ΘΕΟΣ ΚΑΙ ΠΑΤΕΡΑΣ ΜΑΣ
«Ὁ Θεός καί πατήρ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ οἶδεν…»
(Β΄ Κορ. 11, 31)
Μητροπολίτου Αὐλῶνος ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ
Μολονότι ὁ ἄνθρωπος δέν δύναται νά γνωρίζει τήν οὐσία τοῦ Θεοῦ, ἐν τούτοις ἔχει τή δυνατότητα νά δέχεται καί νά μεταβάλλει σέ βίωμα του τίς ἄκτιστες ἐνέργειες τοῦ Θεοῦ. Τήν περίοδο τῆς Καινῆς Διαθήκης, πού εἶναι περίοδος τῆς θείας Θεοφάνειας, στό Πρόσωπο τοῦ Θεανθρώπου ἀποκαλύπτεται μέ θαυμαστό τρόπο τό μυστήριο τῆς Παναγίας Τριάδος.
Τόσο στόν Ἰορδάνη ποταμό, ὅπου ὁ Κύριος δέχεται ὑπό τοῦ τιμίου Προδρόμου τό ἅγιο Βάπτισμα, ὅσο καί στό ὄρος τῆς Μεταμορφώσεως ἐμφανίζεται ἡ Ἁγία Τριάδα. Ὁ Θεός Πατήρ βεβαιώνει τή θεότητα τοῦ Υἱοῦ Λόγου, πού ἀναλαμβάνει τό ἔργο τῆς σωτηρίας τοῦ ἀνθρωπίνου γένους. Αὐτή τή θεία ἀλήθεια, ὅτι ὁ Θεός εἶναι ὁ Πατέρας «τοῦ πρωτοτόκου ἐν πολλοῖς ἀδελφοῖς» Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ, ἐπαναλαμβάνει ὁ ἀπόστολος Παῦλος. Ἄς ἐξετάσουμε τή δήλωση αὐτή τοῦ Ἀποστόλου.
1. Ἕνα πατέρα ἔχομεν, τόν Θεό.
Ἡ ἔννοια τοῦ Πατρός στήν ἀρχική της σημασία εἶναι βαρυσήμαντη. Σημαίνει τήν ἀφετηρία, τήν ἀρχή καί τήν πηγή τῆς ὑπάρξεως τῶν ὄντων. Εἶναι γενεσιουργός αἰτία τῶν πάντων ὁ Θεός Πατήρ. Ὁ ἄνθρωπος, βέβαια, μέ τή λέξη «Πατέρας» ἔχει καλύψει πολλές ἀνθρώπινες καταστάσεις. Ὀνομάζει «πατέρα» τόν φυσικό γεννήτορα, τόν πρωτοπόρο μιᾶς ἐφευρέσεως ἤ μιᾶς θεωρητικῆς ἤ τεχνικῆς κατασκευῆς.
Ἀκόμη καί στόν κατασκευαστή τῆς ἀτομικῆς βόμβας ἀποδίδει τήν ἔννοια τοῦ πατέρα. Ὅλες, ὅμως, αὐτές οἱ ἰδιότητες τῆς πατρότητας εἶναι σχετικές, συμβατικές, χωρίς τήν ἀλήθεια καί τό βάθος τῆς πρώτης σημασίας τῆς λέξεως «Πατέρας». Ὁ Εὐαγγελιστής Ἰωάννης γράφει: «ἕνα Πατέρα ἔχομεν τόν Θεόν». Πράγματι· Πατέρας τῆς ζωῆς καί τῆς ὑπάρξεως ὄχι μόνον τοῦ ἀνθρώπου καί τῆς Δημιουργίας, ἀλλά καί αὐτῆς τῆς Παναγίας Τριάδος εἶναι ὁ Θεός Πατήρ.
Στό μυστήριο τῆς Τριάδος ὁ Θεός Πατήρ ἀπονέμει «τήν Ἰδική Του θεία φύση» στόν Υἱό καί στό Ἅγιο Πνεῦμα, δηλαδή, τή μία καί μοναδική φύση τῆς Θεότητας. Γιά τό λόγο αὐτό ἡ Ἁγία Γραφή ἀπερίφραστα ὁμιλεῖ, ὅτι ὁ Υἱός καί Λόγος τοῦ Θεοῦ, ὁ Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστός, ἔχει Πατέρα τόν Θεό. Ὅπως καί ἐμεῖς, πού ἔχουμε «πρωτότοκο» ἀδελφό τόν Χριστό, ἔχουμε κατ’ ἀναλογία, Πατέρα τόν ἕνα Τριαδικό. Αὐτή ἡ βασική ἀλήθεια τῆς πίστεως μας ἔχει πολλές συνέπειες γιά ὅλους μας. Ἄς τίς δοῦμε.
2. Οἱ συνέπειες
Ὁ ἄνθρωπος ἔρχεται στόν κόσμο τοῦτον μέ τή θέληση τοῦ Θεοῦ Πατέρα. Τίποτε δέν μπορεῖ νά ὑπάρξει χωρίς τήν ἰδική Του ἔγκριση ἤ ἀνοχή. Ἑπομένως ὁ ἄνθρωπος δέν ἔχει δικαίωμα νά γίνεται καταχραστής τῆς ἐξουσίας τοῦ Θεοῦ Πατέρα. Δέν μπορεῖ νά διεκδικήσει τήν ἰδιότητα τῆς πατρότητος παρά μόνο στήν μορφή τῆς φυσικῆς γεννήσεως τῶν τέκνων.
Ἀλλά καί στό ἔργο τῆς παιδοποιΐας σχετική εἶναι ἡ πατρότητα τοῦ ἀνθρώπου, ἀφοῦ γίνεται κατά θεία οἰκονομία καί παραχώρηση, γιά τό σκοπό τῆς διαιωνίσεως τῆς ζωῆς, καί ἀφοῦ ἡ πραγματική προέλευση τῆς ζωῆς καί τῆς ψυχῆς τοῦ ἀνθρώπου προέρχονται ἀπό τόν Θεό. Ἐάν σέ αὐτή τήν ὑψηλή τοποθέτηση ὁ ἄνθρωπος εἶναι κατά θεία παραχώρηση Πατήρ, ἀντιλαμβάνεσθε, πόσο ἐσφαλμένη εἶναι ἡ ἀξίωση νά θέλει ὁ ἄνθρωπος νά διεκδικεῖ τήν κυριότητα τοῦ τίτλου τοῦ Πατρός καί στίς ἄλλες περιπτώσεις.
Γι’ αὐτόν τόν λόγον ὁ ἄνθρωπος ἔχει χρέος νά ἀποδίδει τά πάντα στό Θεό. «Τῷ δέ Θεῷ καί πατρί ἡμῶν ἡ δόξα» παρατηρεῖ στήν πρός Γαλάτας Ἐπιστολή ὁ Ἀπόστολος. Ὄχι! Ἀπό τόν ἄνθρωπο, χωρίς τόν Θεό, δέν ὑπάρχει περίπτωση νά γεννηθεῖ ἔργο ἀγαθό, εὐάρεστο στόν Θεό καί ὠφέλιμο στό κοινωνικό σύνολο. Ἡ σκέψη ὅτι ὁ Θεός εἶναι Πατέρας ὅλων τῶν ἀνθρώπων μᾶς ἀνακαλεῖ στήν τάξη. Μᾶς συναδελφώνει στό πρόσωπο τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ μέσα στό μυστήριο τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Θεοῦ, ὅπου ὁ χριστιανός πορεύεται πρός τόν Πατέρα του Θεό διά τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ.
Ἀμέτρητες εἶναι οἱ συνέπειες τῆς ἀληθείας ὅτι ὁ Θεός, πού εἶναι Πατέρας τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ, εἶναι καί δικός μας Πατέρας. Ἀναφέραμε μερικές. Θά σταθοῦμε σέ ἄλλη μία εἰδικότερα. Ἀφοῦ ὁ Θεός εἶναι ἡ μοναδική ἀρχή τῶν πάντων, ἑπομένως, καί τῆς ὑπάρξεώς μας. Αὐτός εἶναι ὁ μόνος, πού μᾶς γνωρίζει πραγματικά καί φροντίζει γιά μᾶς. Εἶναι:
3. Παντογνώστης καί προνοητής
Μᾶς ἔπλασε «ἐκ τοῦ μή ὄντος». Ἐνῶ δέν ὑπήρχαμε, ὁ Θεός Πατέρας μᾶς ἔφερε «εἰς τό εἶναι». Μᾶς δημιούργησε ἀπό ἀγάπη καί μᾶς χάρισε τήν ἰδιότητα τῶν τέκνων τοῦ Θεοῦ. Καί ὅταν μέ τήν πτώση γίναμε ἀποστάτες καί φύγαμε ἀπό τόν Θεό καί πάλιν μᾶς χαρίζει τήν υἱοθεσία διά τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ. Μᾶς ξανακάνει τέκνα Του κατά χάριν, γιά νά ἀπολαμβάνουμε τίς εὐεργεσίες καί τίς δωρεές τῶν τέκνων τοῦ Θεοῦ!
Ὦ! Πόσο μικρός εἶναι ὁ ἄνθρωπος, πού ἐπιμένει νά μένει μακριά ἀπό τόν Θεόν Πατέρα, ἀλλά καί τολμᾶ νά ἀγνοεῖ τήν ἀλήθεια, ὅτι Ἐκεῖνος, πού μᾶς ἔπλασε, γνωρίζει τά μύχια βάθη τοῦ εἶναι μας καί τῆς καρδιᾶς μας, καί μάλιστα μέ τρόπο καλλίτερο ἀπό ὅσο ἐμεῖς οἱ ἴδιοι γνωρίζουμε τόν ἑαυτό μας. Ὁ Θεός ἔχει ἀριθμημένες καί τῆς ἀναπνοῆς μας τίς κινήσεις!
Αὐτός συγκρατεῖ τήν ἰσορροπία τῆς Δημιουργίας, ὥστε νά μποροῦμε νά ζοῦμε ἐμεῖς. Ναί! Ὁ Θεός Πατέρας προνοεῖ γιά ὅλα, ἀφοῦ Αὐτός εἶναι «ὁ τῶν ὅλων κοσμήτωρ».
Ὁ Θεός Πατήρ τά γνωρίζει ὅλα, λέει ὁ μέγας, ὁ οὐρανοβάμων Παῦλος. Καί τήν ἀποστασία μας, καί τήν ἁμαρτία μας, καί τήν ἀπόκρουση τῆς Χάριτος καί τῆς σωτηρίας πού μᾶς προσφέρει. Ἡ πατρότητα τοῦ Θεοῦ εἶναι γιά τόν ἄνθρωπο πρόνοια καί ἄμετρος ἀγάπη καί εὐσπλαχνία. Εἶναι εὐτύχημα σωτήριο καί ἀνείπωτη χαρά ὁ ἄνθρωπος νά ἔχει Πατέρα τόν Θεόν, νά εἶναι τέκνον Θεοῦ.
Ἀλλά εἶναι ἐξίσου τρομερό νά ἀναζητεῖ ὁ ἄνθρωπος ἄλλους «πατέρες», νά ὑπακούει σέ ἄλλον «πατέρα», νά ὑπηρετεῖ τόν «πατέρα τοῦ ψεύδους», τήν κακότητα, καί τόν διάβολο, πού εἶναι θάνατος καί σκότος καί ὄλεθρος αἰώνιος.
Ἄς ἐπιστρέψουμε κάτω ἀπό τήν σκέπη τοῦ Θεοῦ Πατέρα. Ἄς τοῦ ἐμπιστευθοῦμε τήν καρδιά μας, τήν ὕπαρξή μας ὅλη. Ὁ Θεός καί Πατήρ τοῦ Κυρίου ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ εἶναι καί δικός μας Πατέρας. Εἶναι ἡ χαρά καί ἡ ζωή τοῦ παρόντος. Εἶναι ἡ ἐλπίδα, ἡ μοναδική μας ἐλπίδα τοῦ αἰωνίου μας μέλλοντος.
