Οι βέρες, τα στέφανα, ο χορός του Ησαΐα, οι λαμπάδες, το σμίξιμο των δεξιών χεριών του ζευγαριού είναι στοιχεία που γεμίζουν με πνευματικούς συμβολισμούς το μυστήριο του γάμου και σε καμία περίπτωση δεν αποτελούν απλώς τα συμπληρώματα μια ωραίας τελετής…
Οι βέρες
Τα δακτυλίδια, σύμβολα εξουσίας και τιμής, σημαίνουν τον κοινό δεσμό, την ενότητα, τη δέσμευση, τη συζυγία. Η δε ανταλλαγή τους μεταξύ των συζύγων συνιστά το δέσιμο και την εξάρτηση του ενός από τον άλλον. Κατά τα πρώτα χρόνια τέλεσης των γάμων, οι βέρες ήταν ασημένιες. Το «δακτυλοθέσιον» αποτελεί ψυχή της ακολουθίας του αρραβώνα. Σε παλαιότερες εποχές αυτός γινόταν σε διαφορετικό χρόνο, πάντα με την παρουσία ιερέα.
Στην εποχή μας προηγείται χρονικά του μυστηρίου ως μια επιπλέον ευχή της εκκλησίας προς τους μελλονύμφους. Πρώτα απ’ όλα το δακτυλίδιο είναι σημείο υιοθεσίας και εξουσίας (στην παραβολή του Ασώτου ο πατέρας δίδει, μεταξύ των άλλων, και δακτυλίδιο στον νεότερο υιό, που επέστρεψε, αναγνωρίζοντάς τον και πάλι ως υιό και κληρονόμο του). Και οι δύο –άνδρας και γυναίκα– από εκείνη τη στιγμή έχουν εξουσία τιμής και διακονίας.
Επίσης, το δακτυλίδι χρησίμευε αντί σφραγίδας. Ο Κλήμης ο Αλεξανδρεύς μάς πληροφορεί ότι στις ημέρες του ο άνδρας έδινε το δακτυλίδι στη γυναίκα, σημαίνοντας ότι τη θεωρεί πλέον κι εκείνη άξια να έχει την επιμέλεια του σπιτιού μαζί του. Αργότερα δόθηκε και ακόμα μία, συμβολικότερη έννοια, δηλ. ότι, με την περίθεση των δακτυλιδιών, καθένας από τους δύο δεν εξουσιάζει πλέον τον εαυτό του, αλλά τον άλλον». Τα δακτυλίδια ευλογούνται από τον ιερέα πάνω στο Ευαγγέλιο.
Τα στέφανα
Βασιλικά σύμβολα από αρχαιοτάτων χρόνων, κατά τον Άγιο Ιωάννη τον Χρυσόστομο, συμβολίζουν τα τρόπαια της νίκης. Έρχονται στον χριστιανικό γάμο για να δηλώσουν το βασιλικό μεγαλείο που είχε ο άνθρωπος στον Παράδεισο. Οι σύζυγοι γίνονται ξανά άρχοντες της Γης και συνδημιουργοί του Θεού στο έργο της ζωής… Ταυτόχρονα, όμως, παραπέμπουν στα στέφανα των μαρτύρων, για να δείξουν τις θυσίες οι οποίες πρέπει να γίνουν μέσα στον γάμο για να επιτευχθεί ο σκοπός του… Η στέψη είναι η ιερότερη στιγμή του μυστηρίου. Κατά το παρελθόν, οι εκκλησίες διέθεταν δικά τους στέφανα με τα οποία στεφανωνόταν κάθε ζευγάρι νεονύμφων.
Το τραπέζι πάνω στο οποίο τοποθετούνται το Ευαγγέλιο, οι βέρες και τα στέφανα συμβολίζει την Αγία Τράπεζα.
Η στέψη είναι η ιερότερη στιγμή του μυστηρίου. Κατά το παρελθόν, οι εκκλησίες διέθεταν δικά τους στέφανα με τα οποία στεφανωνόταν κάθε ζευγάρι νεονύμφων.
Ο άρτος και το κοινό ποτήριον
Συμβολικά υπενθυμίζουν ότι ο γάμος βρίσκει το αληθινό νόημα του μέσα στη Θεία Ευχαριστία. Εξάλλου, ο άρτος και το κρασί θεωρούνταν, από την αρχαιότητα ακόμη, βασικά στοιχεία της ζωής. Από τον ίδιο άρτο τρώνε και από το ίδιο ποτήρι της ζωής πίνουν, συμβολικά, για πρώτη φορά ως σύζυγοι, για να υποδηλώσουν την κοινή εφεξής πορεία τους στη ζωή, στις χαρές και τις λύπες της, στις δυσκολίες και τις ευκολίες της. Ο άρτος και το κοινό ποτήριον είναι κατάλοιπα της εποχής που ο γάμος ευλογούνταν μέσα στη Θεία Λειτουργία και οι νεόνυμφοι συμμετείχαν στη Θεία Ευχαριστία.
Οι λαμπάδες
Το άναμμα των κεριών στην Ορθόδοξη παράδοση συμβολίζει την ελπίδα, το φως του Χριστού, που, κατά τον Ευαγγελιστή Ιωάννη, φωτίζει και αγιάζει κάθε «άνθρωπον ερχόμενον εις τον κόσμον» . Κατά το μυστήριο του γάμου, οι λαμπάδες έρχονται να φωτίσουν τους νεονύμφους και κινούνται μπροστά από το ζευγάρι, για να δείξουν ότι το φως το Χριστού θα φωτίζει τον δρόμο τους.
Η ένωση των χεριών
Ο ιερέας ενώνει τα δεξιά χέρια του γαμπρού και της νύφης την ώρα ακριβώς που προσεύχεται και δηλώνει ότι «έσσονται οι δύο εις σάρκαν μίαν»… Παραμένουν ενωμένα καθ’ όλη της διάρκεια της ακολουθίας, για να δείξουν την αιωνιότητα της νεότευκτης ένωσης… Οι νεόνυμφοι από τη στιγμή εκείνη και μετά θεωρείται ότι αρμάζονται, ότι βρίσκονται, δηλαδή, σε αρμονία.
Ο χορός του Ησαΐα
Συμβολίζει τα πρώτα βήματα των νεονύμφων στην καινούργια αρχή της ζωής τους, με επίκεντρο τον Χριστό και το Ευαγγέλιο. Η Εκκλησία αντιπροσωπεύεται από τον ιερέα, που… οδηγεί τους πιστούς. Η κυκλική κίνηση συμβολίζει την αιωνιότητα και ο κύκλος την τελειότητα. Ο χορός δείχνει, δηλαδή, πως η Εκκλησία οδηγεί τους νεονύμφους προς την αιώνια ζωή και την τελειότητα. Με τους ύμνους που ψάλλονται κατά τη διάρκεια του χορού, η Εκκλησία, μεταξύ άλλων, καλεί τους αγίους μάρτυρές της να πρεσβεύουν, υπενθυμίζοντας ξανά τη μαρτυρική διάσταση της χριστιανική ζωής, αλλά και το τελικό στεφάνωμα των νικητών.
Ο χορός δείχνει πως η Εκκλησία οδηγεί τους νεονύμφους προς την αιώνια ζωή και την τελειότητα.
