα: «Αὐτή ἡ πίστη, γιά τήν ὁποία σήμερα πεθαίνω, θά διαδοθεῖ στή χώρα τῶν Βουλγάρων. Ἐσεῖς μάταια προσπαθεῖτε νά τήν καταστρέψετε μέ τό θάνατό μου. Τό σημεῖο τοῦ Τιμίου Σταυροῦ θά ὑπάρχει παντοῦ. Θά ἀνεγερθοῦν ναοί καθαροί καί ἁγνοί στόν Ἀληθινό Θεό καί ἱερεῖς καθαροί καί ἁγνοί θά διακονήσουν τό Θεό. Τά εἴδωλα καί οἱ βωμοί τους θά καταστραφοῦν, σάν νά μήν ὑπῆρξαν ποτέ».

Τρία χρόνια ἀργότερα ὁ βασιλέας Μαλαμίρ ἀπέθανε. Ὁ ἀπόγονος τοῦ Ἁγίου Μποϋάν ἐβαπτίσθηκε Χριστιανός, τό ἔτος 865 μ.Χ., καί ἀνεκήρυξε τήν ὀρθόδοξη πίστη ὡς πίστη τοῦ κράτους.

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ ἁγίου ὁσιομάρτυρος Εὐστρατίου τοῦ Νηστευτοῦ.

Ὁ Ὅσιος Εὐστάτιος, ἀπόγονος μιᾶς πλούσιας οἰκογένειας τοῦ Κιέβου, διέθεσε στούς πτωχούς ὅλα τά πλούτη του καί ἐγκαταβίωσε στή Λαύρα τῶν Σπηλαίων τοῦ Κιέβου, ὅπου ἀφιερώθηκε στήν ἄσκη-ση καί τή νηστεία. Στίς εἰκόνες περιγράφεται μέ ἀνοιχτά μαλλιά, ἀραιή γενειάδα, ντυμένος μέ τό μοναχικό ράσο καί ἀνυπόδητος.

Μόλις ὁ Ὅσιος ἔγινε μοναχός, ἄρχισε νά ἀγωνίζεται κατά τῶν σαρκικῶν παθῶν καί τοῦ διαβόλου μέ τά ὅπλα του φωτός, τήν ἀγρυπνία, τήν προσευχή καί προπαντός τή χριστομίμητη νηστεία. Μέ τόν ἀγῶνα καί τή σκληρή ἐγκράτεια, ἐταπείνωνε τούς δαίμονες καί ἐξουδετέρωνε τίς προσβολές τους. Πάντοτε θυμόταν ὅτι ὁ Κύριός του, ὁ Ἰησοῦς Χριστός, μέ τή σαρανταήμερη νηστεία καί τήν προσευχή Του κατέβαλε τόν πονηρό. Θυμόταν ἀκόμη ὅτι, ἀντίθετα, ὁ πρωτόπλαστος Ἀδάμ ἀπό τήν ἀκράτειά του ἔπεσε καί ἐξορίσθηκε ἀπό τόν παράδεισο. Ἔτσι ὁ γενναῖος Εὐστράτιος ἔλιωσε πραγμα-τικά το σῶμα του μέ τήν αὐστηρή νηστεία, ἀλλά μαζί μέ αὐτό ἔλιωσε καί τά πάθη καί διέλυσε τίς δαιμονικές πλεκτάνες. Γι’ αὐτό ἐπονομάστηκε Νηστευτής.

Βίος τοῦ Ὁσίου Εὐστρατίου περιγράφει, μέ ἰδιαίτερη ἐπιμέλεια, τίς περιστάσεις τοῦ μαρτυρίου του. Στίς 20 Ἰουλίου τοῦ ἔτους 1096, ἡ Λαύρα τῶν Σπηλαίων τοῦ Κιέβου ἔγινε ξαφνικά στό-χος ἐπιθέσεως τῶν Πολόφσκυ, οἱ ὁποῖο καθοδηγούμενοι ἀπό τόν Μπονγιάκ τόν Φιλάργυρο, ἐλεηλάτησαν τή μονή καί αἰχμαλώτισαν μοναχούς καί ἐργάτες αὐτῆς, τούς ὁποίους ἐπούλησαν ὡς σκλάβους στή Βυζαντινή πόλη Χερσόνησο, στήν Ταυρίδα.

Ὁ Ὅσιος Εὐστράτιος καί ἄλλοι πενήντα αἰχμάλωτοι ἀγορά-σθηκαν ἀπό ἕνα Ἑβραῖο τῆς Χερσονήσου, ὁ ὁποῖος, γιά νά τούς ἐξαναγκάσει νά ἀσπασθοῦν τήν ἰουδαϊκή πίστη τούς ἄφησε νά ὑποφέρουν ἀπό τήν πείνα καί τή δίψα. Καθώς ἡ ἀποδοχή τοῦ Ἰουδαϊσμοῦ ἐσήμαινε ἀπελευθέρωση ἀπό τή σκλαβιά, μετά ἀπό ἕξι χρόνια σκληρῆς δουλείας, οἱ αἰχμάλωτοι ἦταν ἕτοιμοι νά ἀρνηθπυν τόν Χριστό. Ὁ Ὅσιος Εὐστράτιος, ὅμως, τούς ἔπεισε νά μήν ἀρνηθοῦν τήν ὑπόσχεση πού ἔδωσαν μέ τό βάπτισμα. Μετά ἀπό δεκατέσσερεις ἡμέρες ὅλοι ἀπέθαναν ἀπό πείνα καί δίψα, ἐκτός ἀπό τόν Ὅσιο Εὐστράτιο, πού εἶχε συνηθίσει στίς πολυήμερες νηστεῖες. Ὁ ἰδιοκτήτης, λοιπόν, ὀργισμένος, τόν κατηγόρησε γιά τό θάνατο τῶν συντρόφων του καί διέταξε νά σταυρωθεῖ ἀνήμερα τοῦ Χριστιανικοῦ Πάσχα. Σύμφωνα μέ τό Βίο, ὁ Ὅσιος Εὐστράτιος ἔζησε γιά δέκα πέντε ἀκόμα ἡμέρες ἐπάνω στό σταυρό καί εὑρῆκε τή δύναμη νά συζητήσει μέ τόν Ἑβραῖο ἰδιοκτήτη ἐάν ὁ σταυρικός θάνατος ἦταν ἀτιμία ἤ προνόμιο καί νά προφητέψει γιά τούς δουλο-κτῆτες του μιά ἐπικείμενη θεομηνία. Μόλις τό εἶπε αὐτό, ἐμαχαι-ρώθηκε.

Οἱ ἀνόσιοι σταυρωτές κατέβασαν τό ἱερό λείψανο ἀπό τό Σταυρό καί τό ἔρριψαν στή θάλασσα. Ἡ ἀνεξερεύνητη οἰκονομία τοῦ Θεοῦ μετέφερε τό τίμιο σκήνωμα θαυματουργικά, χωρίς ἀνθρώ-πινη μεσολάβηση, στά σπήλαια τῆς Λαύρας τοῦ Κιέβου. Ἐκεῖ τό εὑρῆκαν μέ κατάπληξη καί δέος οἱ μοναχοί, ἐκεῖνοι πού εἶχαν σωθεῖ καί ἐπιστρέψει στή μονή μετά τό πέρασμα τῶν Πολόφσκυ καί τό ἐνταφίασαν μέ τιμές καί δοξολογίες. Στόν τόπο αὐτό παραμένει μέχρι σήμερα, ἄφθορο καί δοξασμένο, ἐπιτελώντας ἀναρίθμητα θαύματα στούς πιστούς.

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ ὁσίου πατρός ἡμῶν Στεφάνου, τοῦ ἐκ Ρωσίας, τοῦ Θαυματουργοῦ7.

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ ὁσίου πατρός ἡμῶν Φαύστου, τοῦ ἐκ Ρωσίας, τοῦ Θαυματουργοῦ.

Ὁ Ὅσιος Φαῦστος ἔζησε καί ἀσκήτεψε στήν περιοχή Βολο-γκντά τῆς Ρωσίας. Ἡ μνήμη του συνεορτάζεται μετά τῶν Ὁσίων Κυρίλλου καί Σπυρίδωνος († 5 Δεκεμβρίου) τήν δευτέρα Κυριακή τῆς Πεντηκοστῆς.

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ ἁγίου Μστισλάβου, πρίγκηπος τοῦ Βλαντιμίρ.

Ὁ Ἅγιος Μστισλάβος ἔζησε στή Ρωσία κατά τόν 12ο αἰώνα μ.Χ. καί ἦταν υἱός τοῦ πρίγκηπος τοῦ Βλαδίμηρου Ἀνδρέου Βογκολιούμποβο. Ἐκοιμήθηκε μέ ἐιρήνη τό ἔτος 1173.

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ ὁσίου πατρός ἡμῶν Ἱλαρίωνος, τοῦ ἐκ Ρωσίας.

Ὁ Ὅσιος Ἰλαρίων ἀσκήτεψε στή μονή Ποκρόφσκοε Ὀζέρκ-σκοε τῆς Ρωσίας καί ἐκοιμήθηκε μέ εἰρήνη τό ἔτος 1476.

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ ὁσίου πατρός ἡμῶν Ἰωνᾶ, τοῦ ἐκ Ρωσίας.

Ὁ Ὅσιος Ἰωνᾶς καταγόταν ἀπό τή Ρωσία καί ἔζησε κατά τόν 15ο καί 16ο αἰώνα μ.Χ. Ἀσκήτεψε στῆ νῆσο Κλιμέντσυ καί ἐκοιμή-θηκε μέ εἰρήνη τό ἔτος 1534.

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ μνήμη τοῦ ὁσίου πατρός ἡμῶν Διονυσίου τοῦ Ἐλεήμονος.

Γιά τόν Ἅγιο Διονύσιο τόν Ἐλεήμονα, Μητροπολίτη Λαρί-σης καί κτίτορα τῆς μονῆς Ἁγίου Νικολάου Ἀναπαυσᾶ τῶν Μετεώ-ρων, δέν διασώζονται ἁγιολογικά κείμενα, ἀκολουθίες, συναξάρια ἤ βίος.

Ὁ Ἅγιος Διονύσιος εἰκονίζεται σέ τοιχογραφία τοῦ 1627 στό ἀριστερό κλίτος τοῦ ναοῦ τῶν Ἁγίων Ἀναργύρων Τρικάλων, ὅπου κατά χρονολογική σειρά ἀπό ἀριστερά πρός τά δεξιά τοιχογρα-φοῦνται ἑπτά «Ἅγιοι ἀρχιεπίσκοποι Λαρίσης». Ὁ Ἅγιος Θωμᾶς ὁ Γοριανίτης8, ὁ Ἅγιος Κυπριανός ὁ Θαυματουργός9, ὁ Ἅγιος Ἀντώνιος ὁ Λογιώτατος καί Νέος Θεολόγος10, ὁ Ἅγιος Βησσα-ρίων11, ὁ Ἅγιος Διονύσιος ὁ Ἐλεήμων, ὁ Ἅγιος Μάρκος ὁ Ἡσυχα-στής12 καί ὁ Ἅγιος Βησσαρίων τοῦ Σωτῆρος13.

Ἡ ἐπιγραφή τῆς τοιχογραφίας (ὁ ἅγιος Διονύσιος ὁ Ἐλεήμων ἀρχιεπήσκοπος [λαρίσις]) μαρτυρεῖ ὅτι ὁ Ἅγιος καταξιώθηκε στή συνείδηση τοῦ πιστοῦ ποιμνίου του καί συγκαταριθμήθηκε στήν τιμητική χορεία τῶν τοπικῶν Ἁγίων τῆς περιοχῆς. Ἀκόμη, ἡ ἐπωνυ-μία Ἐλεήμων, πού τοῦ ἀποδόθηκε, ἀποδεικνύει ἀναντίρρητα τήν πλούσια προσφορά του τόσο στόν ἐκκλησιαστικό ὅσο καί στόν κοινωνικό τομέα, ὡς φιλεύσπλαχνος διάκονος σ’ ὅσους εὑρίσκονταν σέ χαμηλή κοινωνική κατάσταση καί ὡς παρηγορητής σ’ ἐκείνους πού ἔπασχαν.

Μέ βάση τή χρονολογική σειρά τῶν παραπάνω ἑπτά ἁγίων μητροπολιτῶν τῆς Λάρισας, ἡ ἀρχιερατεία τοῦ ἁγίου Διονυσίου τοῦ Ἐλεήμονος πρέπει νά τοποθετηθεῖ μετά τό 1489-1490 καί πρίν τό 1499 καί ὁπωσδήποτε θά ἦταν μικρῆς διάρκειας. Περί τό ἔτος 1499 παραιτήθηκε ἀπό τό ἀξίωμά του καί τή θέση του κατέλαβε ὁ Ἅγιος Μάρκος ὁ Ἡσυχαστής. Μετά τήν παραίτησή του ἀποσύρθηκε καί ἐμόνασε στή μονή Ἁγίου Νικολάου τοῦ Ἀναπαυσᾶ, τῆς ὁποίας ὑπῆρξε καί ὁ νεότερος κτίτορας.

Ἐπίσης ὁ Ἅγιος Λαρίσης Διονύσιος μνημονεύεται πολλές φορές στό «Σύγγραμμα Ἱστορικόν» ἤ «Χρονικόν τῶν Μετεώρων», τό ὁποῖο πρέπει νά γράφτηκε λίγο μετά τό ἔτος 1529. Σύμφωνα λοιπόν μέ τό κείμενο αὐτό ὁ Ἅγιος Διονύσιος ἦταν ἐκεῖνος, πού πρῶτος ἔδωσε τόν τίτλο τοῦ ἡγουμένου στόν «πατέρα» τῆς μονῆς Μεταμορφώσεως τοῦ Μετεώρου, ἱερομόναχο Ἰωάσαφ, ὁ ὁποῖος δέν εἶχε καμμία σχέση πρός τόν ὁμώνυμο κτίτορα τῆς μονῆς βασιλέα Ἰωάννη Οὔρεση Παλαιολόγο-Ἰωάσαφ μοναχό, καί κατόπιν τόν ἐχειροτόνησε Ἐπίσκοπο Φαναρίου.

Ὁ Ὅσιος Διονύσιος ἐκοιμήθηκε ὁσίως μέ εἰρήνη τή Μεγάλη Πέμπτη τοῦ ἔτους 151014.

Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, μνήμη τοῦ ἐν ἁγίοις πατρός ἡμῶν Ἰωάννου, τοῦ ἐκ Γεωργίας.

Ὁ Ὅσιος Ἰωάννης ἦταν Ἐπίσκοπος τῆς πόλεως Μανγκλίσι τῆς ἀνατολικῆς Γεωργίας καί ἐκοιμήθηκε μέ εἰρήνη τό ἔτος 1751.

Τῆ αὐτῆ ἡμέρᾳ, μνήμη τῶν ὁσίων Πατέρων τῶν ἐγγύς καί μακράν τῆς Μεγάλης Λαύρας τοῦ Κιέβου ἐνταφιασθέντων.

Ταῖς αὐτῶν ἁγίαις πρεσβείαις, ὁ Θεός, ἐλέησον ἡμᾶς. Ἀμήν!

1 Ὑπὲρ ῾Ησυχαζόντων 2, 1, 4 ἑξ. Χρήστου, Συγγράμματα, 1, 468 ἑξ.
2 Ὑπὲρ ῾Ησυχαζόντων 2, 1, 25. Χρήστου, Συγ­γράμματα, 1, 487.
3 Ἀντιρ­ρητικός πρός ᾿Ακίνδυνον 6, 1. Χρήστου, Συγγράμματα, 3, 379.
4 ῾Υπὲρ ῾Ησυχαζόντων 1, 1, 8. Χρήστου, Συγ­γράμ­ματα, 1, 368 ἑξ.
5 Κεφάλαια, 29.
6 Κροῦμμος ἤ Κρούμ: ἡγεμόνας τῆς Βουλγαρίας, ὁ ὁποῖος ἀνῆλθε στό θρόνο μεταξύ τοῦ 802 καί 807 μ.Χ. καί ἀπέθανε τό 815 μ.Χ. Ἠταν σκληρός καί πολεμοχαρής, προξένησε δέ μεγάλες καταστροφές στό Βυζαντινό κράτος.
7 Ἀνδρέου Ν. Παπαβασιλείου, Μητρῷον Ἁγιωνυμίας τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, σελ. 74.
8 1264-1273.
9 Ὀκτώβριος 1318.
10 Ἰούνιος 1340-21 Μαρτίου 1362.
11Μεταξύ τῶν ἐτῶν 1489-1490 μετατέθηκε ἀπό τήν Ἐπισκοπή Δημητριάδος στή Μη-τρόπολη Λαρίσης.
12 1499 τέλη- 1526 ἀρχές/1527.
13 Πρόκειται γιά τό γνωστό μητροπολίτη Βησσαρίωνα Β΄, ἱδρυτή καί κτίτορα τῆς μονῆς τοῦ Σωτῆρος τῶν Μεγάλων Πυλῶν, τῆς γνωστῆς ὡς μονῆς Δουσίκου, ὁ ὁποῖος ἀρχιεράτευσε στή Λάρισα ἀπό τό Μάρτιο τοῦ 1527 μέχρι τίς 13 Σεπτεμβρίου 1540.
14 Κώδιξ 650 φ. 41β Ἐθνικῆς Βιβλιοθήκης τῆς Ἑλλάδος.

Γίνετε συνοδοιπόροι μας στην γνώση και την ενημέρωση. Στείλτε στο info@poimin.gr άρθρα, φωτογραφίες, βίντεο ή κάτι που πιστεύετε ότι αξίζει να μοιραστείτε τόσο με εμάς όσο και με τους αναγνώστες μας.

Πρόσφατα Άρθρα

Ο εορτασμός του Μυροβλύτη Μεγαλομάρτυρος Αγίου Δημητρίου στην Σύρο

Λόγω των ισχυρών ανέμων που έπνεαν στην περιοχή του ιερό Ναού Αγίου Δημητρίου Ερμουπόλεως, η εόρτιος Αρχιερατική Θεία Λειτουργία, ιερουργούντος του Σεβασμιωτάτου κ. Δωροθέου...

Πανηγύρισε ο Ιερός Ναός του Αγίου Δημητρίου Ναούσης

Την Τρίτη 26 Οκτωβρίου το πρωί ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας κ. Παντελεήμων λειτούργησε και κήρυξε τον θείο λόγο στον πανηγυρίζοντα Ιερό Ναό του...

Πανηγυρική Θεία Λειτουργία στον Μητροπολιτικό Ναό του Αγ. Δημητρίου Άρτας

Με ιεροπρέπεια και λαμπρότητα κορυφώθηκαν την Τρίτη 26 Οκτωβρίου 2021 οι Λατρευτικές εκδηλώσεις προς τιμήν του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Δημητρίου του Μυροβλύτου, στον φερώνυμο Μητροπολιτικό...

Πανηγυρικός Πολυαρχιερατικός Εσπερινός στον Άγιο Δημήτριο Θεσσαλονίκης

Σύμπασα ἡ Ἁγία μας Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία, ὅλως ὅμως ἰδιαιτέρως ἡ ἁγιοτόκος Θεσσαλονίκη καὶ ἡ τοπική μας Ἐκκλησία, γεραίρει, τιμᾶ καὶ λαμπρύνεται ἐπὶ τῇ ἱερὰ...

Παρουσίαση τριών βιβλίων της Αποστολικής διακονίας στην Ι.Μ. Χαλκίδος

Στα πλαίσια των ΚΘ΄ Δημητρίων του Μητροπολιτικού Ι. Ναού Αγίου Δημητρίου Χαλκίδος πραγματοποιήθηκε, το βράδυ της Κυριακής 24 Οκτωβρίου 2021, παρουσίαση των βιβλίων «ΔΕΟΣ...

Μητροπολίτης Αιτωλίας Κοσμάς: «..μόνο ο Κύριος μας ελευθερώνει!»

Με ιδιαίτερη κατάνυξη τελέσθηκε η πρωτοχριστιανική Θεία Λειτουργία του Αγίου Ιακώβου του αδελφοθέου, την Κυριακή 24 Οκτωβρίου 2021, επομένη ημέρα της μνήμη του Αγίου,...

Μέγας Εσπερινός στον πανηγυρίζοντα Ναό του Αγ. Δημητρίου Ερμουπόλεως

Στον ανεγερθέντα επί του τόπου Ευρέσεως, το 1936, της αγίας Εικόνας του Αγίου Δημητρίου ομώνυμο Ιερό Ναό τελέσθηκε απόψε Εόρτιος Εσπερινός, προεξάρχοντος του Σεβασμιωτάτου...

Αρχιερατικός Εσπερινός στον πανηγυρίζοντα Ι.Ν. Αγίου Δημητρίου Στρατοπέδου Καρατάσιου

Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Νεαπόλεως και Σταυρουπόλεως κ. Βαρνάβας, το απόγευμα της Δευτέρας 25 Οκτωβρίου 2021, χοροστάτησε στον Πανηγυρικό Εσπερινό που τελέστηκε στον Ιερό Ναό...

Πανηγυρικός Εσπερινός στον πανηγυρίζοντα Ιερό Ναό του Αγίου Δημητρίου στα Καβάσιλα

Τη Δευτέρα 25 Οκτωβρίου το απόγευμα ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας κ. Παντελεήμων χοροστάτησε και κήρυξε τον θείο λόγο στον Πανηγυρικό Εσπερινό στον πανηγυρίζοντα...

Πανηγυρικός Eσπερινός στον Άγιο Δημήτριο Νέας Ελβετίας Βύρωνος

Με την πρέπουσα κατάνυξη αλλά και τη μεγαλοπρέπεια που αρμόζει στον Προστάτη και Έφορο της Ενορίας μας , Άγιο Δημήτριο τον Μυροβλύτη, σεβόμενοι τις...

Ο Εσπερινός του Αγίου Δημητρίου στην πόλη της Καλαμάτας.

Με την δέουσα εκκλησιαστική τάξη και μεγαλοπρέπεια τελέσθηκε στην Ιερά Μητρόπολη Μεσσηνίας ο πανηγυρικός εσπερινός της εορτής του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Δημητρίου του Μυροβλύτου. Επίκεντρο...

Πανηγυρικός Εσπερινός στον Μητροπολιτικό Ναό του Αγίου Μεγαλομάρτυρος Δημητρίου του Μυροβλύτου Άρτας

Προεξάρχοντος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Άρτης κ. Καλλινίκου, ετελέσθη το απόγευμα της Δευτέρας 25ης Οκτωβρίου 2021, με θρησκευτική μεγαλοπρέπεια, ο Μέγας Εσπερινός, επί τη μνήμη...

Μεγαλειώδης Λιτανεία στη Θεσσαλονίκη για τον Άγιο Δημήτριο

Με τις δέουσες τιμές και με κάθε επισημότητα, πραγματοποιήθηκε το πρωί της 25ης Οκτωβρίου 2021, η Ιερά Λιτάνευση των Εικόνων της Παναγίας Πορταΐτισσας και...

Αικατερίνεια: 40 ημέρες με «ανάσες τέχνης & πολιτισμού»

Ο κορυφαίος θεσμός σηκώνει αυλαία στις 31 Οκτωβρίου Τα ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΕΙΑ, μετά από μία «ανάπαυλα» που επέβαλε η υγειονομική κρίση επιστρέφουν δυναμικά με τη 14η...