Ερμηνεία Αγιογραφικών Αναγνωσμάτων

Διακόνου Ειρηναίου Κυριάκου, θεολόγου

Πρωτότυπο κείμενο

Διά τούτο ωμοιώθη η βασιλεία των ουρανών ανθρώπω βασιλεί, ος ηθέλεσε συνάραι λόγον μετά των δούλων αυτού. Αρξαμένου δε αυτού συναίρειν προσηνέχθη αυτώ εις οφειλέτης μυρίων ταλάντων. Μη έχοντος δε αυτού αποδούναι εκέλευσεν αυτόν ο κύριος αυτού πραθήναι και την γυναίκα αυτού και τα τέκνα και πάντα όσα είχε, και αποδοθήναι. Πεσών ουν ο δούλος προσεκύνει αυτώ λέγων· κύριε, μακροθύμησον επ’εμοί και παντα σοι αποδώσω. Σπλαγχνισθείς δε ο κύριος του δούλου εκείνου απέλυσεν αυτόν και το δάνειον άφηκεν αυτώ. Εξελθών δε ο δούλος εκείνος εύρεν ένα των συνδούλων αυτού, ος ωφείλεν αυτώ εκατόν δηνάρια, και κρατήσας αυτόν έπνιγε λέγων· απόδος μοι ει τι οφείλεις. Πεσών ουν ο σύνδουλος αυτού εις τους πόδας αυτού παρεκάλει αυτόν λέγων· μακροθύμησον επ΄εμοί και αποδώσω σοι. Ο δε ουκ ήθελεν, αλλά απελθών έβαλεν αυτόν εις φυλακήν έως ου αποδώ το οφειλόμενον. Ιδόντες δε οι σύνδουλοι αυτού τα γενόμενα ελυπήθησαν σφόδρα, και ελθόντες διεσάφησαν τω κυρίω εαυτών πάντα τα γενόμενα. Τότε προσκαλεσάμενος αυτόν ο κύριος αυτού λέγει αυτώ· δούλε πονηρέ, πάσαν την οφειλήν εκείνην αφηκά σοι, επεί παρακάλεσάς με· ουκ έδει και σε ελεήσαι τον σύνδουλόν σου, ως και εγώ σε ηλέησα; Και οργισθείς ο κύριος αυτού παρέδωκεν αυτόν τοις βασανισταίς έως ου αποδώ παν το οφειλόμενον αυτώ. Ούτω και ο πατήρ μου ο επουράνιος ποιήσει υμίν, εάν μη αφήτε έκαστος τω αδελφώ αυτού από των καρδιών υμών τα παραπτώματα αυτών.

Απόδοση στη νεοελληνική

Γι΄ αυτό η βασιλεία των ουρανών μοιάζει μ΄ένα βασιλιά, που θέλησε να του αποδώσουν λογαριασμό οι δούλοι του. Μόλις άρχισε να κάνει τον λογαριασμό, του φέρανε κάποιον που όφειλε δέκα χιλιάδες τάλαντα. Επειδή δεν μπορούσε να τα επιστρέψει, ο κύριός του διέταξε να πουλήσουν τον ίδιο, τη γυναίκα του, τα παιδιά του κι όλα τα υπάρχοντα του και να του δώσουν το ποσό από την πώληση. Ο δούλος τότε έπεσε στα πόδια του, τον προσκυνούσε κι έλεγε: δείξε μου μακροθυμία και θα σου τα δώσω όλα τα χρέη μου πίσω. Τον λυπήθηκε λοιπόν ο κύριος του εκείνον τον δούλο και τον άφησε να φύγει· του χάρισε μάλιστα και το χρέος. Βγαίνοντας έξω ο ίδιος δούλος, βρήκε έναν από τους συνδούλους του, που του όφειλε μόνο εκατό δηνάρια· τον έπιασε και τον έσφιγγε να τον πνίξει λέγοντας του: ξόφλησε μου αυτά που μου χρωστάς. Ο σύνδουλός του τότε έπεσε στα πόδια του και τον παρακαλούσε: δείξε μου μακροθυμία, και θα σου τα ξεπληρώσω. Εκείνος όμως δεν δεχόταν, αλλά πήγε και τον έβαλε στη φυλακή, ώσπου να ξεπληρώσει ό,τι του χρωστούσε. Όταν το είδαν αυτό οι σύνδουλοί του, λυπήθηκαν πάρα πολύ, και πήγαν και διηγήθηκαν στον κύριο τους όλα όσα έγιναν. Τότε ο κύριος τον κάλεσε και του λέει: κακέ δούλε, σου χάρισα όλο εκείνο το χρέος, επειδή με παρακάλεσες· δεν έπρεπε κι εσύ να σπλαχνιστείς τον σύνδουλό σου, όπως κι εγώ σπλαχνίστηκα εσένα; Και οργισμένος τον παρέδωσε στους βασανιστές, ώσπου να ξεπληρώσει όσα του χρωστούσε. Έτσι θα κάνει και σ΄ εσάς ο ουράνιος Πατέρας μου, αν ο καθένας σας δεν συγχωρεί τα παραπτώματα του αδελφού του μ΄ όλη του την καρδιά.

Σχόλια

Στο σημερινό ευαγγελικό ανάγνωσμα, ο Κύριος μας παρουσιάζει ένα βασιλιά, ο οποίος θέλησε να λογαριαστεί με όλους τους χρεώστες του, ζητώντας να πάρει τα οφειλόμενα. Στη συνέχεια της παραβολής βλέπουμε το βασιλιά να δείχνει έλεος σε ένα δούλου που του όφειλε ένα μεγάλο ποσό, απαλλάσσοντάς τον από την οφειλή του. Ο ίδιος δούλος όμως συμπεριφέρεται σε ένα συνδούλο του με ένα εντελώς αντίθετο τρόπο, με ασπλαχνία, αφού τον οδήγησε στη φυλακή για ένα πολύ μικρότερο ποσό που του όφειλε, χωρίς να σκεφτεί ότι ο κύριος του τον απάλλαξε από το μεγάλο χρέος του.

Η παραβολή αυτή είναι μία από τις «παραβολές της βασιλείας», μέσα από τις οποίες ο Χριστός φανερώνει διάφορες πτυχές και την έννοια της βασιλείας των ουρανών. Είναι γνωστή ως η παραβολή του κακού δούλου, όπου ως βασιλιάς νοειται ο ίδιος ο Θεός και ως δούλος ο κάθε άνθρωπος που οφείλει εξαιτίας των αμαρτιών του στο Θεό και ζητά την ευσπλαχνία και τη συγχώρησή Του. Ταυτόχρονα η συμπεριφορά του δούλου αυτού φέρνει ενώπιόν μας τις περιπτώσεις εκείνες που εμείς οι άνθρωποι, ενώ ζητούμε την άφεση των δικών μας αμαρτιών από το Θεό, εντούτοις  δεν συγχωρούμε το συνάνθρωπο – το σύνδουλό μας.

Το μήνυμα του Κυρίου στο τέλος της παραβολής είναι σαφές: Δεν είναι δυνατό να ζητάμε συγχώρηση από το Θεό, όταν εμείς οι ίδιοι δεν δείχνουμε το έλεός μας στους συνανθρώπους μας. Μέσα από τους λίγους στίχους του Ευαγγελίου, μπορούμε να  κατανοήσουμε την απεριόριστη αγάπη του Θεού προς τον άνθρωπο, ο οποίος συγχωρεί με πολλή ευκολία τα πάντα. Φτάνει να του το ζητήσουμε με ειλικρινή μετάνοια.

«Κακέ δούλε, σου χάρισα όλο εκείνο το χρέος» (Ματθ. ιη, 23). Φαίνεται μέσα από την παραβολή πως ο Θεός χρησιμοποιεί τη φράση «κακέ δουλέ». Θέλοντας με αυτό να κάνει κατανοητό σε εμάς, πόσο μεγάλη  αμαρτίας είναι η αχαριστία.  Ο Κύριος ζητά από εμάς, τους δούλους του,  απλόχερα και χωρίς κανένα δισταγμό να χαρίζουμε στους οφειλέτες-συνδούλους μας τα πνευματικά τους χρέη. Περιμένει από εμάς ο Κύριος είναι να έχουμε ευσπλαχνία και συγχωρητικότητα. Αυτά προϋποθέτουν τις μεγάλες αρετές της αγάπης, αλλά και της ταπείνωσης. Δια της ταπεινώσεως θα αναγνωρίσουμε τα δικά μας σφάλματα και έτσι πιο εύκολα θα συγχωρέσουμε και τα σφάλματα των συνανθρώπων μας.

Πρότυπο αγάπης και ταπείνωσης ο ίδιος ο Χριστός. Ο ίδιος ο Λόγος του Θεού που ταπεινώθηκε για εμάς λαμβάνοντας την ανθρώπινη φύση και που στη συνέχεια θυσιάστηκε για τα πλάσματά του πάνω στο Σταυρό ως άνθρωπος, ζητώντας την ίδια στιγμή από το Θεό Πατέρα να συγχωρέσει τους σταυρωτές του.

Η μεγαλύτερη όμως αρετή είναι η αγάπη, καθώς ο ίδιος ο Θεός «αγάπη εστί». Όλα όσα δημιούργησε ο Θεός τα έκανε με μεγάλη αγάπη. Ζητά έτσι και από εμάς να έχουμε αγάπη προς όλη τη κτίση.

Πολύ σημαντικό για την πνευματική μας οικοδομή είναι η αυτοκριτική. Όσο ο άνθρωπος γνωρίζει τον εαυτό του, τόσο πολύ αναγνωρίζει πόσο αμαρτωλός είναι. Αναγνωρίζοντας λοιπόν ο άνθρωπος την αμαρτωλότητά του, πώς μπορεί να μην συγχωρέσει ένα όμοιό του αμαρτωλό συνάνθρωπο; Η άπειρη και μακρόθυμη ευσπλαχνία του Θεού Πατέρα μας ας είναι πάντα η κινητήριος δύναμη στην αποκατάσταση των σχέσεών μας με τους συνανθρώπους μας.

Γίνετε συνοδοιπόροι μας στην γνώση και την ενημέρωση. Στείλτε στο info@poimin.gr άρθρα, φωτογραφίες, βίντεο ή κάτι που πιστεύετε ότι αξίζει να μοιραστείτε τόσο με εμάς όσο και με τους αναγνώστες μας.

Πρόσφατα Άρθρα

Διαρκής Ιερά Σύνοδος: Οι αποφάσεις για τη Μεγάλη Εβδομάδα και την Ανάσταση

Η Δια­ρκής Ι­ε­ρά Σύ­νο­δος της Εκ­κλη­σί­ας της Ελ­λά­δος της 164ης Συ­νο­δι­κής Πε­ρι­ό­δου, κα­τά την πραγ­μα­το­ποι­η­θεί­σα μέ­σω τη­λε­δι­α­σκέ­ψε­ως συ­νε­δρί­α­σή Της, της Τρί­της 20ής Α­πρι­λί­ου 2021,...
video

Δημητριάδος Ιγνάτιος: «Η μετάθεση της τελετής της Αναστάσεως θα φέρει τα αντίθετα από τα επιδιωκόμενα αποτελέσματα»

Στην πρωινή εκπομπή «Από τις 6» της ΕΤ1 μίλησε σήμερα ο Σεβ. Μητροπολίτης Δημητριάδος κ. Ιγνάτιος, σχετικά με την λειτουργία των Ναών την Μεγάλη...

Ιλίου Αθηναγόρας: Συμβιβαστική λύση για να μην μείνουν κλειστές οι εκκλησίες

Για τις συζητήσεις μεταξύ Εκκλησίας και Πολιτείας προκειμένου να βρεθεί λύση για την λειτουργία των ναών ενόψει Πάσχα μίλησε ο εκπρόσωπος Τύπου της Διαρκούς...

Πάτερ ημών: click-take away

Σχόλιο εν όψει της εισόδου μας στην Αγία και Μεγάλη Εβδομάδα  Μητροπολίτου Φαναρίου Aγαθαγγέλου, Γενικού Διευθυντού της Αποστολικῆς Διακονίας της Εκκλησίας της Ελλάδος Δεν θα μιλήσω για τον...

Δημητριάδος Ιγνάτιος: “H Ανάσταση πρέπει να γίνει κανονικά στις 12 τα μεσάνυχτα”

Για τις λειτουργίες των εκκλησιών κατά τη διάρκεια των εορτών του Πάσχα και το αίτημα της Ιεράς Συνόδου προς την κυβέρνηση μίλησε στο LIVE...
video

Γιατί να κάνω ελεημοσύνη;

Γιατί να κάνω ελεημοσύνη; Πώς μπορώ να κάνω ελεημοσύνη; Γιατί χρειάζεται να κάνουμε ελεημοσύνη; Με ποιον τρόπο μπορώ να κάνω ελεημοσύνη; Ο μεγάλος διδάσκαλος...

«Μεθόδευση, Υποβάθμιση και Κατάργηση Δομών.» Το τρίπτυχο της νέας δομής της Εκκλησιαστικής Εκπαίδευσης

Εντείνονται οι ανησυχίες όσων φοβούνται ότι το προετοιμαζόμενο νέο νομοθετικό πλαίσιο της εκκλησιαστικής εκπαίδευσης θα οδηγήσει στην υποβάθμιση και κατάργησή της. Με τίτλο “«Μεθόδευση,...

Συναξάρι 20ης Ἀπριλίου

Μητροπολίτου Φαναρίου Ἀγαθαγγέλου Γενικοῦ Διευθυντοῦ Ἀποστολικῆς Διακονίας τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος † Μνήμη τοῦ ἁγίου Ζακχαίου τοῦ ἀρχιτελώνου καί ἀποστόλου. Ὁ Ἅγιος Ζακχαῖος ἔζησε κατά τούς χρόνους...
video

Ο ΣΤ’ Κατανυκτικός Εσπερινός στην Ι. Μ. Φθιώτιδος

Τον τελευταίο Κατανυκτικό Εσπερινό για την φετινή Αγία και Μεγάλη Τεσσαρακοστή ετέλεσε απόψε, Κυριακή Ε΄ των Νηστειών, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Φθιώτιδος κ. Συμεών στην...
video

Το αγώνισμα της Μετανοίας – Ομιλία Σεβ.Δημητριάδος κ.Ιγνατίου στον Στ’ Κατανυκτικό Εσπερινό (video)

 Στον Μητροπολιτικό Ιερό Ναό Αγίου Νικολάου Βόλου χοροστάτησε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Δημητριάδος και Αλμυρού κ.Ιγνάτιος, κατά την Ακολουθία του Στ’ και τελευταίου Κατανυκτικού Εσπερινού...

Η 5η Εβδομάδα της Σαρακοστής την Ι.Μ. Χαλκίδος

Κατά την πέμπτη εβδομάδα της Μεγάλης Τεσσαρακοστής στην Ι. Μητρόπολη Χαλκίδος τελέσθηκαν όλες οι ιερές ακολουθίες της κατανυκτικής αυτής περιόδου, με περιορισμένη συμμετοχή πιστών,...

Συνέρχεται αύριο η Δ.Ι.Σ.

Συνέρχεται εκ νέου για τον μήνα Απρίλιο, μέσω τηλεδιάσκεψης, την Τρίτη 20 Απριλίου 2021, η Διαρκής Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος, της 164ης...

E΄ Κυριακή των Νηστειών στην Ιερά Μητρόπολη Βεροίας

Την E΄ Κυριακή των Νηστειών 18 Απριλίου ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας κ. Παντελεήμων λειτούργησε και κήρυξε το θείο λόγο στον υπό κατασκευή Ιερό...

Κυριακή Ε΄ Νηστειῶν καί Δοξολογία γιά τήν Ἀπελευθέρωση τῆς Ναυπάκτου

Τήν Κυριακή 18 Ἀπριλίου, Ε΄ Κυριακή Νηστειῶν, ἡμέρα καί τῆς Ἐπετείου τῆς Ἀπελευθέρωσης τῆς Ναυπάκτου ἀπό τούς Τούρκους (18 Ἀπριλίου 1829), στόν Ἱερό Μητροπολιτικό...

«Θαυμαστή Του Σωτήρος, Η Δι’ Ημάς Φιλάνθρωπος Γνώμη…»

Στον Ενοριακό Ιερό Ναό Αναλήψεως του Χριστού Λαρίσης χοροστάτησε στον τελευταίο Κατανυκτικό Εσπερινό της Μεγάλης Τεσσαρακοστής ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Λαρίσης και Τυρνάβου κ. Ιερώνυμος,...