ὑπό ἀρχιμ. Βασιλείου Μπακογιάννη

Ὑπάρχει στίς ἡμέρες μας μιά «διχογνωμία» σχετικά μέ τήν ἀνάγνωση τῶν εὐχῶν τῆς Λειτουργίας, ἄλλοι λένε, ὅτι πρέπει νά λέγονται  ἐκφώνως, ἄλλοι μυστικῶς. Γιά νά βροῦμε τή σωστή ἀπάντηση, θά πρέπει νά ἔχουμε ὑπόψη μας τό ἑξῆς:

 Ἡ  Ἐκκλησία δέν παρέθετε στόν ὁποιονδήποτε τήν περί τῆς πίστεως διδασκαλία της,  παρά μόνο στούς ἀξίους. Στούς ἀμυήτους καί ἁμαρτωλούς τήν ἀπέκρυβε. Ἡ κατήχηση  γινόταν  προφορικά (κατήχηση  ἀπό τό «κατηχῶ» =  ἠχῶ, φωνάζω δυνατά). Δέν ὑπῆρχαν γραπτές σημειώσεις, γιατί ὑπῆρχε κίνδυνος νά πέσουν σέ χέρια ἀμυήτων.  «Σᾶς παραδίδω τήν πίστη σέ λίγους στίχους, γιά νά τούς ἀπομνημονεύσετε, καί ὄχι γιά νά τούς καταγράψετε καί φανερωθεῖ ἡ πίστη ἐκτός τῆς Ἐκκλησίας», ἔλεγε ὁ Ἅγιος Κύριλλος Ἱεροσολύμων στούς Κατηχουμένους (Κατήχηση V. P.G. 33:521).

Ἰδιαίτερη  προσοχή ἔδωσε ἡ Ἐκκλησία στήν ἀκρόαση τῶν εὐχῶν τῆς Θ. Ἀναφορᾶς. Δέν ἀρκοῦσε   νά ἤσουν  μέλος της  γιά νά τίς ἀκούσεις, ἀλλά θά ἔπρεπε νά ἤσουν καί καθαρός ἀπό ἁμαρτία. «Ἄν δέν εἶσαι ἄξιος νά κοινωνήσεις, δέν εἶσαι ἄξιος οὔτε νά ἀκούσεις τίς εὐχές», ἔλεγε ὁ Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος ἐκφράζοντας τό πνεῦμα τῆς ἐποχῆς του.  (Ὁμιλία Γ΄εἰς Ἐφεσσίους  P.G.  62: 29 ). Κείμενα πού νά  περιέχουν τίς εὐχές τῆς Θ. Ἀναφορᾶς, δέν «κυκλοφοροῦντο»· γιά τόν ἴδιο λόγο: Γιά νά μήν πέσουν σέ χέρια ἀμυήτων! Οἱ ἱερεῖς  ὅ,τι ἤξεραν, τό ἤξεραν «ἀπό τῆς σιωπωμένης καί μυστικῆς παραδό­σεως» (Μ. Βασίλειος, περί Ἁγίου Πνεύματος, ΚΖ΄ 66. P.G. 32:188). «Οὐ μή γάρ τό Μυστήριον τοῖς ἐχθροῖς Σου εἴπω», λέμε ἀκόμα καί σήμερα.

Ὅσοι  ἦταν ὑπό ἐπιτίμιο, προκειμένου  νά φθάσουν στό σημεῖο νά ἀκούσουν τίς εὐχές,  ἔπρεπε νά  περάσουν ἀπό τά ἐπώδυνα καί μακροχρόνια  στάδια  τῶν «προσκλαιόντων» καί τῶν «ὑποπιπτόντων»  (ΙΑ΄ τῆς Α΄). Στό διάστημα  αὐτό  ἄκουγαν μόνο τή Λειτουργία τῶν Κατηχουμένων, καί ποτέ τή Λειτουργία τῶν Πιστῶν, γι’αὐτό καί μόλις ἄρχιζε ἡ Λειτουργία τῶν Πιστῶν ἀναχωροῦσαν.

Ἦρθε  ἡ ἐποχή (πέμπτος  αἰώνας  καί μετά) ὅπου στή Λειτουργία τῶν Πιστῶν παρέμεναν ἅπαντες, δηλαδή  καί ὅσοι δέν ἦταν ἄξιοι  νά ἀκούσουν τίς εὐχές (καί νά κοινωνήσουν). . Καί  τώρα ἔπρεπε νά ἀκοῦνε καί τίς εὐχές. Καί προκειμένου νά προστατευθεῖ ἡ ἱερότητα, τό κῦρος τῶν εὐχῶν,  θεσπίσθηκε ἡ χαμηλόφωνη ἀνάγνωσή τους, λέγοντας ἐκφώνως μόνο τόν ἐπίλογό τους. Καί   τό «χαμηλοφώνως», τότε πού δέν ὑπῆρχαν μικρόφωνα, σήμαινε «εἰς ἐπήκοον τῶν συλλειτουργούντων ἱερέων».

Ὅσοι ὑποστηρίζουν πώς οἱ εὐχές  θά πρέπει νά λέγονται ἐκφώνως, ἄς διερωτηθοῦν: Γιατί  ὁ ἱερέας διαβάζει μυστικῶς τίς εὐχές  τοῦ  Λυχνικοῦ, Ἑσπερινοῦ;  Γιατί διαβάζει μυστικῶς τίς εὐχές τοῦ Ὄρθρου;  Γιατί οἱ Ἀκολουθίες τοῦ «Καιροῦ» καί τῆς Προσκομιδῆς γίνονται μυστικῶς; Γιατί ἡ Ἀπόλυση τοῦ Ὄρθρου στίς Κυριακές καί μεγάλες γιορτές γίνεται μυστικῶς; Γιατί τά εἰρηνικά καί οἱ εὐχές εἰς χειροτονίαν διακόνου, ἱερέως, ἀρχιερέως λέγονται μυστικῶς;

Aὐτό  τό «τυπικό» μᾶς παρέδωσε ἡ Παράδοση.  Ὅμως, ἡ Παράδοση μᾶς λέει, πώς καί  οἱ εὐχές τῆς Θ. Ἀναφορᾶς (καί ὄχι μόνο) θά πρέπει  νά λέγονται  μυστικῶς. Αὐτό γιατί δέν τό τηροοῦμε;

Γίνετε συνοδοιπόροι μας στην γνώση και την ενημέρωση. Στείλτε στο info@poimin.gr άρθρα, φωτογραφίες, βίντεο ή κάτι που πιστεύετε ότι αξίζει να μοιραστείτε τόσο με εμάς όσο και με τους αναγνώστες μας.

Πρόσφατα Άρθρα

Ὁ Ἐπίσκοπος, ὡς διάδοχος καὶ εἰκόνα τοῦ Χριστοῦ, πρέπει νὰ ζῆ ὡς μάρτυς καὶ ὁμολογητής!

Ὁ Ἐπίσκοπος, ὡς διάδοχος καὶ εἰκόνα τοῦ Χριστοῦ, πρέπει νὰ ζῆ ὡς μάρτυς καὶ ὁμολογητής, καὶ νὰ εἶναι γιὰ τοὺς πιστοὺς κανὼν πίστεως, δηλαδὴ...

Αυγουστίνος Καντιώτης: Πρέπει οι Χριστιανοί να είναι αγωνιστές με όπλα τις φωνές

Για την ανάγκη μη αδιαφορίας στα εκκλησιαστικά θέματα  είχε τοποθετηθεί ο μακαριστός μητροπολίτης Φλώρινας Αυγουστίνος Καντιώτης. Σύμφωνα με τον μακαριστό, ως «στρατιῶται Χριστοῦ, ὡς πιστά τέκνα...

Θέλετε να σωθείτε;

Ως γνωστόν, οι άνθρωποι της εποχής μας, ευρίσκονται χωρισμένοι σε δυο στρατόπεδα. Εις το πρώτο στρατόπεδο ευρίσκονται οι συνειδητοί Χριστιανοί, οι οποίοι ζουν ζωήν Χριστιανικήν....

Εκδηλώσεις μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων της Μικράς Ασίας στην Καστοριά

Το διήμερο 19 και 20 Σεπτεμβρίου 2020 πραγματοποιήθηκαν στον Ιερό Ναό του Αγίου Νικάνορος οι εκδηλώσεις μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων της Μικράς Ασίας. Το...

Καστορίας Σεραφείμ: Η Καστοριά σβήνει…

Του Σεβ. Μητροπολίτου Καστορίας Σεραφείμ, Υπερτίμου και Εξάρχου Άνω Μακεδονίας Και πάλι ο λόγος μου αφορά την Καστοριά. Και πάλι η αγωνία μου σχετίζεται με...

Τα ονομαστήρια του Θεοφιλεστάτου Επισκόπου Κεγχρεών Αγαπίου

Την Κυριακή, 20 Σεπτεμβρίου 2020, στην ανδρώα Κοινοβιακή Ι. Μονή Αναστάσεως Χριστού Λουτρακίου, τελέστηκε Αρχιερατική Θ. Λειτουργία επί τη μνήμη του Άγιου ενδόξου Μεγαλομάρτυρος...

Αγιασμός από το Μητροπολίτη Μεσσηνίας στον Παιδικό Σταθμό της Μητροπόλεως

Αγιασμό τέλεσε σήμερα Δευτέρα 21 Σεπτεμβρίου 2020, ο Σεβ. Μητροπολίτης Μεσσηνίας κ. Χρυσόστομος, στον «Παπαδοπού­λειο» Παιδικό Σταθμό της Ιεράς Μητροπόλεως Μεσσηνίας, με την ευκαιρία...

Η εν Θεσσαλιώτιδι Εκκλησία εόρτασε την Σύναξη των οκτώ Αγίων της

Εν μέσω της τραγικής καταστάσεως που επικρατεί στην Μητροπολιτική Περιφέρεια λόγω της σφοδρής βροχοπτώσεως, η τοπική μας Εκκλησία εόρτασε την Σύναξη των οκτώ Αγίων...

Tα Εγκαίνια του Ι. Ναού Αγίου Νικολάου στα Αηδόνια Κορινθίας

Με κατάνυξη και ιεροπρέπεια, όπως αρμόζει σε μια τελετή εγκαινίων Ι. Ναού, τελέστηκαν το Σάββατο, 19 Σεπτεμβρίου 2020, τα Εγκαίνια του Ι. Ναού Αγίου...

Αρχιεπίσκοπος Αυστραλίας: Ας υπερασπιστούμε, την ειρήνη σε κάθε πτυχή της ζωής μας

Η 21η Σεπτεμβρίου έχει καθιερωθεί από τον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών ως ημέρα αφιερωμένη στην ενίσχυση των ιδανικών της ειρήνης και στην προσπάθεια εξάλειψης των...

Τουλάχιστον οχτώ κρούσματα κορονοϊού σε μονή του Αγίου Όρους

Τουλάχιστον οχτώ επιβεβαιωμένα κρούσματα κορονοϊού καταγράφηκαν τις τελευταίες ώρες σε μία μόνο μονή (Αγίου Παύλου) του Αγίου Όρους, που τέθηκε ήδη σε καραντίνα. Ένας μοναχός,...

Ο Σατανισμός νομιμοποιείται στη Σουηδία

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΠΕΙΡΑΙΩΣ, ΓΡΑΦΕΙΟ ΕΠΙ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΤΩΝ ΠΑΡΑΘΡΗΣΚΕΙΩΝ  Εν Πειραιεί τη 21η Σεπτεμβρίου 2020 Ο ΣΑΤΑΝΙΣΜΟΣ ΝΟΜΙΜΟΠΟΙΕΙΤΑΙ ΣΤΗ ΣΟΥΗΔΙΑ Είμαστε δυστυχώς αναγκασμένοι να φέρνουμε στο φως της...

Τα Ονομαστήρια του Μητροπολίτη Σπάρτη Ευσταθίου

Μεγαλομάρτυρος Ευσταθίου, της συζύγου του Θεοπίστης και των τέκνων αυτών, Αγαπίου και Θεοπίστου, τίμησε  την  Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου 2020, η Εκκλησία μας. Παράλληλα ο...

Φορώντας μάσκα χειροτονήθηκε Διάκονος

Για φωτογραφικό υλικό πατήστε εδώ. Την Κυριακή 20 Σεπτεμβρίου 2020, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Βελγίου και Έξαρχος Κάτω Χωρών και Λουξεμβούργου κ. Αθηναγόρας λειτούργησε στην Ενορία...

Ο Μητροπολίτης Θεσσαλιώτιδος κοντά στους πληγέντες από τις σφοδρές βροχοπτώσεις

Από την Παρασκευή το βράδυ, ο Νομός Καρδίτσας και η Επαρχία Φαρσάλων βρίσκεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, αφού η σφοδρή βροχόπτωση δημιούργησε τεράστια προβλήματα...