Σε κλίμα κατάνυξης και χοροστατούντος του Μητροπολίτου Καλαβρύτων και Αιγιαλείας κ. Αμβροσίου τελέστηκε χθες, Δ΄ Κυριακή των Νηστειών, στον Ιερό Ναό Αγίου Ιωάννου Καλλιθέας Αιγίου, ο Πέμπτος Κατανυκτικός Εσπερινός.
Τους εκκλησιαστικούς ύμνους απέδωσε χορωδία ιεροψαλτών υπό τη διεύθυνση του Μουσικοδιδάσκαλου Βασιλείου Μπίκου, ενώ τον Θείο Λόγο κήρυξε ο Αρχιμανδρίτης π. Αμβρόσιος Γκουρβέλος, Προϊστάμενος Ιερού Ναού Ευαγγελιστρίας Πατρών, με θέμα: «Η κλίμαξ των αρετών».
Ο ομιλητής εξήγησε πως η ομιλία του ήταν εμπνευσμένη από τον αθλητή των αρετών, τον Άγιο Ιωάννη τον Σιναΐτη, τον συγγραφέα του βιβλίου της Κλίμακας, τον οποίο η Εκκλησία μας εόρταζε χθες.
«Η Κλίμακα ή πλάκες τού πνευματικού νόμου είναι ένα από τα πλέον μεταφρασμένα και με μεγάλη κυκλοφορία βιβλία παγκοσμίως. Πρόκειται για ένα βαθυστόχαστο βιβλίο, γεμάτο ηρωισμό, που φωτίζει, εμπνέει, ηλεκτρίζει και καθοδηγεί την ψυχή του ανθρώπου στον Θεό. Η Κλίμακα ανταποκρίνεται στην εσωτερική ανάγκη τού ανθρώπου να ανεβεί προς την τελειότητα, τον Θεό. Ο εγωισμός και η φιλαυτία είναι η διαστρέβλωση, εξαιτίας της αμαρτίας, αυτής της ανάγκης μας. Η Κλίμακα περιλαμβάνει 30 βαθμίδες. Την ιδέα της Κλίμακας εμπνεύστηκε ο Όσιος Ιωάννης από το όραμα του Ιακώβ στην Παλαιά Διαθήκη, τον δε αριθμό 30 από την ηλικία τής ωριμότητας κατά την οποία ο Χριστός βαπτίσθηκε και άρχισε τη δημόσια δράση Του. Η ανοδική και κλιμακωτή πορεία της πνευματικής ζωής των πιστών βασίζεται και εμπνέεται από την τελειότητα της ανθρώπινης φύσης του Χριστού, την ηθική και πνευματική τελειότητά Του», εξήγησε αρχικά ο π. Αμβρόσιος.
Και συνέχισε λέγοντας πως χρειάζεται κόπο, χρόνο, υπομονή και κυρίως διάκριση η άνοδος αυτών των 30 πνευματικών βαθμίδων, οι οποίες διακρίνονται σε τρεις επιμέρους ενότητες. Η πρώτη αφορά την αποταγή του κόσμου. Αυτή επιτυγχάνεται με τις αρετές της αποταγής, της απροσπάθειας, της ξενιτείας και της υπακοής και με τις θεμελιώδεις αρετές για την αποταγή του κόσμου, που είναι η μετάνοια, η μνήμη θανάτου και το χαροποιό πένθος. Η δεύτερη ενότητα περιγράφει τον κατά των παθών πόλεμο. Αρχικά τα πάθη που σχετίζονται με το θυμικό, δηλαδή τον θυμό, τη μνησικακία, την καταλαλιά, την πολυλογία, το ψεύδος και την ακηδία. Ακολουθούν τα πάθη του επιθυμητικού, η γαστριμαργία, η πορνεία και η φιλαργυρία και τέλος, τα πάθη τού λογιστικού τού ανθρώπου, δηλαδή η αναισθησία, ο υπερβολικός ύπνος, η δειλία, η κενοδοξία, η υπερηφάνεια και η βλασφημία. Η τρίτη δε ενότητα περιλαμβάνει τη χριστιανική τελειότητα και τις αρχές της που είναι η πραότητα και η απλότητα, η ταπεινοφροσύνη, η διάκριση και η πνευματική ευαισθησία με τις μορφές της, δηλαδή την ησυχία, την προσευχή, την απάθεια και καταλήγει με την πίστη, την ελπίδα και την αγάπη.
Όπως χαρακτηριστικά είπε, οι αρετές είναι προσβάσιμες για όλους μας. Είναι όμως δυσπρόσιτες και ανηφορικές. Για αυτό και δεν είναι τυχαίο που ο Άγιος Ιωάννης της Κλίμακος παρουσιάζει την άνοδό μας προς τον ουρανό με κλίμακα. Η κλίμακα έχει σκαλοπάτια και κάθε σκαλοπάτι ετοιμάζει το άλλο για να φθάσουμε στην κορυφή. Για να το πετύχουμε αυτό χρειάζεται καθημερινή εξάσκηση των αρετών. Ό,τι μπορούμε, να το κάνουμε χωρίς φόβους και αναβολές. Ωστόσο, δεν μπορεί να υπάρχει αληθινός πνευματικός αγώνας για την απόκτηση των αρετών εάν δεν υπάρχει αληθινή Μυστηριακή ζωή με κορυφαία την Εξομολόγηση και την Θεία Κοινωνία. Διότι διά των Μυστηρίων γινόμαστε κάτοχοι της Θείας Χάριτος!
Και ο π. Αμβρόσιος κατέληξε ως εξής: «Πιστεύω ότι μας αξίζει και μας καταξιώνει αληθινά η πρόταση ζωής τής Εκκλησίας, που είναι η εν Χριστώ μεταμόρφωση του ανθρώπου. Δηλαδή να ακολουθήσουμε την Κλίμακα των αρετών. Να ανέλθουμε την κλίμακα της σωτηρίας μας, την κλίμακα που ενώνει τη γη με τον ουρανό, που εκτείνεται από τη δική μας κόλαση μέχρι τον δικό μας παράδεισο. Ας ευχηθούμε λοιπόν ο ελεήμων Θεός να μας αξιώσει όλους σε μια τέτοια ανάβαση, διά της αποκτήσεως των αρετών του Χριστού μας!».
Ἐκ τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως
