Σε μια εποχή όπου ο θόρυβος της καθημερινότητας πνίγει την εσωτερική φωνή του ανθρώπου και η πίστη συχνά αντιμετωπίζεται ως ξεπερασμένο κατάλοιπο του παρελθόντος, ο λόγος ενός πνευματικού ανθρώπου αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα, όχι γιατί χαϊδεύει αυτιά, αλλά γιατί ταράζει συνειδήσεις.
Ενόψει των ημερών, ο Γέροντας Νεκτάριος Μουλατσιώτης, Ηγούμενος της Ιεράς Μονής Αγίων Αυγουστίνου και Σεραφείμ του Σάρωφ στο Τρίκορφο Φωκίδος και Πρωτοσύγκελος της Ιεράς Μητροπόλεως Φωκίδος, παραχώρησε συνέντευξη στο περιοδικό Πατρινόραμα Hellenic και στη δημοσιογράφο Ευτυχία Λαμπροπούλου, καταθέτοντας λόγο ευθύ, ασυμβίβαστο και βαθιά βιωματικό.
Δεν φιλοσοφεί περί Θεού, μαρτυρεί την παρουσία Του. Δεν ωραιοποιεί την πραγματικότητα, την φωτίζει ακόμη κι όταν πονά. Μέσα από τις απαντήσεις του, αγγίζει καίρια ζητήματα που απασχολούν τον σύγχρονο άνθρωπο, όπως την άγνοια του Θεού και την αδιαφορία για την ουσιαστική σχέση μαζί Του, τη δυσκολία διάκρισης μέσα στον καθημερινό θόρυβο, τη σύγκρουση που πολλοί θεωρούν δεδομένη ανάμεσα στην πίστη και την επιστήμη, την αιχμαλωσία στα πάθη, την κρίση της οικογένειας και την πνευματική ξηρασία που βιώνεται όταν ο Θεός μοιάζει να σιωπά.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνει στον ρόλο της Εκκλησίας μέσα στις σύγχρονες κοινωνικές και ηθικές προκλήσεις, επισημαίνοντας πως η Ορθοδοξία δεν αποτελεί απλώς μια θρησκευτική ιδεολογία, αλλά θεραπευτικό τρόπο ζωής. Μια πορεία που δεν υπόσχεται εύκολες λύσεις, αλλά αλήθεια, μετάνοια και εσωτερική ελευθερία.
Ο λόγος του Γέροντα Νεκταρίου υπενθυμίζει πως η πίστη, όταν βιώνεται αυθεντικά, δεν συμβιβάζεται με το πνεύμα της εποχής, αλλά το υπερβαίνει. Και πως ο άνθρωπος που επιλέγει τον Χριστό, ακόμη κι αν χάσει γήινα στηρίγματα, κερδίζει μια εσωτερική πληρότητα που αρχίζει από αυτή τη ζωή.
Πρόκειται για μια συνέντευξη που δεν διαβάζεται επιπόλαια. Διαβάζεται με σιωπή, εσωτερική εγρήγορση και διάθεση αυτοκριτικής.
Ποια θεωρείτε τη μεγαλύτερη πνευματική απειλή για τον σύγχρονο άνθρωπο;
Την άγνοια που έχει ο σύγχρονος άνθρωπος για τον Θεό και την αδιαφορία του να Τον γνωρίσει και να αναπτύξει τη σχέση αγάπης μαζί Του, την επαφή αυτή που επιθυμεί ο Θεός να έχει μαζί μας και η οποία είναι ενεργητική και σωτήρια για τον άνθρωπο.
Πώς μπορεί ένας χριστιανός να διακρίνει τη θέληση του Θεού μέσα στον θόρυβο της καθημερινότητας;
Έχουμε χιλιάδες παραδείγματα από την Αγία Γραφή και τους Αγίους που έζησαν μέχρι και τις μέρες μας. Αυτός που πραγματικά ενδιαφέρεται να διακρίνει τη θέληση του Θεού σε κάθε περίπτωση, οφείλει να τα μελετά, αλλά και να ζητά καθοδήγηση από τους έμπειρους στα της πίστεως πράγματα. Όσο καθαρίζεται εσωτερικά η καρδιά του, τόσο πιο καθαρά θα διακρίνει το σωστό από το λάθος, το καλό από το κακό, το ωφέλιμο από το καταστροφικό.
Τι απαντάτε σε όσους πιστεύουν ότι η πίστη δεν έχει θέση στη σύγχρονη επιστημονική εποχή;
Είναι μια άποψη αφελής και επιπόλαιη, που ανατρέπεται όταν ο άνθρωπος γνωρίζει τον Θεό, όχι ως ιδέα, αλλά ως ύπαρξη και παρουσία, που είναι μάλιστα η αιτία της δικής μας ύπαρξης! Πρέπει ταπεινά κανείς να προσεγγίσει τον Θεό και να ερευνήσει περί της αλήθειας βιωματικά, μυστηριακά, όπως η Εκκλησία γνωρίζει και καλεί να το ζήσουμε, και όχι φιλοσοφικά. Γι’ αυτό άλλωστε έχουμε πολλούς και πολύ μεγάλους επιστήμονες που είναι και πολύ πιστοί άνθρωποι. Αυτοί έχουν καταλάβει ότι η πίστη και η επιστήμη συμπορεύονται και δεν αντιμάχονται μεταξύ τους. Γενικά ισχύει ότι η επιστήμη προς το παρόν δεν απαντά ούτε θετικά ούτε αρνητικά περί του Θεού, αλλά σε πολλά πνευματικά θέματα δηλώνει άγνοια. Όμως, επειδή αναζητά την αλήθεια και εφόσον προχωρά αντικειμενικά στην έρευνα, θα φτάσει τελικά στο να επιβεβαιώσει αυτό που είπε ο Χριστός, ότι εγώ είμαι η Αλήθεια.
Πώς μπορεί κάποιος να νικήσει βαθιές συνήθειες ή πάθη που τον κρατούν “αιχμάλωτο”;
Μόνο αν πάψει να εμπιστεύεται τον εαυτό του και δει τον Χριστό ως σωτήρα και θεραπευτή της ψυχής και του σώματος, ο οποίος μπορεί να τον ελευθερώσει από τη δουλεία οποιουδήποτε πάθους. Αυτό προϋποθέτει αναγνώριση της ελαχιστότητας και της αδυναμίας μας και εμπιστοσύνη στην παντοδυναμία του Θεού.
Τι είναι αυτό που, κατά τη γνώμη σας, λείπει περισσότερο από τις σημερινές οικογένειες;
Λείπει το φιλότιμο όπως έλεγε και ο Άγιος Παΐσιος, δηλαδή η θυσιαστική αγάπη, που είναι ικανή να νικήσει όλα τα προβλήματα και τις δυσκολίες. Αντί γι’ αυτήν, παντού προβάλλεται το ατομικό δικαίωμα του καθενός, που σημαίνει διάλυση και καταστροφή. Ένα σημαντικό βήμα θα ήταν να πάψουν οι άνθρωποι να απομονώνονται στο κινητό ή τις άλλες οθόνες τους και να συμμετέχουν από κοινού στην πραγματική ζωή.
Πώς αντιμετωπίζουμε την πνευματική ξηρασία όταν νιώθουμε ότι “δεν μας ακούει” ο Θεός;
Με επιμονή στην προσευχή και αποδοχή σε όσα επιτρέπει να μας συμβαίνουν. Ακόμα και σε μια τραγωδία οφείλουμε να δοξάζουμε τον Θεό, γιατί είναι βέαιο ότι μας παρακολουθεί λεπτομερώς και όσα παραχωρεί είναι για το καλό μας. Μπορεί να μην το νιώθουμε, αλλά αυτό θα αποδειχθεί. Εκείνος επέτρεψε και ο Υιός Του να σταυρωθεί για να αναστήσει ολόκληρο το ανθρώπινο γένος!
Ποια είναι η πιο παρεξηγημένη αλήθεια της Ορθοδοξίας για την οποία θα θέλατε να μιλήσετε περισσότερο;
Η Ορθοδοξία στην ουσία δεν είναι θρησκεία, είναι θεραπεία! Και μάλιστα θεραπευτικός τρόπος ζωής που μας αποκαλύφθηκε από τον ίδιο τον Δημιουργό του σύμπαντος. Όλοι οι άνθρωποι έχοντας κληρονομήσει την αμαρτία γεννιόμαστε άρρωστοι ψυχικά και θνητοί. Ο Χριστός διαχρονικά αποδεικνύει ότι μπορεί να μας θεραπεύσει και να μας αναστήσει. Αυτό δεν είναι θεωρία. Αποδεικνύεται από την εμπειρία των αγίων κάθε εποχής και τα θαύματα που τελούν, πάντοτε εν ονόματι του Χριστού. Άγιος δεν είναι κάποιος εξωγήινος, αλλά ένας καθημερινός άνθρωπος που θεραπεύτηκε διά της επαφής του με τον Χριστό, γι’ αυτό και χαριτώθηκε και επιτελεί θαύματα και μετά το θάνατό του! Το σύστημα σήμερα μπορεί να περιφρονεί την πίστη και τους Αγίους, αλλά δεν μπορεί να κρύψει τα θαύματα…
Πώς μπορεί ένας νέος να κρατήσει την πίστη του χωρίς να νιώθει ότι “πάει κόντρα” στην εποχή του;
Από τη στιγμή που η εποχή μας δοξάζει αντίχριστα ήθη, ένας νέος για να είναι πράγματι πιστός, πρέπει να είναι ασυμβίβαστος. Ο Ντοστογιέφσκι λέει, κι αν όλοι κινούνται αντίθετα, εγώ θα ακολουθήσω τον Χριστό. Αυτό μπορεί να κοστίσει βέβαια, γιατί θα χάσεις πολλά γήινα αγαθά, αλλά θα κερδίσεις έναν παράδεισο, που γεννιέται ήδη μέσα σου από αυτή τη ζωή.
Πώς βλέπετε τον ρόλο της Εκκλησίας μπροστά στις σημερινές κοινωνικές και ηθικές προκλήσεις;
Η Εκκλησία οδηγείται με μαθηματική ακρίβεια ξανά σε διωγμό, ίσως στον τελευταίο και μεγαλύτερο της ιστορίας του κόσμου, όπως έχει προφητευθεί. Αλλά όπως στο παρελθόν η πίστη μας γεννήθηκε σ’ ένα σπήλαιο, ήκμασε στις κατακόμβες και παρήκμασε στα μέγαρα, έτσι και στο μέλλον οι χριστιανοί δεν έχουν τίποτα να φοβηθούν, εφόσον είναι καρδιακά δεμένοι με τον Χριστό. Θα αποτελούν πάντοτε το αλάτι της γης και θα είναι φάροι που θα φωτίζουν το σκοτάδι του κόσμου.
Τέλος, τι είναι αυτό που σας δίνει προσωπικά δύναμη όταν αντιμετωπίζετε βαριές δοκιμασίες;
Στρέφω νοερώς το βλέμμα μου στον Εσταυρωμένο, τον ευχαριστώ από την καρδιά μου και Τον ζητώ να με ενδυναμώνει, να αναλάβει Εκείνος την περίσταση.
