Του αρχιμ. Ιακώβου Κανάκη

Μια σημαντική λέξη στην Πίστη μας λέγεται Παράδοση. Μία λέξη που γενικά θυμίζει κάτι από το παρελθόν, κάτι για πολλούς ξεπερασμένο. Όμως αν μπροστά από την λέξη αυτή μπει η λέξη « Ιερά» , τότε αλλάζει τελείως το νόημα. «Ιερά Παράδοση» είναι όλη η Αλήθεια, συμπεριλαμβάνει όλο το «πιστεύω μας». Αυτή η Παράδοση είναι διαφορετική, έχει τις ρίζες της στο παρελθόν, έχει ένα ζωντανό παρόν και θα έχει σίγουρα μέλλον. Η «Ιερά Παράδοση» είναι ευρύτατος όρος, αφού περιέχει την Αγία Γραφή, τις αποφάσεις των Οικουμενικών Συνόδων, τα Πατερικά Κείμενα, την υμνολογία της Εκκλησίας. Είναι γραπτή και προφορική παράδοση. Κυρίως είναι κάτι « ζωντανό», είναι « ορθόδοξη ζωή».

Μέσα στην Παλαιά Διαθήκη, πού είναι όπως είπαμε, μέρος της Ιεράς Παραδόσεως διαβάζουμε και μελετούμε πολλά και ενδιαφέροντα. Είναι ιστορικά γεγονότα, ήθη, λειτουργικές πράξεις που έχουν την αρχή τους τότε, αλλά συνεχίζονται μέχρι και σήμερα. Θα αναφερθώ στις «ιεραποδημίες», αυτές που πραγματοποιούσαν οι Ιουδαίοι, κυρίως αυτοί πού ζούσαν εκτός Ιεροσολύμων. Πρόκειται για οδοιπορίες από διάφορα μέρη, πολλές φορές διάρκειας πολλών ωρών ή και ημερών πρός την πρωτεύουσα. Πιστοί λοιπόν, πού είχαν την υποχρέωση να προσκυνούν στον Ναό του Σολομώντα, δύο ή τουλάχιστον μία φορά κατά την διάρκεια του έτους. Οργανωμένοι ως «Καραβάνια», ως οικογένειες ή άλλες παρέες οδοιπορούσαν, μέσα στα βουνά, για να έρθουν στον Ναό, όπου μετά από μεγάλη σωματική κούραση, προσκυνούσαν και προσέφεραν τις δωρεές και τα αφιερώματά τους.

Η διάρκεια της οδοιπορίας είχε μια ιεροτελεστία. Χωρίζονταν σε ομάδες και έψελναν από τους ύμνους του Δαβίδ. Έψαλαν « αντιφωνικά», όπως και σήμερα γίνεται στους ναούς μας από τον δεξιό και αριστερό χορό. Στίχους από το Ψαλτήρι έλεγαν όλοι μαζί, ή άλλες φορές υπήρχε ο προεξάρχων της ψαλμωδίας. Μετά από ώρες σταματούσαν και έκαναν μία «δέηση», για να ζητήσουν από τον Θεό, μια επιπλέον ενίσχυση στην προσπάθειά τους. Όπως κάνουμε και εμείς στις λιτανείες των Ιερών Λειψάνων και των εικόνων. Όπως κάνουμε κατά την λιτάνευση του Επιταφίου. Μάλιστα, την όλη πομπή συνόδευαν και μουσικοί, υμνολογία «εν ψαλτηρίω και κιθάρα».

Αυτές οι «ιεραποδημίες» δεν έλειψαν ποτέ από την Εκκλησία, η οποία έλαβε στοιχεία για την λατρευτική και λειτουργική της πράξη από την Βίβλο. Πράγματι, σε δύσκολες εποχές η Εκκλησία προτρέπει σε λιτανεία, ως ένδειξη μετάνοιας, εντονότερης προσευχής. Λιτανεύουμε όταν «πλημμυρίζει» ο ναός από Χάρη και τότε βγαίνουμε έξω για να ευλογηθούν άνθρωποι και η κτίση. Λιτανεύουμε για να ζητήσουμε έλεος, λιτανεύουμε ως έκφραση μετανοίας ή ευχαριστίας προς το Θεό. Μην ξεχνάμε επίσης ότι το πρώτο όνομα των χριστιανών ήταν « οι επί της οδού». Η λιτανεία δηλώνει δρόμο, όπως ακόμα η λιτάνευση εκφράζει και το «ασκητικό» πνεύμα της Εκκλησίας. Η άσκηση χαρακτηρίζει την Εκκλησία.

Με αυτό το «ασκητικό πνεύμα» γίνονται και σήμερα ιεραποδημίες. Σε ιερές μονές και προσκυνήματα, άνθρωποι αυθόρμητα, αβίαστα, οδοιπορούν με προορισμό τόπους ιερούς. Σημεία που ο Θεός έδειξε, φανέρωσε μια ιδιαίτερη χάρη. Άνθρωποι με ζέουσα πίστη τολμούν να διανύσουν μεγάλες αποστάσεις γιατί έτσι ορίζει η καρδία τους και η θέλησή τους. Πολλές φορές καταφέρνουν προσωπικούς «άθλους» αντοχής, ενώ μπορεί να είναι ακόμα και ασθενείς. Κάθε χρόνο την ιερή αυτή αποδημία βλέπουμε στα ευλογημένα μέρη της Εύβοιας, στη γη των αγίων. Από την Χαλκίδα, από τα Ψαχνά, από την «Κορυφή», από τον «Άγιο», άνθρωποι όλων των ηλικιών οδοιπορούν την ημέρα ή την νύχτα, προκειμένου να φθάσουν και να προσκυνήσουν έναν μεγάλο θησαυρό της Εκκλησίας μας, τον άγιο Ιωάννη τον Ρώσσο. Πόση συγκίνηση αλήθεια, που παρά τις δυσκολίες της φετινής δύσκολης χρονιάς, όταν βλέπεις μέσα στην βροχή νέα παιδιά, να περπατούν πρός τον Άγιο. Στην αρχή σε μεγαλύτερες παρέες και μετά ο καθένας μόνος του, να προσεύχεται εσωτερικά για ότι απασχολεί την ζωή του. Δηλώνει σχέση με τον Θεό όλο αυτό, δηλώνει οικειότητα και « υιοθεσία» του ανθρώπου από Αυτόν. Στο πέρας της μακράς οδοιπορίας τους αναμένει ο Ίδιος ο Άγιος, τους ευλογεί ο φιλάγιος και φιλόθεος Μητροπολίτης κ.κ. Χρυσόστομος και η τίμια συνοδεία του, τους καλωσορίσει με λόγο θεολογικό, ενθαρρυντικό και παρήγορο. Το «οδοιπορικό» στον άγιο Ιωάννη τον Ρώσσο, είναι ένα από τα πολλά πού γίνονται στην πατρίδα μας, πού εκτός των άλλων, δηλώνει, ότι υπάρχει παράδοση, υπάρχει δηλαδή «αλλαγή σκυτάλης», από τους παλαιότερους στους νεώτερους. Φανερώνει ότι είναι «φυτεμένος» μέσα στις καρδίες των ανθρώπων ο Θεός. Υπάρχει στο χώρο της καρδιάς και είναι ευθύνη μας, ποιμένων και ποιμενομένων, να καλλιεργούμε και να αναζωπυρώνουμε αυτήν την « φλόγα», που ο Θεός μας έδωσε ως δώρο.

Τελικά, η παράδοση ανανεώνει στο πέρας των αιώνων την ανάγκη των ανθρώπων να προσφέρουν ευάρεστη «θυσία» στο Θεό, να κοινωνούν προσωπικά μαζί Του. Το άλλο σημαντικό που κάνει η παράδοση είναι να «διυλίζει» την συνήθεια και να την διαιωνίζει ως ένα ορθό «έθιμο», πού είναι έκφραση μιας υγιούς πνευματικότητας.

Γίνετε συνοδοιπόροι μας στην γνώση και την ενημέρωση. Στείλτε στο info@poimin.gr άρθρα, φωτογραφίες, βίντεο ή κάτι που πιστεύετε ότι αξίζει να μοιραστείτε τόσο με εμάς όσο και με τους αναγνώστες μας.

Πρόσφατα Άρθρα

Μαντινείας Ἀλέξανδρος: Ἐπιστροφή καί καλλιέργεια τῆς γῆς

Τό Σάββατο 11 Ἰουλίου 2020 ὁ Μητροπολίτης Μαντινείας καί Κυνουρίας κ. Ἀλέξανδρος, μέ Κληρικούς καί ἐθελοντές πολῖτες, πραγματοποίησε τή συγκομιδή τῆς πατάτας, ὅπως κάθε...

Χειροτονία Διακόνου από τον Μητροπολίτη Λήμνου

Ο Σεβ. Μητροπολίτης Λήμνου και Αγίου Ευστρατίου κ. Ιερόθεος με αφορμή την ιερά μνήμη του νεοφανούς Οσίου Παϊσίου του Αγιορείτου και διορατικού, ιερούργησε στον...

Ετήσιο Μνημόσυνο μακαριστού Μητροπολίτου Φθιώτιδος κυρού Νικολάου

Ανακοινώνεται, ότι την Δευτέρα 27 Ιουλίου συμπληρώνεται ένα έτος από την αιφνίδια εκδημία του Mακαριστού Μητροπολίτου Φθιώτιδος κυρού Νικολάου (Πρωτοπαπά). Η Ιερά Μητρόπολη Φθιώτιδος με...

Η Ιερά Σύνοδος για την μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε Τζαμί

Η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος εκφράζει την απογοήτευσή Της, την έντονη διαμαρτυρία Της και τον προβληματισμό Της για την μετατροπή του Ιερού...

Η Γερόντισσα της Κρήτης χάρισε το μαντήλι της στον Γέροντα Νεκτάριο Μουλατσιώτη

Ο Πρωτοσύγκελλος της Ιεράς Μητροπόλεώς Φωκίδος Αρχιμ. Νεκτάριος Μουλατσιώτης ανταποκρινόμενος στην πρόσκληση της Ιεράς Μονής Κουδουμά ευρέθη στην Κρήτη για λίγες ημέρες, προς τιμήν...

Τοποθέτηση λειψάνων στο αρχιερατικό μνημείο

Την Δευτέρα 13 Ιουλίου τελέσθηκε η Θεία Λειτουργία στον κοιμητηριακό Ιερό Ναό Νεαπόλεως. Μετά την Θεία Λειτουργία και το μνημόσυνο τοποθετήθηκαν τα ιερά λείψανα των...

Τριακονταετές μνημόσυνο μακαριστού Μητροπολίτου κυρού Δημητρίου

Με αισθήματα ευγνωμοσύνης τίμησε κλήρος και λαός, τον μακαριστό Μητροπολίτη Πέτρας κυρό Δημήτριο, επί τη συμπληρώσει τριάντα χρόνων από την εις Κύριον εκδημία του...

Μητροπολίτης Πέτρας Δημήτριος: Ένας αληθινός Επίσκοπος

Η επιμνημόσυνος ομιλία Σεβασμ. Μητροπολίτου κ. Γερασίμου επί τη συμπληρώσει 30 ετών από την προς Κύριον εκδημία του μακαριστού Μητροπολίτου Πέτρας κυρού Δημητρίου «Κύκλῳ τῆς...

Μητρ. Χαλκίδος: Θλιβερή και επώδυνη η είδηση της μετατροπής της Αγίας Σοφίας σε τζαμί.

Ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Χαλκίδος ερωτηθείς από δημοσιογράφο της εβδομαδιαίας εφημερίδας «ΣΤΕΡΕΑ ΝΕΑ», σχετικά με τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί, δήλωσε τα παρακάτω· Θλιβερή...

Αγρυπνία εις μνήμη του Οσίου Παϊσίου στην Ι.Μ. Τιμίου Προδρόμου Μέσα Ποταμού

Την Παρασκευή 10 Ιουλίου 2020 τελέστηκε πανηγυρική Αγρυπνία στην Ι.Μ.Τιμίου Προδρόμου Μέσα Ποταμού, εις μνήμη του Οσίου Πατρός ημών Παϊσίου του Αγιορείτου, προεξάρχοντος του...

Επαναλειτουργία Ι.Μ Αγ. Ιωάννη Θεολόγου, κουρά Μοναχού και εις Διάκονον χειροτονία

Χαρμόσυνη ημέρα ήταν η Κυριακή 12 Ιουλίου 2020 για την Ιερά Μητρόπολη Μονεμβασίας και Σπάρτης, καθώς επαναλειτούργησε, ύστερα από 130 χρόνια, η Ιερά Μονή...

Με λαμπρότητα και ιεροπρέπεια εόρτασε η Πέρθη τον Όσιο Παΐσιο τον Αγιορείτη

Με ιδιαίτερη λαμπρότητα η Πέρθη της Δυτικής Αυστραλίας εόρτασε τη μνήμη του Οσίου Παϊσίου του Αγιορείτου στη μοναδική εκκλησία, τιμωμένη επ' ονόματι του Οσίου,...

Κορίνθου Διονύσιος: Μην απομακρύνεστε από την Εκκλησία

Στο Μητροπολιτικό Παρεκκλήσιο της Αγίας Φωτεινής της Σαμαρείτιδος λειτούργησε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης μας κ. Διονύσιος, χθες Κυριακή πλαισιούμενος από τους Πανοσ. Αρχιμ. π. Αρκάδιο...

Επίσκοπος Μελόης: Να παραδειγματιστούμε από το φιλότιμο του Αγίου Παϊσίου

Να βάλουν στην άκρη το «εγώ» τους και ακολουθήσουν το παράδειγμα του Αγίου Παϊσίου, προτάσσοντας το φιλότιμο και την ανιδιοτελή αγάπη, προέτρεψε τους πιστούς...

Ο Φιώτιδος από το μπαλκόνι της Ρούμελης (Κουμαρίτσι) για την Αγία Σοφία και την απόφαση του Τούρκου Προέδρου

«Αγαπητοί  μου Πατέρες και αγαπητοί μου Αδελφοί,  Βρίσκομαι σήμερα εδώ στο Κουμαρίτσι, σε αυτό το μπαλκόνι της Ρούμελης, σε αυτό το μπαλκόνι της Οίτης, σε...