του Αρχιμ. Γρηγορίου Κωνσταντίνου, Δρ. Θεολογίας

Τυπικὰ ὄνειρα λογίζονται τὰ ὄνειρα τῶν ὁποίων ἡ βιωματικὴ ἐμπειρία ἀπαντᾶ στὸ ὑλικὸ ποὺ ἔχει δεῖ ἡ πλειοψηφία τῶν ἀνθρώπων ὁμοιότροπα καὶ μὲ σημασία ποὺ εἶναι κοινὴ σὲ ὅλους. 1ο Ἀναφέρεται: «ΤΟ ΟΝΕΙΡΟ ΣΥΓΧΥΣΗΣ ΕΞ ΑΙΤΙΑΣ ΤΗΣ ΓΥΜΝΟΤΗΤΑΣ»

Τὸ ἐνδιαφέρον τῆς φροϋδικῆς ἑρμηνείας στρέφεται στὸ ὄνειρο ὅπου ἡ αἴσθηση τῆς γυμνότητας μᾶς ἀφήνει στενάχωρη ἐντύπωση, καὶ τὸ αἴσθημα ὅτι δὲν εἴμαστε ἱκανοὶ νὰ ἀλλάξουμε αὐτὴ τὴν κατάσταση στεναχώριας καὶ ντροπῆς. Μόνο σὲ αὐτὴ τὴν περίπτωση κρίνεται τὸ ὄνειρο ὡς τυπικό. Στὴν ἐμπειρία αὐτῶν τῶν ὀνειρικῶν παραστάσεων αὐτοὶ μπροστὰ στοὺς ὁποίους ντρεπόμαστε ἐπὶ τὸ πλεῖστον εἶναι ξένοι, ἀλλὰ οὔτε μᾶς χλευάζουν οὔτε μᾶς παρατηροῦν, ἀντιθέτως εἶναι ἀδιάφοροι. Τὸ ἀναμενόμενο εἶναι οἱ ξένοι νὰ μᾶς χλευάσουν ἢ νὰ ἐκνευριστοῦν μὲ αὐτὸ τὸ θέαμα, ὥστε νὰ ὑπάρχει συμφωνία μὲ τὸ αἴσθημα τοῦ ὀνειρεμένου. Ἐδῶ ὅπως ἀντιλαμβανόμεθα παρατηρεῖται μία σαφὴς ἀντίθεση.

Ὁ Φρόυντ προχωρᾶ στὴν ὑπόθεση ὅτι ἡ χλεύη τῶν ξένων παραμερίζεται ἀπὸ τὴν ἱκανοποίηση τῆς ἐπιθυμίας νὰ μὴν μᾶς χλευάσουν, ἀλλὰ στὸ ὅτι ἡ ντροπὴ παραμένει εἶναι ἕνα γεγονὸς ποὺ δὲν εἶναι σὲ θέση νὰ μᾶς ὑποδείξει πὼς αὐτὸ συμβαίνει καὶ σὲ ποιὰ μορφὴ. Ἀκολουθώντας τὴν ἀλληλουχία τῶν συνειρμῶν ὁ Φρόυντ κατέληξε ὅτι τέτοια ὄνειρα ἐμπεριέχουν κάποια «ἀνάμνηση τῆς πρώτης παιδικῆς ἡλικίας» ἀπὸ τὸ 4ο ἕως καὶ τὸ 5ο  ἔτος, καθότι σὲ αὐτὴ τὴν ἡλικία δὲν ὑπάρχει ἡ ντροπὴ τῆς γύμνιας. Ἡ ποιὸ συνήθισμενη ἀντίδραση ποῦ   συμβαίνει στὰ παιδιὰ νὰ γελοῦν ἀντὶ νὰ αἰσθάνονται τὴν ντροπή, ὁ Φρόυντ τὴν ὀνομάζει      ἡδονὴ τοῦ «ἐκθεσιασμοῦ[1]».

Στὸ φαινόμενο αὐτὸ τῆς παιδικῆς ἡλικίας ὁ Φρόυντ ἀποδίδει καὶ τὰ συμπτώματα τῶν παρανοϊκῶν ποὺ νομίζουν ὅτι τοὺς παρακολουθοῦν ὅταν ντύνονται ἢ καὶ τὸ ἀντίθετο, καὶ τῶν διεστραμμένων στοὺς ὁποίους οἱ συγκεκριμένες παιδικὲς παρορμήσεις μεταβάλλονται σὲ ἰδεοληπτικές καί  πρόκειται γιὰ τοὺς ἐκθεσιαστές. Αὐτήν τὴν κατάσταση τῆς παιδικῆς ἡλικίας χωρὶς τὴν ντροπὴ τὴν παραβάλλει μὲ τὸν παράδεισο. Ἡ ντροπὴ ἐμφανίζεται μὲ τό ξεκίνημα τῆς σεξουαλικῆς ζωῆς καὶ τὸν ἀναγκασμὸ τῆς συμμόρφωσης ποὺ ἐπιβάλλει ὁ πολιτισμός.

Ὁ Φρόυντ ἀναγνωρίζει ἕνα σκοπὸ στὸν παραπάνω ὀνειρικὸ τύπο ποὺ συνίσταται στὸ νὰ μᾶς φέρει σὲ αὐτὴ τὴν παραδεισένια κατάσταση,   ὑποστηρίζοντας πὼς οἱ ἐντυπώσεις τῆς παιδικῆς ἡλικίας μποροῦν νὰ ἀναπαραχθοῦν ὅποιο περιεχόμενο καὶ ἂν ἔχουν, ἡ δὲ αὐτὴ ἀναπαραγωγὴ εἶναι ἡ ἐκπλήρωση μιᾶς ἐπιθυμίας. «Τὰ ὄνειρα τῆς γυμνότητας λοιπὸν εἶναι ὄνειρα ἐκθεσιασμοῦ». Σὲ αὐτὰ ἀπουσιάζουν πρόσωπα ποὺ στὴν παιδικὴ ἡλικία κέντριζαν τὸ σεξουαλικὸ ἐνδιαφέρον. Ἐπίσης μέρος τῶν ὀνείρων τοῦ ἐκθεσιασμοῦ ἀποτελεῖ καὶ ἡ διαδικασία τῆς ἀπώθησης. Ὁ Φρόυντ διακρίνει στὰ ὄνειρα αὐτὰ μιὰ «σύγκρουση βουλήσεων» μεταξύ του συνειδητοῦ καὶ τοῦ ἀσυνειδήτου. Τὴν ἐντύπωση λύπης στὸ ὄνειρο τὴν χρεώνει στὸ δεύτερο ψυχικὸ σύστημα στὸ συνειδητό, καὶ συμβαίνει διότι ἡ εἰκόνα τοῦ ἐκθεσιασμοῦ δὲν κατόρθωσε νὰ παρασταθεῖ, καθότι ἡ λογοκρισία ἀπαιτοῦσε τὴ διακοπή του.

[1] Δημήτριος Τσιολακίδης, Τί εἶναι τὸ «Ὄνειρο Σύγχυσης», Πεμπτουσία  2015

Γίνετε συνοδοιπόροι μας στην γνώση και την ενημέρωση. Στείλτε στο info@poimin.gr άρθρα, φωτογραφίες, βίντεο ή κάτι που πιστεύετε ότι αξίζει να μοιραστείτε τόσο με εμάς όσο και με τους αναγνώστες μας.

Πρόσφατα Άρθρα

Θυρανοίξια Παρεκκλησίου, τιμωμένου επ’ ονόματι της Αγίας Σοφίας στη Μύκονο

Ο Σεβασμιώτατος κ. Δωρόθεος Β΄ τέλεσε χθες τα Θυρανοίξια ιερού Παρεκκλησίου, τιμωμένου επ' ονόματι της Αγίας Σοφίας και των θυγατέρων αυτής, Πίστεως, Σοφίας και...

Αρχιερατική Θεία Λειτουργία στον Ιερό Ναό «των ψηφίδων» στη Μύκονο

Στον Ιερό Ναό του Αγίου Ιωάννου "των Ψηφίδων", στην περιοχή "Μαού" Μυκόνου, ιερούργησε σήμερα το πρωί ο Σεβασμιώτατος κ. Δωρόθεος Β΄ και τέλεσε Μνημόσυνο...

Φθιώτιδος Συμεών: «Εορτάζουμε σήμερα το πρότυπο μιας Αγίας Οικογένειας»

Στο Λιανοκλάδι και στη Λαμία εορτάσθηκε η μνήμη της Αγίας Μάρτυρος Σοφίας και των τριών θυγατέρων της Αγίων Πίστεως, Ελπίδος και Αγάπης το διήμερο...

Πανήγυρις Αγίας Σοφίας στις Κατασκηνώσεις της Ιεράς Μητροπόλεως Άρτης

Την Παρασκευή 17 Σεπτεμβρίου 2021, το πρωΐ, στο πανηγυρίζον Παρεκκλήσιο της Αγίας Μεγαλομάρτυρος Σοφίας, στις Κατασκηνώσεις θηλέων της Μητροπόλεως Άρτης στο Άνω Αθαμάνιο, ελειτούργησε...

Πανηγυρικά εόρτασε η Ενορία της Του Θεού Σοφίας Λαρίσης

Στην Ενορία Της του Θεού Σοφίας Λαρίσης μετέβη ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Λαρίσης και Τυρνάβου κ. Ιερώνυμος, όπου χοροστάτησε στον Όρθρο και τέλεσε την Πανηγυρική...

Τον Μητροπολίτη Πρεβέζης επισκέφθηκε ο Αρχιεπίσκοπος Καναδά

Επίσκεψη στον Σεβασμιώτατο Μητροπολίτη Πρεβέζης κ. Χρυσόστομο πραγματοποίησε ο Σεβ. Αρχιεπίσκοπος Καναδά κ. Σωτήριος, σήμερα Παρασκευή 17 Σεπτεμβρίου και ώρα 11.00 π.μ. στα Γραφεία...

Η εορτή της Αγίας Σοφίας στο κάστρο της Λιβαδειάς

Το εσπέρας της Πέμπτης 16 Σεπτεμβρίου 2021 ο Σεβασμιώτατος Ποιμενάρχης μας κ. Γεώργιος χοροστάτησε στον Ιερό Ναό της Αγίας Σοφίας, που βρίσκεται εντός του...

Διανομή υλικών αγαθών και οικοσκευών στους πυρόπληκτους της Μεσσηνίας

Ολοκληρώθηκε την Πέμπτη 16/9 και την Παρασκευή 17/9/2021 η Β’ φάση διανομής υλικής βοήθειας στους πυρόπληκτους κατοίκους των χωριών της Αρχιερατικής Περιφέρειας Διαβολιτσίου, της...

140 πρωτότυπα επιμορφωτικά προγράμματα του Ι.Π.Ε. με 3.000 συμμετέχοντες εγκαινίασε ο Αρχιεπίσκοπος

Την έναρξη 140 επιμορφωτικών προγραμμάτων του Ιδρύματος Ποιμαντικής Επιμορφώσεως της Ι.Α.Α., με 3.000 συμμετέχοντες, τα οποία καλύπτουν 20 διαφορετικές θεματικές ενότητες, όπως Λειτουργική-Τελετουργική, Εξομολογητική,...

Ο Μητροπολίτης Θεσσαλιώτιδος τέλεσε το Μυστήριο του Γάμου εντός της Θείας Λειτουργίας

Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Θεσσαλιώτιδος και Φαναριοφερσάλων κ. Τιμόθεος, την Κυριακή προ της Υψώσεως του Τιμίου και Ζωοποιού Σταυρού 12 Σεπτεμβρίου 2021, χοροστάτησε στην ακολουθία...

Επιτυχής η φιλανθρωπική εκδήλωση του Σουρλιγκείου Ιδρύματος Καναλίων

Με ιδιαίτερη επιτυχία πραγματοποιήθηκε την Πέμπτη 9 Σεπτεμβρίου η φιλανθρωπική εκδήλωση του Σουρλιγκείου Ιδρύματος Καναλίων στους φιλόξενους χώρους του ξενοδοχείου DOMOTEL XENIA VOLOS, με...

Ὁ Μητροπολίτης Ἀμβρόσιος πού ἀφόρισε τόν Μητσοτάκη, ἐπανέρχεται μέ νέο κείμενο – φωτιά!

Ἀσεβέστατε Κύριε Πρωθυπουργέ Ἐπιστολή στόν Κυριάκο Μητσοτάκη γιά τό σταυροπόδι στήν Ἐκκλησία Ἐξοχώτατε, ἤ μᾶλλον Ἀσεβέστατε, Κύριε Πρωθυπουργέ, Μέ πολλή χαρά Σᾶς εἴδαμε νά παρίστασθε στό Μητροπολιτικό...

Νέος Γενικός Αρχιερατικός Επίτροπος στην Μητρόπολη Λαρίσης

Στον Μητροπολιτικό Ιερό Ναό του Αγίου Αχιλλίου πραγματοποιήθηκε η πρώτη Ιερατική Σύναξη της Ιεράς Μητροπόλεως Λαρίσης και Τυρνάβου για το νέο Εκκλησιαστικό έτος. Ο Σεβασμιώτατος...

Τελετή Μνήμης για τον Εθνομάρτυρα Μητροπολίτη Λαρίσης Πολύκαρπο Δαρδαίο

Τέτοιες μέρες, διακόσια χρόνια πίσω, ένας ρασοφόρος άφηνε το κεφάλι του στις όχθες του Πηνειού κάτω από την εκκλησία που υπηρέτησε. Στις 17 Σεπτεμβρίου...

Πανηγυρικός Εσπερινός της Αγίας Σοφίας στη Φτέρη Μαντινείας

Με λαμπρότητα ἑορτάστηκε ἡ μνήμη τῆς ἁγίας Σοφίας καί τῶν τριῶν θυγατέρων αὐτῆς, Πίστεως, Ἐλπίδος καί  Ἀγάπης τό Ἱερό Ἐξωκκλήσιο τους, στή Φτέρη Μαντινείας, λίγα χιλιόμετρα ἔξω ἀπό τήν Τρίπολη, τό ὁποῖο ἔχουν ὑπό τήν ἐπιμέλειά τους...