Του Σεβ. Μητροπολίτου Καστορίας Σεραφείμ, υπερτίμου και εξάρχου Άνω Μακεδονίας
Εισήλθαμε στην περίοδο των Χριστουγέννων ετοιμαζόμενοι, δια νηστείας και προσευχής κατά την παράδοση της Αγίας μας Εκκλησίας, για να εορτάσουμε το Γενέθλιο του Σωτήρος ημών Ιησού Χριστού. Ποιός σήμερα ομιλεί για την νηστεία; Ποιός ενδιαφέρεται για τον αρχαίο αυτό θεσμό της Εκκλησίας; Ίσως οι ελάχιστοι, οι Κληρικοί, οι Μοναχοί και κάποιοι άλλοι, που οι πολλοί τους ονομάζουν απαρχαιωμένους και οπισθοδρομικούς. Ακόμη και οι Ποιμένες της Εκκλησίας δεν αναφέρονται στην νηστεία, ούτε ομιλούν γι’ αυτήν, για να μη τους χαρακτηρίσουν ως φαιδρούς ή αναχρονιστικούς, που σκέπτονται με τα μυαλά κάποιων παλαιών.
Ας αφήσουμε όμως τον Μέγα Βασίλειο, που δεν είναι μόνο ένας κοινωνικός πατέρας της Εκκλησίας, αλλά συγχρόνως και μέγας ασκητής, που βίωσε την νηστεία, τράφηκε με αυτήν και την δίδαξε στο ποίμνιο της Καισαρείας. Ο λόγος του έχει να μας προσφέρει πολλά:
«Η νηστεία είναι παλαιότερη και από τον νόμο. Εάν αναμείνεις λίγο θα βρεις την αλήθεια του λόγου. Μη νομίσεις ότι η ημέρα του εξιλασμού, που έχει νομοθετηθεί για τον Ισραήλ κατά την δεκάτη ημέρα του εβδόμου μηνός, αυτή είναι η αρχή της νηστείας. Έλα λοιπόν, βαδίζοντας δια μέσου της ιστορίας, ερεύνησε την αρχαιότητα της. Διότι το εφεύρημα δεν είναι νεώτερο. Το κειμήλιο είναι πατρικό. Κάθε τι που είναι αρχαίο είναι σεβαστό. Να σέβεσαι την παλαιότητα της νηστείας. Είναι συνομήλικος με την ανθρωπότητα.
Η νηστεία νομοθετήθηκε στον Παράδεισο. Είναι η πρώτη εντολή που έλαβε ο Αδάμ : «από το δένδρο της γνώσεως του καλού και του κακού δεν θα φάγετε»1. Το «δεν θα φάγετε» όμως είναι νομοθέτημα νηστείας και εγκρατείας. Εάν η Εύα είχε νηστεύσει από τον καρπό του δένδρου, τώρα δεν θα είχαμε ανάγκη από την νηστεία αυτή. «Διότι ανάγκη ιατρού δεν έχουν οι υγιείς, αλλά οι άρρωστοι»2. Η αμαρτία μας ταλαιπώρησε»3.
1. Γέν. 2,17.
2. Ματθ. 9,12.
3. Μέγας Βασίλειος, Λόγος Α’ περί νηστείας, ΕΠΕ 6,27.
