Με βαθιά συγκίνηση και αθρόα συμμετοχή πραγματοποιήθηκε η επετειακή εκδήλωση τιμής και μνήμης με τίτλο «Ιωσήφ Ρωγών: Ο Επίσκοπος της Εξόδου», στον αύλειο χώρο του Ιερού Ναού Αγίου Παντελεήμονος Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου, το απόγευμα της Δευτέρας 18ης Μαΐου 2026, παρουσία του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνού και του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Σερρών και Νιγρίτης κ. Θεολόγου.
Η εκδήλωση εντάχθηκε στο πλαίσιο των επετειακών δράσεων της τοπικής μας Εκκλησίας, για τη συμπλήρωση διακοσίων ετών από την Ηρωική Έξοδο των Ελευθέρων Πολιορκημένων και ήταν αφιερωμένη στον σπουδαίο Ιεράρχη της θυσίας και της προσφοράς, Επίσκοπο Ρωγών Ιωσήφ, μία από τις πλέον εμβληματικές μορφές της Εξόδου του Μεσολογγίου.
Την εκδήλωση τίμησαν με την παρουσία τους εκπρόσωποι πολιτικών, στρατιωτικών και δικαστικών αρχών, κληρικοί, εκπρόσωποι φορέων και συλλόγων, καθώς και πλήθος πολιτών της Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου και της ευρύτερης περιοχής, οι οποίοι κατέκλυσαν τον χώρο της εκδήλωσης, αποδεικνύοντας έμπρακτα τον σεβασμό και την ευγνωμοσύνη τους προς τη μνήμη του ηρωικού Ιεράρχη.
Η βραδιά άνοιξε με χαιρετισμό του Προϊσταμένου του Ιερού Ναού Αγίου Παντελεήμονος, Πανοσιολογιωτάτου Αρχιμ. Αναστασίου Καντάνη και με αναφορά στη σημασία της ιστορικής μνήμης και της διατήρησης της εθνικής και πνευματικής μας ταυτότητας, ενώ ιδιαίτερη μνεία έγινε στη συμβολή του Ιωσήφ Ρωγών κατά τις δραματικές ημέρες της πολιορκίας και της Εξόδου του Μεσολογγίου.
Στο πρώτο μέρος της εκδήλωσης παρουσιάστηκαν δύο εξαιρετικά ενδιαφέρουσες εισηγήσεις που ανέδειξαν διαφορετικές πτυχές της προσωπικότητας και της προσφοράς του τιμώμενου Ιεράρχη.
Ο πολιτικός επιστήμονας και συγγραφέας κ. Κωνσταντίνος Χολέβας, μέλος της Ειδικής Συνοδικής Επιτροπής Πολιτιστικής Ταυτότητας της Εκκλησίας της Ελλάδος, ανέπτυξε το θέμα «Ορθοδοξία και Πατριωτισμός – Η θυσία του Επισκόπου Ρωγών Ιωσήφ», φωτίζοντας τον καθοριστικό ρόλο της Εκκλησίας στον Αγώνα της Ανεξαρτησίας και αναδεικνύοντας τη θυσιαστική προσφορά του Ιωσήφ Ρωγών ως πρότυπο πίστεως, αυταπάρνησης και φιλοπατρίας.
Στη συνέχεια, η Πρωτοδίκης, Υποψήφια Διδάκτωρ Νομικής και Γενική Γραμματέας της Εταιρείας Ελλήνων Δικαστικών Λειτουργών κα Μάνθα Ζωγράφου παρουσίασε την ομιλία της με θέμα «Η ηγετική μορφή του Επισκόπου Ρωγών Ιωσήφ – Η πορεία του προς την Έξοδο», αναδεικνύοντας την πνευματική ακτινοβολία, το ηγετικό ανάστημα και τη διαρκή παρουσία του Ιεράρχη στο πλευρό των πολιορκημένων Μεσολογγιτών έως την ύστατη στιγμή της θυσίας.
Οι δύο ομιλητές παρουσίασαν με ιδιαίτερα γλαφυρό και συγκινητικό τρόπο τη ζωή του Επισκόπου Ρωγών Ιωσήφ. Με την αφήγησή τους ταξίδεψαν νοερά το κοινό στα βήματα του Επισκόπου Ιωσήφ από τον τόπο της γέννησής του μέχρι τη θυσία του στον Ανεμόμυλο.
Επιπλέον, ο κ. Κωνσταντίνος Χολέβας τόνισε ότι η Ορθόδοξη Εκκλησία με βάση τη διδασκαλία των Πατέρων καλλιεργεί τον υγιή πατριωτισμό, αλλά απορρίπτει τον ρατσισμό και τον εθνοφυλετισμο. Υπογράμμισε ότι στην Επανάσταση του 1821 πολλοί Επίσκοποι και άλλοι κληρικοί είχαν δράση πατριωτική και αγωνιστική. Τέλος, έδωσε έμφαση στην Απόφαση της Εξόδου και στον μαρτυρικό θάνατο του Επισκόπου Ρωγών και Κοζυλης Ιωσήφ.
Η κα Μάνθα Ζωγράφου, με λόγο επιβλητικό, σκιαγράφησε τη φλογερή προσωπικότητα του Δεσπότη των Πολιορκημένων, εκθέτοντας άγνωστες πτυχές της ζωής του τόσο πριν έλθει σε τούτο το Αλωνάκι όσο και κατά τη διάρκεια των πολιορκιών του Μεσολογγίου μέσα από τα ιστορικά κείμενα και τις πηγές. Στάθηκε μάλιστα ιδιαίτερα στο συγκινησιακό βάρος που προκαλεί ο Ρωγών Ιωσήφ στους Μεσολογγίτες και ιδίως τους ενορίτες του Αγίου Παντελεήμονος, όπου βρισκόταν ο λιτός οικίσκος όπου διέμενε και πλέον η προτομή του στέκει εκεί για να θυμίζει σε όλους τη θυσία του.
Το δεύτερο μέρος της εκδήλωσης περιλάμβανε ένα υψηλού επιπέδου καλλιτεχνικό μουσικό πρόγραμμα, αφιερωμένο στην Έξοδο του Μεσολογγίου. Το μουσικό σύνολο Psalterio Ensemble παρουσίασε τραγούδια και μελοποιημένα κείμενα εμπνευσμένα από τα γεγονότα της Εξόδου, δημιουργώντας μία ιδιαίτερα κατανυκτική και συγκινησιακά φορτισμένη ατμόσφαιρα.
Η μουσική και οι ερμηνείες ταξίδεψαν το κοινό στις ένδοξες αλλά και τραγικές στιγμές της ιστορίας του Μεσολογγίου, αποσπώντας θερμά χειροκροτήματα.
Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με τις ευχές και τις ευλογίες του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Σερρών και Νιγρίτης κ. Θεολόγου, ο οποίος εξήρε τη σημασία της διατήρησης της ιστορικής μνήμης και υπογράμμισε ότι η μορφή του Επισκόπου Ρωγών Ιωσήφ εξακολουθεί να εμπνέει τις νεότερες γενιές με το παράδειγμα της θυσίας, της ανιδιοτελούς προσφοράς και της ακλόνητης πίστης.
Στο τέλος ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνός, αφού ευχαρίστησε τόσο τους συντελεστές της παράστασης όσο και το κοινό για την τιμητική του παρουσία, απένειμε τα επετειακά αναμνηστικά στους ομιλητές και στον π. Αναστάσιο Καντάνη, ως Πρόεδρο του Εκκλησιαστικού Συμβουλίου για την αρτιότητα της διοργάνωσης.
Η μεγάλη συμμετοχή και η θερμή ανταπόκριση του κόσμου επιβεβαίωσαν, ότι το Μεσολόγγι εξακολουθεί να τιμά με σεβασμό και ευγνωμοσύνη τους πρωταγωνιστές της ιστορίας του, διατηρώντας άσβεστη τη φλόγα της ελευθερίας, της πίστης και της εθνικής αυτογνωσίας που εκείνοι κληροδότησαν στις επόμενες γενιές.
