Με εκκλησιαστική λαμπρότητα εορτάσθηκε η διπλή εορτή του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου και της Εθνικής μας Παλιγγενεσίας σε ολόκληρη την Ιερά Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας, την Τετάρτη 25 Μαρτίου 2026.
Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνός την παραμονή της εορτής, Τρίτη 24 Μαρτίου, χοροστάτησε στην ακολουθία του Εσπερινού, στον πανηγυρίζοντα Ιερό Ναό Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Νεοχωρίου Μεσολογγίου.
Κατά το κήρυγμά του ανέφερε τα εξής: «Εορτάζουμε πανηγυρικώς την Εορτή του Ευαγγελισμού της Παναγίας μας, ψάλλοντας «Σήμερον της σωτηρίας ημών το κεφάλαιον και του απ’ αιώνος μυστηρίου η φανέρωσις». Στην αναγγελία του Αρχαγγέλου Γαβριήλ στην Θεοτόκο, ο Θεός προσέφερε το θεϊκό σχέδιό Του για την σωτηρία μας. Στο ίδιο γεγονός αποκαλύπτεται η φύση και ο σκοπός του μηνύματος του Ευαγγελίου. Η χάρις του Θεού και τα μέσα της σωτηρίας αποκαλύφθησαν, το Ευαγγέλιο διακηρύχθηκε από τον αγγελιαφόρο Του, και Εκείνη που άκουσε και δέχθηκε τον Λόγον του Θεού, ανταποκρίθηκε με πίστη.
Είναι φανερό από τον διάλογο που έκανε με τον Αρχάγγελο Γαβριήλ, ότι η Παναγία προσέφερε την ελευθερία Της στον Θεό. Αυτό το οποίο απέτυχε να κάνει η Εύα στον παράδεισο, δηλαδή να προσφέρει την ελευθερία της στον Θεό, το έκανε η νέα Εύα, η Παναγία μας, κατά ένα τέλειο τρόπο, και έτσι διόρθωσε το λάθος της παλαιάς Εύας. Όπως λέμε και στους Χαιρετισμούς της Θεοτόκου, «χαίρε των δακρύων της Εύας η λύσασα». Η παλαιά Εύα μας γέμισε με δάκρυα και στεναγμούς με την παρακοή της. Η νέα Εύα, η Παναγία, μας ενέπλησε χαράς, διότι έφερε στον κόσμο τον λυτρωτή μας.
Ο Άγιος Γρηγόριος ο Παλαμάς λέει πως «η Παναγία θα υπηρετήσει αποτελεσματικά την βουλή του Θεού, επειδή αναδείχθηκε σκεύος άξιο για την καθ’ υπόσταση ένωση της θείας με την ανθρώπινη φύση. Την εκλέγει από όλους τους εκλεγμένους για τα θεοφιλή και κοινωφελή μαζί ήθη και λόγια και έργα».
Ο Ευαγγελισμός της Θεοτόκου αποτελεί εκπλήρωση προαιώνιας βουλής του Θεού για την σωτηρία του κόσμου. Ο Θεός, διδάσκουν πολλοί Πατέρες της Εκκλησίας μας, θα ερχόταν στον κόσμο ως άνθρωπος ανεξάρτητα και από την πτώση του ανθρώπου στην αμαρτία. Ο Άγιος Μάξιμος ο Ομολογητής μάλιστα, σημειώνει «ότι η σάρκωση του Χριστού, απαρχή της οποίας αποτελεί ο Ευαγγελισμός, συνιστά την τελευταία φάση της δημιουργίας του ανθρώπου». Ο Θεός, δηλαδή, οπωσδήποτε θα ερχόταν στον κόσμο για να ωθήσει αποφασιστικά τον άνθρωπο στην επίτευξη του απαρχής καθορισμένου σκοπού του, το «καθ’ ομοίωσιν».
Η εορτή του Ευαγγελισμού αποτελεί σπουδαία ημέρα της πνευματικής κληρονομιάς μας. Είναι, επίσης, και ημέρα κατά την οποία εορτάζουμε ένα σημαντικό γεγονός της πολιτισμικής κληρονομιάς μας, την Ημέρα της Ελληνικής Ανεξαρτησίας με την οποία τιμούμε την Ελληνική Επανάσταση της 25ης Μαρτίου 1821, ιδιαιτέρως εφέτος, επί τη συμπληρώσει διακοσίων χρόνων από της ηρωϊκής εξόδου της φρουράς των Ελευθέρων Πολιορκημένων της Ιεράς Πόλεως του Μεσολογγίου.
Όπως αμφότερες οι πνευματικές και πολιτισμικές κληρονομιές μας ενώνονται στην Ελληνική ταυτότητά μας, έτσι και η μεγάλη εορτή του Ευαγγελισμού και η ημέρα μνήμης και εορτασμού της εθνικής ανεξαρτησίας συνδέονται με πολύ ιδιαίτερο τρόπο. Το Ευαγγέλιο της σωτηρίας το οποίο αποκαλύφθηκε στην Θεοτόκο είναι το μήνυμα της πνευματικής ελευθερίας μας εν Χριστώ.
Πλασθήκαμε από τον Θεό να είμαστε ελεύθεροι, να ζούμε σε κοινωνία μαζί Του, ελεύθεροι από όλα όσα τραυματίζουν και καταστρέφουν την ζωή. Πλασθήκαμε, επίσης, για να ζούμε συνδεδεμένοι ο ένας με τον άλλον, κάνοντας χρήση της ελευθερίας μας, για να εδραιώσουμε κοινωνίες ελεύθερες από καταπίεση, εκμετάλλευση και τυραννία.
Αυτοί ήταν οι στόχοι των πατέρων και μητέρων μας, οι οποίοι το 1821 προσέφεραν την ζωή και τα υλικά αγαθά τους, έτσι ώστε οι Έλληνες να είναι ελεύθεροι και αυτή είναι η ελευθερία, την οποία μέχρι σήμερα έχουμε και απολαμβάνουμε.
Ας ευχαριστούμε, λοιπόν, τον Κύριο, την Παναγία μας, για όλες τις ευεργεσίες που μας προσφέρουν και ως ορθόδοξο γένος με την λύτρωση απέναντι στην αμαρτία, αλλά και ως ελληνικό έθνος με την ελευθερία που ευλόγησαν στον τόπο μας, και συνεχώς να Της απευθύνουμε τον αγγελικό χαιρετισμό, «Χαίρε Κεχαριτωμένη, ο Κύριος μετά σου. ευλογημένη συ εν γυναιξί και ευλογημένος ο καρπός της κοιλίας σου, ότι Σωτήρα έτεκες των ψυχών ημών».
Ακολούθησε η λιτάνευση της Ιεράς Εικόνας της Θεοτόκου στους δρόμους του Νεοχωρίου.
Το πρωί της κυριωνύμου ημέρας ο Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνός χοροστάτησε στην Ακολουθία του Όρθρου και προεξήρχε της Αρχιερατικής Θείας Λειτουργίας, στον πανηγυρίζοντα Ιερό Ναό Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Νέας Αβόρανης.
Κατά την ώρα του Κοινωνικού αναγνώσθηκε το ακόλουθο μήνυμα της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος που αναφερόταν στην ιστορική επέτειο της συμπληρώσεως 200 ετών από την ηρωική Έξοδο του Μεσολογγίου και αναγνώσθηκε σε όλους τους Ιερούς Ναούς της Εκκλησίας της Ελλάδος.
«Τέκνα ἐν Κυρίῳ ἀγαπητά,
Ἦταν Ἀπρίλιος τοῦ 1826, ξημερώνοντας τῶν Βαΐων. Πρίν ἀπό διακόσια χρόνια ἀκριβῶς! Ἡ φρουρά τῶν Ἐλευθέρων Πολιορκημένων τοῦ Μεσολογγίου πραγματοποίησε τήν ἡρωϊκή Ἔξοδό της. Πολλοί ἔπεσαν, λίγοι σώθηκαν. Ἡ πείνα καί οἱ στερήσεις ἐξάντλησαν τούς Μεσολογγίτες, τούς Σουλιῶτες, τούς Φιλέλληνες καί τούς ἀγωνιστές ἀπό ὅλη τήν Ἑλλάδα καί τήν Κύπρο. Πολεμοῦσαν χωρίς ἔξωθεν βοήθεια κατά τῶν πολυαρίθμων στρατευμάτων τοῦ Ἰμπραήμ καί τοῦ Κιουταχῆ.
Μέ ἀφορμή τήν Ἐπέτειο, ἡ Ἐκκλησία τῆς Ἑλλάδος καλεῖ τίς Ἑλληνίδες καί τούς Ἕλληνες νά θυμηθοῦμε, νά τιμήσουμε, νά διδαχθοῦμε. Ἡ Ἱερά Πόλις τοῦ Μεσολογγίου ἀποτελεῖ διαχρονικό καί οἰκουμενικό σύμβολο Ἐλευθερίας. Κάθε Ἐλεύθερος Ἄνθρωπος εἶναι Δημότης Μεσολογγίου!
Οἱ Ἐξοδίτες πραγματοποίησαν τό μεγάλο ἅλμα πρός τήν Ἐλευθερία, τήν Ἐλπίδα, τήν Αἰωνιότητα. Δέν πρόδωσαν, δέν δειλίασαν, δέν παραδόθηκαν. Ἡ ἐπιταγή τῆς Ἑλληνικῆς Ἱστορίας εἶναι ἐπί αἰῶνες ἡ ἴδια: Ἡ φρουρά μάχεται μέχρις ἐσχάτων, ἀλλά δέν παραδίδεται. Οἱ λίγοι δέν φοβοῦνται τούς πολλούς. Καί ἄν ἡττηθοῦν φαινομενικά, τελικά θά εἶναι αὐτοί οἱ νικητές. Οἱ Ἐλεύθεροι Πολιορκημένοι διδάσκουν ἦθος καί ἀξιοπρέπεια σέ Ἕλληνες καί ξένους, στό παρόν καί στό μέλλον.
Ἑλληνορθόδοξα ἦταν τά ἰδανικά τους· γιά τήν Πίστη τοῦ Χριστοῦ, γιά τήν Ἐλευθερία καί Ἀνεξαρτησία τοῦ Ἔθνους. Διαβάζουμε τήν ἀπόφαση τῆς Ἐξόδου, πού ὑπαγόρευσε στόν λόγιο ὁπλαρχηγό Νικόλαο Κασομούλη, ὁ Ἐθνομάρτυς Ἐπίσκοπος Ρωγῶν Ἰωσήφ: «Ἐν ὀνόματι τῆς Ἁγίας Τριάδος … Θεωροῦντες ὅτι μᾶς ἐξέλιπεν κάθε ἐλπίς βοηθείας καί προμηθείας … ἀποφασίσαμεν ὁμοφώνως: Ἡ ἔξοδός μας νά γίνῃ βράδυ εἰς τάς δύο ὥρας τῆς νυκτός 10 Ἀπριλίου, ἡμέρα Σάββατον καί ξημερώνοντας τῶν Βαΐων, κατά τό ἑξῆς σχέδιον, ἤ ἔλθῃ ἤ δέν ἔλθῃ βοήθεια … ».
Ἄς δοῦμε τό πνευματικό περιεχόμενο τῆς Ἐξόδου, ὅπως τό ὑπογραμμίζει ὁ Διονύσιος Σολωμός στούς στοχασμούς γιά τό ἀριστούργημά του «Ἐλεύθεροι Πολιορκημένοι»: «Σκέψου βαθιά καί σταθερά (μία φορά γιά πάντα) τή φύση τῆς Ἰδέας πρίν πραγματοποιήσεις τό ποίημα. Εἰς αὐτό θά ἐνσαρκωθεῖ τό οὐσιαστικότερο καί ὑψηλότερο περιεχόμενο τῆς ἀληθινῆς ἀνθρώπινης φύσης, ἡ Πατρίδα καί ἡ Πίστις.»!
Καί ὁ σπουδαῖος ποιητής μας Νικηφόρος Βρεττάκος τόνισε μιλώντας στό Μεσολόγγι, στίς ἑορτές τῆς Ἐξόδου τοῦ 1989: «Ἔχουμε κι ἐμεῖς σήμερα ἀνάγκη ἀπό μία Ἔξοδο. Μία Ἔξοδο ἀπό τόν ἀσφυκτικό κλοιό τῆς ἴδιας τῆς ὀλιγωρίας μας, τοῦ ἴδιου τοῦ ψεύδους μας, τοῦ ἴδιου τοῦ ἑαυτοῦ μας. Ὀφείλουμε νά ἀντιτάξουμε ἄμυνα στήν ἐθνική μας φθορά. Ἔχουμε ἀνάγκη σάν Ἔθνος ἀπό ἕνα ἄλλο τεῖχος, μίαν ἄλλη τάφρο. Οἱ ψυχές τῶν παιδιῶν μας μέσα στή γενική κρίση πού τά περιβάλλει ἔχουν μείνει ἀνοχύρωτες … ».
Ἡ Ἱερά Σύνοδος τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος σέ συνεργασία μέ τήν Ἱερά Μητρόπολη Αἰτωλίας καί Ἀκαρνανίας ἔχει προγραμματίσει σειρά ἐκδηλώσεων, ὥστε νά τιμηθεῖ ὅπως ἁρμόζει ἡ σημαντική αὐτή Ἐπέτειος. Λατρευτικές ἐκδηλώσεις, μαθητικοί διαγωνισμοί, ἐπιστημονικά συνέδρια, ἡμερίδες καί πολλές ἄλλες ἐκδηλώσεις θά μεταδώσουν τό Πανελλήνιο καί Παγκόσμιο μήνυμα τῆς Ἐξόδου.
Φέτος στίς 5 Ἀπριλίου, τήν Κυριακή τῶν Βαΐων, στό ἀποκορύφωμα τῶν Πανελληνίων Ἑορτασμῶν, ὅλοι ἄς στρέψουμε τήν προσοχή μας στήν Ἱερά Πόλη τοῦ Μεσολογγίου. Ἡ Θυσία τῶν Ἐλευθέρων Πολιορκημένων ἄς γίνει φωτεινός ὁδηγός γιά νά πραγματοποιήσουμε τή δική μας Ἔξοδο ἀπό τίς μικρότητες, τούς ἐγωϊσμούς καί τούς φανατισμούς. Ἡ Ἔξοδος τοῦ Μεσολογγίου ἄς γίνει ἡ ἀφορμή γιά νά ἀντλήσουμε ἔμπνευση καί δύναμη ἀπό τίς ἀκατάλυτες ἀξίες μας: τήν Ὀρθόδοξη Πίστη μας, τή διαχρονική συνέχεια τῆς Ἱστορίας μας καί τούς ἀγῶνες τῶν Ἑλλήνων γιά ἐθνική, πνευματική καί ἠθική Ἐλευθερία.»
Αμέσως μετά ο Σεβασμιώτατος Ποιμενάρχης μας κ. Δαμασκηνός μετέβη στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Ζωοδόχου Πηγής Αγρινίου και προεξήρχε στην πανηγυρική Δοξολογία για την Εθνική Επέτειο της 25ης Μαρτίου 1821, παρουσία του Εκπροσώπου της Ελληνικής Κυβερνήσεως, Υφυπουργού Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης κ. Κώστα Καραγκούνη, των Βουλευτών κ. Θανάση Παπαθανάση και Μάριου Σαλμά, του Δημάρχου Αγρινίου κ. Γεωργίου Παπαναστασίου, του Αντιπεριφερειάρχου Αιτωλοακαρνανίας κ. Θανάση Μαυρομμάτη και των εκπροσώπων των τοπικών δημοτικών, στρατιωτικών, αστυνομικών και πυροσβεστικών αρχών και πλήθους κόσμου.
Στη συνέχεια ο Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας τέλεσε επιμνημόσυνη δέηση στο Μνημείο των Ηρώων της πόλεως στην Πλατεία Μαρίας Δημάδη, όπου οι εκπρόσωποι των αρχών κατέθεσαν στεφάνι και κατόπιν παρακολούθησε από την εξέδρα των επισήμων την μαθητική παρέλαση.
