του Αρχιμ. Γρηγορίου Κωνσταντίνου, Δρ. Θεολογίας

Στήν πολύ ἐνδιαφέρουσα μελέτη του, ὁ Κ. Παπαθανασίου1 ἐξηγώντας τήν Ἰωάννεια ἔκφραση «ὁ ἄρχων τοῦ κόσμου τούτου»2 ὁδηγεῖται στίς παρακάτω παρατηρήσεις:
 
α! ὑπό τοῦ ἄρχοντα τοῦ κόσμου τούτου, τόν Σατανά «δηλοῦται ἡ σημερινή κατάσταση τοῦ κόσμου, ὅπου κυριαρχεῖ τό σκότος, τό μῑσος, ἡ ἁμαρτία, ὁ διάβολος». Ὁ Εὐαγγελιστής Ἰωάννης δέν μᾶς ἀναλύει τήν αἰτία αὐτῆς τῆς καταστάσεως ὅπως κάμνει ὁ ἀπόστολος Παῦλος3.
 
β! Εἰς τήν Καινή Διαθήκη ὁ Σατανάς ἐμφανίζεται ὡς κυρίαρχος ἄρχοντας τοῦ κόσμου τούτου, τῆς πτώσεως δηλαδή καί τῆς φθορᾶς.
 
γ! Τό ἠθικό κακό «μέ τούς ἀνθρώπους πού τό ὑπηρετοῦν καί τόν εἰσηγητή του τόν διάβολο ἀντιμάχεται τό ἔργο καί τήν παρουσία τοῦ Ὑιοῦ τοῦ Θεοῦ». Μέ ἄλλα λόγια ὁ διάβολος εἶναι ἡ προσωποποίηση τοῦ κακοῦ καί συνιστᾶ, τήν «ἀρχή καί ἔκφραση» ὅλων τῶν ἁμαρτιῶν τοῦ κόσμου καί εἰδικότερα τοῦ μίσους4. Ὁ συγγρφεύς στή σ. 37, σημ. 107 ἀναφέρεται καί στήν Πατερική γραμματεία, ὅπου ὁ διάβολος ἀποκαλεῖται σέ σχέση μέ τήν ἁμαρτία ὡς «ἀρχηγός τῆς ἁμαρτίας καί γεννήτωρ τοῦ κακοῦ» (Κύριλλος Ἱεροσολύμων), «ἀρχηγός τῆς ἁμαρτίας» καί «πρῶτος ἐφευρέτης τῆς ἁμαρτίας» (Δίδυμος Ἀλεξανδρείας), «ὁ τῆς ἁμαρτίας αἴτιος» (Γρηγόριος Νύσσης), «ἄρχων πονηρίας» (Μακάριος Αἰγύπτιος), «ἀρχηγός τῆς ἀνταρσίας καί αὐτουργός τῆς πονηρίας» (Μ. Βασίλειος).
 
Στό ἐπίπεδο τῆς ἀνθρωπίνης ζωῆς καί τῆς καθημερινότητας «συναντᾶται ὁ Θεός μετά τοῦ διαβόλου, “τοῦ ἄρχοντα τοῦ κόσμου τούτου” καί ἐδῶ συντελεῖται ἡ ἐκμηδένησις τῆς ἐξουσίας καί δυνάμεως αὐτοῦ»5.
 
Στό ἴδιο περιοδικό ὑπάρχει ἐπίσης καταχωριμένη καί μιά ἄλλη ἀξιόλογος μελέτη αὐτή τοῦ Rev. Dr. M. Adoyem6. Ἡ σκέψη ἑνός κόσμου, παρατηρεῖ, ὁ συγγραφέας πού κυριαρχεῖται ἀπό ἐχθρικές ὑπερφυσικές δυνάμεις εἶναι κεντρική στή Παύλεια θεολογία. Αὐτές οἱ δυνάμεις εἶναι ἐπιθετικές πρός τόν ἄνθρωπο καί τήν ὕπαρξή του. Εἶναι παλαίμαχες στήν ὑπηρεσία τοῦ σατανᾶ καί εἶναι αὐτές οἱ δυνάμεις πού κρύβονται πίσω ἀπό τήν ἀναστάτωση πού ἐπικρατεῖ μέσα στόν κόσμο.
 
Ὁ Σατανάς, ὁ ἄρχοντας τῆς ἐξουσίας τοῦ ἀέρος7 πού ὀνομάζεται ἐπίσης καί θεός τοῦ αἰῶνος τούτου8 εἶναι ἡ κεφαλή καί ὁ ἡγεμόνας τῶν δαιμονικῶν αὐτῶν δυνάμεων καί ὄχι τῶν ἀνθρώπων τοῦ Θεοῦ.
 
Μέ τό λόγο τοῦ Θεοῦ ὡς ὅπλο9 συνεχίζει ὁ συγγραφεύς (σ. 93) ὁ χριστιανός ἔχει τήν δυνατότητα νά ἀντιμετωπίσει τίς μεθοδεῖες τοῦ διαβόλου καί τούς μοχθηρούς πνευματικούς ἐχθρούς του στά ἑπουράνια10, εἶναι τό ἵδιο ὅπλο τῆς μάχαιρας τοῦ πνεύματος πού ὁ Χριστός χρησιμοποίησε γιά νά ἀντιμετωπίσει τόν Σατανά στήν ἔρημο11 καί νά ἀπαντήσει στίς προκλήσεις τοῦ πειρασμοῦ πού τοῦ πρότεινε12. Ὅταν ὁ ἴδιος ὁ πειρασμός κατάλαβε τήν ἰσχύ τῆς μάχαιρας τοῦ πνεύματος, ὡς ἀνυπέρβλητον ὅπλον ἐπεδίωξε καί νά τό χρησιμοποιήσει. Τό χρησιμοποίησε ἀργότερα στή δήλωση τοῦ Χριστοῦ ἀλλά χωρίς ἀποτέλεσμα, ἐπειδή τό ὅπλο προοριζόταν ἐναντίον του καί ὄχι ὑπέρ του13.
 
Ὁ Διάβολος, ὅπως εὔστοχα παρατηρεῖ ὁ καθηγητής κ. Ν. Ματσούκας, πρῶτος ἀρχίζει τήν ψηλάφηση τῶν θεμελίων τῆς ὕπαρξης, ἡ ὁποία ἀναδύεται ἀπό τό μηδέν καί πορεύεται πρός τήν τελειωτική της θεμελίωση καί ρίζωση στή θεία αὐτοζωή. Ὁ Θεός συνεχῶς οὐσιώνει, ζωοποιεῖ καί τελειώνει τή δημιουργία. Οἱ δυνάμεις τῶν δαιμονισμῶν τείνουν ν’ ἀποβάλουν τήν ζωοποιό χάρη, νά ἀντιστρατευθοῦν αὐτήν τήν ζωή καί νά καθιερώσουν τή στατικότητα, τό σκοτάδι καί τό μηδέν14.
 
«Ὁ Γρηγόριος Νύσσης θεωρεῖ τόν ἄρχοντα τοῦ σκότους ὡς ἐφευρέτην τῆς κακίας, τῆς ἁμαρτίας καί τοῦ θανάτου καί ὡς «μέγα νοῦν» διαιτώμενον εἰς τήν καρδίαν τῆς Γῆς. Ἀλλά ἡ ἀληθινή σοφία εἰσέρχεται εἰς τήν καρδίαν τῆς Γῆς καί ὁ νοῦς τῆς πονηρίας κατασυντρίβεται καί τό σκότος διαφωτίζεται … Δέν εἶναι δυνατόν, λέγει ὁ πατέρας τῆς Ἐκκλησίας μας, νά ἐννοήσῃ κανείς ἄλλην αἰτίαν γενέσεως τῆς κακίας παρά τήν ἀπουσίαν τῆς ἀρετῆς»15.
1. Ὁ κόσμος ὡς «κόσμος» τοῦ Δ΄ Εὐαγγελίου, ΔΒΜ, Ἰανουάριος – Ἰούνιος 2001, σ. 5ἑξ.
2. Ἰω. 12, 31.
3. Ρω. 5, 18ἑξ.
4. Νίκου Πασσᾶ, Σατάν. Ἄρχοντας τοῦ κόσμου τούτου καί κυρίαρχος τοῦ σκότους. Φαντασίωση ἤ πραγματικότητα; Ἀθήνα 1994, σ. 93.
5. Χ. Βούλγαρη, Ἡ ἑνότης τῆς Ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας, Ἀθήνα 1984, σ. 128.
6. Οἱ θέσεις τοῦ Ἀπ. Παύλου γιά τή σωτηρία ἀπό τίς δυνάμεις τοῦ κακοῦ, σ. 82ἑξ.
7. Ἐφ. 2, 2.
8. Β΄ Κο. 4, 4.
9. Ἑβ. 4, 12.
10. Ἐφ. 6, 11-12.
11. Μθ. 4, 1-11., Λκ. 4, 1-13., Μρ. 1, 12-13.
12. Δε. 5, 3., 6, 13., 6, 16., Μα. 4, 4, 7, 10.
13. Μθ. 4,6., Ψα. 91, 11, 12., Ψα. 91, 1-2.
14. Νίκου Ματσούκα, Τό πρόβλημα τοῦ κακοῦ, Θεσσαλονίκη 2002, σ. 286.
15. Γρηγορίου Νύσσης Ἅπαντα. Δογματικά Α΄ (Εἰσαγωγή –κείμενα –μετάφρασις –σχόλια, Ἀθην. Κοκκινάκη, Ἀρχιεπ. Θυατείρων καί Μ. Βρετανίας, Θεσ/νίκη 1979, σ. 69 ἑξ.

Γίνετε συνοδοιπόροι μας στην γνώση και την ενημέρωση. Στείλτε στο info@poimin.gr άρθρα, φωτογραφίες, βίντεο ή κάτι που πιστεύετε ότι αξίζει να μοιραστείτε τόσο με εμάς όσο και με τους αναγνώστες μας.

Πρόσφατα Άρθρα

Μητρόπολη Ναυπάκτου: Διάψευση δημοσιευμάτων περί μή μεταλήψεως ἀβάπτιστου παιδιοῦ στήν Ναύπακτο

Ἐπανῆλθε, δυστυχῶς, στήν δημοσιότητα καί μάλιστα διαστρεβλωμένο, ἕνα γεγονός πού συνέβη στίς 13 Σεπτεμβρίου 2020, πρίν ἑνάμιση μήνα, καί ἀφορᾶ τήν κανονική καί εὔλογη...

Η εις πρεσβύτερον χειροτονία του Αρχιδιακόνου της Ι.Μ. Φθιώτιδος

Σε κλίμα ιδιαίτερης συγκίνησης και χαράς ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Φθιώτιδος ετέλεσε σήμερα το πρωί την εις Πρεσβύτερον Χειροτονία του μακροβιότερου Αρχιδιακόνου της Ιεράς Μητροπόλεως,...

Χειροτονία Διακόνου στην Μητρόπολη Λεμεσού

Το Σάββατο 24 Οκτωβρίου εορτάστηκε η μνήμη πάντων των Αγίων που έζησαν τον 20ον αιώνα. Ο Θεοφιλέστατος Επίσκοπος Αμαθούντος κ. Νικόλαος προεξήρχε της Θείας Λειτουργίας...

Χειροτονία Διακόνου από τον Μητροπολίτη Σπάρτης

Το Σάββατο 24 Οκτωβρίου 2020, στον Μητροπολιτικό Ναό Ευαγγελιστρίας τελέσθηκε Αρχιερατική Θεία Λειτουργία προεξάρχοντος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη μας κ. Ευσταθίου, τον οποίο συνεπικούρησαν ο...

Ιάκωβος, Θεού και Κυρίου Ιησού Χριστού δούλος

Η μνήμη του αποστόλου Ιακώβου του αδελφοθέου και πρώτου Ιεράρχου των Ιεροσολύμων γιορτάσθηκε στον Ιερό Καθεδρικό Ναό Παναγίας Ελευθερωτρίας Διδυμοτείχου, όπου ο πιστός λαός...

Μνημόσυνο αοιδίμου Ηγουμένου της Ιεράς Μονής Ταξιάρχη Μιχαήλ Αρχιμ. Μακάριου

Ο Σεβασμιώτατος κ. Δωρόθεος Β’ σήμερα το πρωί ιερούργησε στο Καθολικό της Ιεράς Μονής του Μεγαλόχαρου Ταξιάρχη Μιχαήλ Σερίφου και τέλεσε το ετήσιο Μνημόσυνο...

Μητροπολίτης Κοσμάς: «..ας έλθουμε ουσιαστικά εις εαυτόν!»

Με ιδιαίτερη κατάνυξη αλλά και εκκλησιαστική λαμπρότητα τελέσθηκε η πρωτοχριστιανική Θεία Λειτουργία του Αγίου Ιακώβου του αδελφοθέου, το απόγευμα της 23ης Οκτωβρίου 2020, ημέρα...

Μητροπολίτες της Κύπρου κατηγορούν τον Αρχιεπίσκοπο και ζητούν έκτακτη σύγκληση της Ιεράς Συνόδου

Έντονη αντίδραση προκάλεσε η μνημόνευση από τον Αρχιεπίσκοπο Κύπρου του «Μητροπολίτη» Ουκρανίας. Με ανακοίνωσή τους οι Μητροπολίτες Λεμεσού Αθανάσιος, Κύκκου Νικηφόρος, Ταμασού Ησαΐας και ο...

Tεσσαρακονθήμερο Μνημόσυνο μακαριστῆς Βερονίκης Μοναχῆς Ἡγουμένης τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Καλτεζῶν

Στήν Ἱερά Μονή Ἁγίου Νικολάου Καλτεζῶν, τελέστηκε τό Σάββατο 24 Ὀκτωβρίου 2020, τό τεσσαρακονθήμερο Μνημόσυνο τῆς μακαριστῆς Γεροντίσσης Βερονίκης Μοναχῆς, Ἡγουμένης τῆς Ἱερᾶς Μονῆς,...

Μέ τέτοια ἡγεσία καί παιδεία νικοῦν οἱ λαοί…

Γιορτάζουμε τήν Ἐθνική Ἐπέτειο τοῦ «ΟΧΙ», τρία γράμματα, μία ἐλαχιστότατη λέξη πού περικλείει μέσα της τό μεγαλεῖο τῆς ἑλληνικῆς ἱστορίας!! Μέ τά «ΟΧΙ» ἀνήλθαμε...

Ο Άγιος Δημήτριος σώζει την Θεσσαλονίκη από λοίμωξη χειρότερη του Κορωνοϊού

Πρωτοπρεσβύτερος Θεόδωρος Ζήσης, Ὁμότιμος Καθηγητής Θεολογικῆς Σχολῆς Α.Π.Θ. Ο ΑΓΙΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΣΩΖΕΙ ΤΗΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΑΠΟ ΛΟΙΜΩΞΗ ΧΕΙΡΟΤΕΡΗ ΤΟΥ ΚΟΡΩΝΟΪΟΥ Ποιοί εἶναι Νεοβαρλααμίτες, οἱ μασκοφόροι...

Ο Άγιος Μεγαλομάρτυς Αρέθας και οι συν αυτώ Μάρτυρες

ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητού Η σημερινή αραβική χερσόνησος, πριν κατακτηθεί από τους μουσουλμάνους, ήταν γεμάτη από ακμάζουσες χριστιανικές κοινότητες. Το ίδιο και η...

Έναρξη επιμορφωτικού προγράμματος για το πένθος στην Ι.Μ. Εδέσσης

Με ιδιαίτερη επιτυχία και τηρώντας τα υγειονομικά πρωτόκολλα ξεκίνησε, στις 21 Οκτωβρίου, το διά ζώσης επιμορφωτικό πρόγραμμα για κληρικούς και λαϊκούς που υλοποιεί το...

Ιματισμένοι – Κυριακή ΣΤ’ Λουκά

Τοῦ Μητροπολίτου Ἐλευθερουπόλεως ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ «καὶ ἱμάτιον οὐκ ἐνεδιδύσκετο» (Λουκᾶ 8,27) Καὶ πάλι, ἀγαπητοὶ Ἀδελφοί, τὸ Εὐαγγέλιον τῆς Θείας Λειτουργίας μᾶς ὑπενθυμίζει τὸ θαῦμα τῆς θεραπείας τοῦ δαιμονιζομένου...

Εννιάμηνο Μνημόσυνο μακαριστού Μητροπολίτου πρ. Ν. Ιωνίας και Φιλαδελφείας κυρού Κωνσταντίνου

Την Παρασκευή 23 Οκτωβρίου 2020 στον Ιερό Ναό Αγίου Γεωργίου Νέας Ιωνίας τελέσθηκε η Θεία Λειτουργία και στη συνέχεια το εξάμηνο Μνημόσυνο υπέρ αναπαύσεως...