ΛΑΜΠΡΟΥ Κ. ΣΚΟΝΤΖΟΥ Θεολόγου – Καθηγητού
 
Ορισμένοι από τους αγίους Πατέρες της Εκκλησίας μας έλαβαν τον τίτλο του Οικουμενικού Διδασκάλου, διότι η προσφορά τους σε Αυτή υπήρξε καθοριστική για την διατύπωση της διδασκαλίας Της. Η δράση τους ξεπέρασε τα στενά γεωγραφικά όρια και την εποχή, που έζησαν και έδρασαν, επιδρώντας καταλυτικά στην διαμόρφωση της οικουμενικής διαστάσεως της Εκκλησίας. Ένας από αυτούς τους μεγάλους Πατέρες και οικουμενικούς διδασκάλους υπήρξε και ο άγιος Ειρηναίος, επίσκοπος Λουγδούνου.
 
Καταγόταν από την ευρύτερη περιοχή της Σμύρνης της Μ. Ασίας. Ο χρόνος γέννησής του δεν είναι γνωστός με ακρίβεια. Το ότι υπήρξε μαθητής του αγίου Πολυκάρπου Σμύρνης (+167), εικάζεται ότι γεννήθηκε περί το 130 από χριστιανούς γονείς. Σύμφωνα με μαρτυρία του αγίου Ιερωνύμου υπήρξε μαθητής και του σημαντικού Αποστολικού Πατέρα Παπία, επισκόπου Ιεραπόλεως. Φαίνεται ότι έλαβε σπουδαία θεολογική και θύραθεν παιδεία. Είναι βεβαιωμένο ότι σπούδασε την δεύτερη σοφιστική, ως ρητορική τέχνη. Κοντά σε σπουδαίους θεολόγους και ποιμένες διδάχτηκε και παρέλαβε την γνήσια αποστολική παράδοση, η οποία διέκρινε τους επισκόπους της Ασίας.
 
Περί το 160 μετακόμισε στη Ρώμη, όπου γνωρίστηκε με τον άγιο Ιουστίνο. Εκεί ο Χριστιανός Φιλόσοφος λειτουργούσε θεολογική και φιλοσοφική σχολή. Φαίνεται πως ο Ειρηναίος μαθήτευσε στην φημισμένη σχολή του Ιουστίνου και συμπλήρωσε τις θεολογικές και φιλοσοφικές του γνώσεις. Αυτό αποδεικνύεται από τον απολογητικό τρόπο που αντιμετωπίζει τις αιρέσεις στο έργο του, διότι μοιάζει με την απολογητική του Ιουστίνου. Η παραμονή του στη Ρώμη του έδωσε την ευκαιρία να γνωριστεί με πολλούς ομολογητές της εκεί ακμάζουσας εκκλησίας.
 
Περί το 170 αναχώρησε για την μεγάλη πόλη Λούγδουνο (Λυών) της νοτίου Γαλλίας, όπου εγκαταστάθηκε μόνιμα. Η μετάβασή του εκεί δεν ήταν τυχαία, διότι η Γαλατία είχε καταστεί τόπος μετανάστευσης μεγάλου ελληνόφωνου χριστιανικού στοιχείου Μικρασιατών, εξαιτίας των σκληρών διωγμών, οι οποίοι ήταν συχνοί στην Μ. Ασία. Σύμφωνα με μαρτυρία του Γρηγορίου Τουρώνης είχε σταλεί στην Λυών από τον άγιο Πολύκαρπο Σμύρνης για να υπηρετήσει πνευματικά τους Μικρασιάτες πρόσφυγες. Αυτό βεβαιώνει και η πληροφορία ότι με την άφιξή του, χειροτονήθηκε πρεσβύτερος. Σύμφωνα με άλλη μαρτυρία, έγινε ενθουσιωδώς δεκτός από ομάδα προσφύγων Φρυγών Χριστιανών, οι οποίοι όμως έκλειναν προς την αίρεση του Μοντανισμού. Μάλιστα κάποιοι από τους «προφήτες» της ομάδας, «επαγγέλονταν» την Δευτέρα Παρουσία του Χριστού, ότι θα γινόταν στη Λυών, όπου θα εγκαθιδρύονταν η επίγεια χιλιετής βασιλεία Του, όπως πίστευαν οι μοντανιστές. Αλλά δε γνώριζαν πως ο ορθόδοξος Ειρηναίος βρισκόταν στη Λυών, ως απεσταλμένος του πάπα Ελεύθερου για να αγωνιστεί κατά της αιρέσεως αυτής, η οποία είχε πάρει ανησυχητικές διαστάσεις στην περιοχή και την οποία είχαν φέρει οι μετανάστες Φρύγες από τη Μ. Ασία, την κοιτίδα της. Ο πάπας Ελεύθερος αποζητούσε την ριζική αντιμετώπιση της αιρέσεως και θεώρησε πως ο Ειρηναίος ήταν το κατάλληλο πρόσωπο.
 
Το 177 υπέστη μαρτυρικό θάνατο ο επίσκοπος της Λυώνος Ποθεινός, μαζί με πολλούς άλλους Χριστιανούς της περιοχής, όταν ο Ειρηναίος έλειπε στη Ρώμη, καλεσμένος του πάπα Ελεύθερου, για την οργάνωση της αιρέσεως του Μοντανισμού. Όταν επέστρεψε στη Λυών, ο λαός τον εξέλεξε επίσκοπο στη θέση του Μάρτυρα Ποθεινού. Ο Ειρηναίος άρχισε ένα τιτάνιο έργο διοργάνωσης της τοπικής εκκλησίας, ιεραποστολής και καταπολέμησης των αιρέσεων. Εκείνη την εποχή ήταν σε πλήρη εξέλιξη ένας από τους πλέον φοβερούς διωγμούς κατά των Χριστιανών, τον οποίο είχε κηρύξει με διάταγμά του ο αυτοκράτορας Μάρκος Αυρήλιος (161-180). Η φιλοσοφική του ιδιότητα (ήταν στωικός φιλόσοφος) δεν τον εμπόδισε να διατάξει έναν από τους πλέον φονικούς διωγμούς κατά των αδίκως διωκομένων Χριστιανών. Παρ’ όλες τις διώξεις ο Ειρηναίος άσκησε ένα αξιοθαύμαστο έργο. Διοργάνωσε ένα σπουδαίο ιεραποστολικό δίκτυο στους ελληνόφωνους, λατινόφωνους και Κέλτες κατοίκους της Ευρώπης. Καταπολέμησε τις αιρέσεις, οι οποίες πληθύνονταν στην Εκκλησία. Στόχος του η χειρότερη και πιο επικίνδυνη αίρεση: ο Γνωστικισμός. Επρόκειτο για ένα θρησκειοφιλοσοφικό κίνημα, το οποίο διέστρεφε σε απόλυτο βαθμό την διδασκαλία της Εκκλησίας και καλλιεργούσε έναν απίστευτα νοσηρό μυστικισμό. Είναι ο πρώτος μεγάλος εκκλησιαστικός άνδρας και θεολόγος, ο οποίος κατάφερε να θέσει στο περιθώριο τον Γνωστικισμό και να τον εκμηδενίσει!
 
Ο Ειρηναίος κλήθηκε να αντιμετωπίσει και ένα άλλο μεγάλο πρόβλημα, το οποίο ταλαιπώρησε σοβαρά την Εκκλησία το δεύτερο μισό του 3ου μ. Χ. αιώνα. Την έριδα για τον εορτασμό του Πάσχα, η οποία είχε διχάσει την Εκκλησία. Είχε επικρατήσει η συνήθεια στους Χριστιανούς της Μ. Ασίας να εορτάζουν το Πάσχα μαζί με τους Εβραίους στις 14 του εβραϊκού μήνα Νισάν, σε αντίθεση με τους δυτικούς, οι οποίοι το εόρταζαν την πρώτη Κυριακή μετά την εαρινή ισημερία. Ο Ειρηναίος στάθηκε διαλλακτικός, νουθετώντας τον οργίλο πάπα Ρώμης Βίκτωρα, ο οποίος σκόπευε να δημιουργήσει σχίσμα στην Εκκλησία. Κλήθηκε επίσης να αντιμετωπίσει και το πρόβλημα των μετανοούντων, καθότι επικρατούσαν τάσεις ακραίες στην Εκκλησία, για όσους ήθελαν να επιστρέψουν σ’ Αυτή.
 
Ο άγιος Ειρηναίος υπήρξε μεγάλος θεολόγος της Εκκλησίας, ο οποίος αποφάνθηκε για ύψιστες αλήθειες Της. Παράλληλα υπήρξε και μεγάλος συγγραφέας, ο οποίος άφησε στην Εκκλησία ένα σπουδαίο συγγραφικό έργο. Υπήρξε ιδιοφυία στον αντιρρητικό και απολογητικό έργο. Τα πιο γνωστά του συγγράμματα είναι: «Έλεγχος και ανατροπή της ψευδωνύμου γνώσεως», και «Επίδειξη του αποστολικού κηρύγματος». Μας άφησε επίσης πληθώρα επιστολών του.      
 
Το 193 είχε ξεσπάσει νέος σκληρός διωγμός από τον Σεπτίμιο Σεβήρο (193-211). Ο Ειρηναίος είχε γίνει στόχος των ειδωλολατρών για το σπουδαίο έργο του. Συνελήφθη, μαζί με πλήθος άλλων πιστών και υπέστη μαρτυρικό θάνατο το 202. Η μνήμη του τιμάται στις 23 Αυγούστου.

Γίνετε συνοδοιπόροι μας στην γνώση και την ενημέρωση. Στείλτε στο info@poimin.gr άρθρα, φωτογραφίες, βίντεο ή κάτι που πιστεύετε ότι αξίζει να μοιραστείτε τόσο με εμάς όσο και με τους αναγνώστες μας.

Πρόσφατα Άρθρα

Χειροτονία Διακόνου στον Πειραιά

Ιερουργούντος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Πειραιώς κ.Σεραφείμ, τελέστηκε σήμερα Πέμπτη 24 Σεπτεμβρίου 2020 η Θεία Λειτουργία στον πανηγυρίζοντα Ιερό Ναό Παναγίας Μυρτιδιωτίσσης Πειραιώς, όπου πραγματοποιήθηκε...

Η Χίος τίμησε την Καπετάνισσα Παναγία της

Σέ ἕνα Μοναστῆρι, μέ βαθειά ἀσκητική καί ἱστορική παράδοση, πού δίνει τήν ἐντύπωση πλοίου, τό ὁποῖο ταξιδεύει μέσα στή θάλασσα, ἐτίμησε χθές ἡ...

Ο Δήμαρχος Αγίας Παρασκευής στον Αρχιεπίσκοπο

Ρεπορτάζ: Μάκης Αδαμόπουλος Φωτογραφίες: Χρήστος Μπόνης Ο Δήμαρχος Αγίας Παρασκευής κ. Βασίλης Ζορμπάς επισκέφθηκε σήμερα τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμο. Ο Δήμαρχος ενημέρωσε...

Αιωνία αυτής η μνήμη – Η Μοναχή  Νειλία εκοιμήθη εν Κυρίω

Ἡ Μοναχή  Νειλία  ( κατά κόσμον  Χρυσούλα ) Μαντᾱ, μονάσασα κατά τό παρελθόν  εἰς την Ἱεράν Μονήν Τιμίου Προδρόμου Καστρίου Κυνουρίας  παρέδωσε σήμερα 24η ...

Η Πύλος εόρτασε την πολιούχο της Παναγία Μυρτιδιώτισσα

Με σεμνό και λιτό τρόπο η πόλη της Πύλου εόρτασε σήμερα 24 Σεπτεμβρίου 2020, την πολιούχο της Παναγία Μυρτιδιώτισ­σα. Την πανηγυρική θεία Λειτουργία, στον Ιερό...

Ο νέος Διευθυντής Σώματος Στρατιωτικών Ιερέων στον Αρχιεπίσκοπο

Ρεπορτάζ: Μάκης Αδαμόπουλος Φωτογραφίες: Χρήστος Μπόνης Ο νέος Διευθυντής της Διεύθυνσης του Σώματος Στρατιωτικών Ιερέων του ΓΕΕΘΑ, Αρχιμανδρίτης Μελέτιος Κουράκλης, επισκέφθηκε σήμερα τον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών...

Αδικήθηκε πράγματι ο κ. Υπουργός που Κοινώνησε!

Του Μητροπολίτου Χαλκίδος Χρυσοστόμου α. Αδικήθηκε απ´ εκείνους που μάλλον έχουν χάσει το μέτρο και φωτογραφίζουν τα πάντα μέσα στην λατρεία της Εκκλησίας. Μερικές φορές...

Ὁ ρασοφόρος εἶναι μοναχός καί ὄχι δόκιμος

Τήν 21η Σεπτεμβρίου 2020, στήν Ἱερά Μονή Κοιμήσεως τῆς Θεοτό­κου Ἀμπελακιωτίσσης μέ ἀξίωσε ὁ Θεός νά τελέσω τήν ἱερά ἀκολουθία «εἰς ἀρχάριον ρασοφοροῦντα», ὕστερα ἀπό...

Εθιμοτυπική επίσκεψη του Κοσμήτορα της Θεολογικής Σχολής Αθηνών στον Αρχιεπίσκοπο

Ρεπορτάζ: Μάκης Αδαμόπουλος Φωτογραφίες: Χρήστος Μπόνης Εθιμοτυπική επίσκεψη στον Αρχιεπίσκοπο Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμο πραγματοποίησε σήμερα το πρωί ο νέος Κοσμήτωρ της Θεολογικής...

Διήγηση της εύρεσης της Ιερής και θαυματουργής εικόνας της Παναγίας Μυρτιδίώτισσας

Ευρισκόμενος εις ταύτην, την νήσον των Κυθήρων ένας ερημότοπος, λεγόμενος Μυρτίδια, (διατί όλος δασωμένος από μυρτίαις, και ακατοίκητος, μόνον τα ζώα των αγροίκων εκεί...

Ο εόρτιος Εσπερινός της Παναγίας Φανερωμένης στην Ερμούπολη

Ο Σεβασμιώτατος κ. Δωρόθεος Β’ χοροστάτησε απόψε στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό της Μεταμορφώσεως του Σωτήρος κατά τον Εόρτιο Εσπερινό της Παναγίας της «Φανερωμένης», θαυματουργή...

Πανηγυρικός Εσπερινός στην Παναγία Μυρτιδιώτισσα στον Κυπάρισσο

Στο γραφικό εκκλησάκι της Παναγίας της Μυρτιδιωτίσσης, στο χωριό Κυπάρισσος του Δήμου Κιλελέρ μετέβη ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Λαρίσης και Τυρνάβου κ. Ιερώνυμος και χοροστάτησε...

Αποστρατικοποίηση και της νήσου Λήμνου… απαιτεί η Άγκυρα με νέα ΝΑΥΤΕΧ

Την ώρα που υποτίθεται ότι η Άγκυρα προχωρά σε αποκλιμάκωση της έντασης στην Ανατολική Μεσόγειο προκειμένου να δοθεί χώρος στο διάλογο, σημειώνονται νέες προκλήσεις...

Ἀγρυπνία, ἐπί τῇ μνήμῃ τῆς Συλλήψεως τοῦ Τιμίου Προδρόμου

Τήν Τρίτη 22 Σεπτεμβρίου 2020 καί ὥρα 8.30 τό βράδυ, στόν Μητροπολιτικὸ Ἱερὸ Ναὸ Ἁγίου Βασιλείου Τριπόλεως, τελέσθηκε ἱερὰ Ἀγρυπνία, ἐπί τῇ μνήμῃ τῆς...

Μόρια: Λαθρομετανάστες κατέστρεψαν τον ναό του Αγίου Γεωργίου – Απίστευτες εικόνες

Οι αλλοδαποί έφτασαν στο σημείο να σκίσουν πολλές εικόνες και να γεμίσουν με σκουπίδια το σημείο. Την απόλυτη καταστροφή άφησαν πίσω τους οι μετανάστες, οι οποίοι...