Περίληψη – ΣτΕ Γ΄ Τμ. 7μ. 588/2021, ΣτΕ Γ΄ Τμ. 7μ. 589/2021 (Εκλογή ως Μητροπολίτη ασκούντος καθήκοντα Βοηθού Επισκόπου χωρίς οργανική θέση).

Με τις 588/2021 και 589/2021 αποφάσεις της Επταμελούς Σύνθεσης του Γ΄ Τμήματος κρίθηκε ότι, όπως προκύπτει από τις διατάξεις των άρθρων 17 παρ. 1, 25 παρ. 1 και 2 και 27 του Καταστατικού Χάρτη της Εκκλησίας της Ελλάδος (ν. 590/1977), εκλόγιμοι για την πλήρωση θέσης χηρεύουσας Μητρόπολης είναι, κατ’ αρχήν, οι εγγεγραμμένοι στον κατάλογο των προς Αρχιερατεία εκλόγιμων κληρικών. Εκλόγιμοι επίσης, χωρίς εγγραφή στον κατάλογο αυτόν, είναι οι σχολάζοντες Μητροπολίτες της Εκκλησίας της Ελλάδος καθώς και οι Βοηθοί Επίσκοποι· προβλεπόταν δε η εκλογιμότητα Τιτουλαρίων Μητροπολιτών και Επισκόπων, χωρίς εγγραφή στον κατάλογο, όσων έφεραν τους εν λόγω τίτλους κατά την έναρξη ισχύος του Καταστατικού Χάρτη. Περαιτέρω, ως προς τους Βοηθούς Επισκόπους, η αρχική βούληση του νομοθέτη ήταν να καταργήσει τις θέσεις τους με την κένωσή τους καθ’ οιονδήποτε τρόπο (άρθρο 27 του Καταστατικού Χάρτη, πριν την αντικατάστασή του με το άρθρο 13 του ν. 1951/1991)· στη συνέχεια, όμως, δημιούργησε εκ νέου θέσεις (άρθρα 13 ν. 1951/1991, 15 παρ. 8 ν. 2817/2000, 44 ν. 4521/2018) και προέβλεψε ρητά την εκλογιμότητα σε θέση Μητροπολίτη των εκλεγόμενων στις πιο πάνω οργανικές θέσεις Βοηθών Επισκόπων, στις οποίες όρισε ότι ασκούν, κατ’ αρχήν, τα καθήκοντα που τους αναθέτουν με πράξεις τους οι αρμόδιοι Ιεράρχες, μετά την εκλογή τους από την Ιερά Σύνοδο της Ιεραρχίας της Εκκλησίας της Ελλάδος, από τον Κατάλογο των προς Αρχιερατεία εκλόγιμων. Εν όψει των ανωτέρω και δεδομένου ότι είναι δυνατή κατά τον νόμο η ανάθεση καθηκόντων Βοηθού Επισκόπου χωρίς να απαιτείται σύσταση οργανικής θέσης (άρθρο 42 παρ. 2 εδ. γ του Καταστατικού Χάρτη), προκύπτει, για την ταυτότητα του λόγου, ότι και οι ασκούντες ανατεθειμένα καθήκοντα Βοηθού Επισκόπου χωρίς οργανική θέση, εφόσον έχουν εκλεγεί προς τούτο από την Ιερά Σύνοδο της Ιεραρχίας από τον κατάλογο των προς Αρχιερατεία εκλόγιμων κληρικών, είναι ομοίως εκλόγιμοι σε θέση Μητροπολίτη. Με βάση τα ανωτέρω, έγινε δεκτό ότι ο Επίσκοπος Σαλώνων, ο οποίος είχε εκλεγεί από τον Κατάλογο των προς Αρχιερατεία Εκλόγιμων, από την Ιερά Σύνοδο της Ιεραρχίας της Εκκλησίας της Ελλάδος, Τιτουλάριος Επίσκοπος παρά τη Αρχιεπισκοπή Αθηνών και ασκούσε καθήκοντα Βοηθού Επισκόπου της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών βάσει πράξεων του Αρχιεπισκόπου Αθηνών, ήταν εκλόγιμος στην επίδικη θέση Μητροπολίτη Γλυφάδας, Ελληνικού, Βούλας, Βουλιαγμένης και Βάρης.
Περαιτέρω, με τις πιο πάνω αποφάσεις κρίθηκε ότι από το άρθρο 25 παρ. 3 του Καταστατικού Χάρτη προκύπτει ότι επί ισοψηφίας εκλέγεται Μητροπολίτης, μεταξύ κληρικών με διαφορετικούς βαθμούς ο ανώτερος κατά τον βαθμό της ιερωσύνης, μεταξύ δε ομοιόβαθμων, εκείνος που κατέχει τα πρεσβεία της ιερωσύνης (αρχαιότητα από τη χειροτονία στον βαθμό). Η μη ρητή αναφορά του νόμου στην περίπτωση ισοψηφίας μεταξύ Επισκόπων/Μητροπολιτών και κληρικών κατώτερου βαθμού (πρεσβυτέρων ή διακόνων), δεν δημιουργεί κενό, καθόσον από την ίδια διάταξη συνάγεται ότι, και στην περίπτωση αυτή, ακολουθείται ο ίδιος κανόνας των ανωτέρω κριτηρίων και, επομένως, δεν τίθεται ζήτημα κατ’ αναλογία εφαρμογής άλλων διατάξεων, όπως των άρθρων 15 παρ. 3 εδ. β του Καταστατικού Χάρτη ή 15 παρ. 1 εδ. γ του Κώδικα Διοικητικής Διαδικασίας. Συνεπώς, νομίμως η Ιερά Σύνοδος, κατ’ εφαρμογή του άρθρου 25 παρ. 3 του Καταστατικού Χάρτη, θεώρησε εκλεγέντα στην επίδικη θέση Μητροπολίτη τον Επίσκοπο Σαλώνων, δεδομένου ότι κατείχε ανώτερο βαθμό ιερωσύνης έναντι ισοψηφήσαντος Αρχιμανδρίτη, ο οποίος κατείχε τον βαθμό του Πρεσβύτερου.

Τέλος, με την ΣτΕ Γ΄ 7μ. 588/2021 έγινε δεκτό, κατά πλειοψηφία, ότι η διάταξη του άρθρου 25 του Καταστατικού Χάρτη, που ρυθμίζει τη διαδικασία εκλογής για την πλήρωση χηρεύσαντος μητροπολιτικού θρόνου, δεν αποκλείει τη διενέργεια περισσότερων καταμετρήσεων κατά τη διαδικασία διαλογής των ψήφων, αν διαπιστωθεί ότι το άθροισμα των ψηφοδελτίων δεν συμπίπτει με τον αριθμό των ψηφισάντων, ανεξαρτήτως αν υποβλήθηκαν ή όχι ενστάσεις. Εξάλλου, ανεξαρτήτως αν οι διέπουσες τη διαδικασία εκλογής Αρχιεπισκόπου διατάξεις των άρθρων 14 και 15 του Καταστατικού Χάρτη θα ήταν δυνατόν να εφαρμοστούν κατ’ αναλογία και σε ψηφοφορίες που αφορούν την εκλογή Μητροπολίτη, οι οποίες διενεργούνται βάσει άλλων διατάξεων του Καταστατικού Χάρτη (άρθρα 24 και 25), πάντως ούτε οι διατάξεις αυτές απαγορεύουν την επανακαταμέτρηση των ψήφων στην πιο πάνω περίπτωση. Συνεπώς, η διενεργηθείσα επανακαταμέτρηση που, σύμφωνα με όσα εκθέτει και η Εκκλησία της Ελλάδος, έλαβε χώρα κατά τη διαδικασία διαλογής των ψήφων της επίδικης εκλογής, αμέσως μετά την πρώτη καταμέτρηση λόγω της διαπίστωσης διαφοράς μεταξύ των ψηφισάντων και των ψηφοδελτίων, δεν καθιστά παράνομη την εκλογική διαδικασία. Περαιτέρω, κρίθηκε ότι, λαμβανομένου ιδιαίτερα υπόψη αφενός ότι δεν υποβλήθηκαν ενστάσεις κατά της διαδικασίας εκλογής, αφετέρου ότι τα βεβαιούμενα στο πρακτικό της από 20.3.2019 συνεδρίασης της Ιεράς Συνόδου και στο πρωτόκολλο ψηφοφορίας παράγουν πλήρη απόδειξη (άρθρο 438 ΚΠολΔ), το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας προκύπτει σαφώς. Άλλωστε, ακόμα και υπό την εκδοχή ότι θα ήταν εν προκειμένω εφαρμοστέες κατ’ αναλογία οι διατάξεις των άρθρων 14 και 15 του Καταστατικού Χάρτη, οι τύποι που προβλέπονται στις διατάξεις αυτές, αν και θεσπίστηκαν προς μείζονα διασφάλιση της γνησιότητας του αποτελέσματος της ψηφοφορίας, δεν τάσσονται επί ποινή ακυρότητας της διαδικασίας. Συνεπώς, μόνη η μη τήρησή τους, αυτή καθ’ εαυτήν, δεν συνεπάγεται ακυρότητα της ψηφοφορίας ή των ψηφοδελτίων, εφόσον δεν προκύπτει ότι η μη τήρηση των τύπων αυτών οδήγησε σε αλλοίωση του αποτελέσματος της ψηφοφορίας.

Γίνετε συνοδοιπόροι μας στην γνώση και την ενημέρωση. Στείλτε στο info@poimin.gr άρθρα, φωτογραφίες, βίντεο ή κάτι που πιστεύετε ότι αξίζει να μοιραστείτε τόσο με εμάς όσο και με τους αναγνώστες μας.

Πρόσφατα Άρθρα

Ο Μητροπολίτης Παροναξίας Ιερουργός στον Άγιο Γεώργιο Κυψέλης

Την Κυριακή 16-5-2021 ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Παροναξίας Καλλίνικος ιερούργησε και κήρυξε τον Θείο Λόγο στον Ιερό Ενοριακό Ναό Αγίου Γεωργίου Κυψέλης της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών....

Ὁ Ἅγιος Μελχισεδὲκ ἐπίσκοπος Κισσάµου

Ὁ Μελχισεδὲκ Δεσποτάκης καταγόµενος ἀπὸ τὸ Ἡράκλειο τῆς Κρήτης σὲ νεαρὴ ἡλικία γίνεται µοναχὸς καὶ µεταβαίνει εἰς τήν πόλη Ἰασίου τῆς Ρουµανίας. Τὸν Ἰανουάριο...
video

Δημητριάδος Ιγνάτιος: «Ανάγκη να ξαναβρούμε τη Λειτουργική μας ζωή και την κοινωνία των προσώπων»

Συνέντευξη στον Ρ/Σ της Εκκλησίας της Ελλάδος και στην δημοσιογράφο Κατερίνα Χουζούρη παραχώρησε την Δευτέρα 17/5 ο Σεβ. Μητροπολίτης Δημητριάδος κ. Ιγνάτιος. Ο Σεβασμιώτατος...

Στη Χίο η Πρόεδρος της Δημοκρατίας για την επέτειο των Σφαγών

Εἰς τήν Χίον εὑρέθη τήν Κυριακήν 16ην Μαΐου 2021 ἡ Ἐξοχωτάτη Πρόεδρος τῆς Δημοκρατίας κ. Αἰκατερίνη Σακελλαροπούλου, προκειμένου νά τιμήσῃ τούς ὑπέρ τῆς Πίστεως καί...

Η πόλη της Καρδίτσας τίμησε τον πολιούχο και προστάτη της Άγιο Σεραφείμ

Η πόλη της Καρδίτσας τίμησε τον πολιούχο και προστάτη της, Άγιο Ιερομάρτυρα Σεραφείμ, αρχιεπίσκοπο Φαναρίου και Νεοχωρίου.   Χάρις στην πρωτοβουλία του αειμνήστου Μητροπολίτου Θεσσαλιώτιδος...

Δωρεά υγειονομικού υλικού στο Νοσοκομείο Βόλου από την Μητρόπολη Δημητριάδος

Σε δωρεά σημαντικού υγειονομικού υλικού προς το Γενικό Νοσοκομείο Βόλου προχώρησε το Ίδρυμα «Λειτουργοί Υγείας της Αγάπης» της Ιεράς Μητροπόλεως Δημητριάδος, με πρωτοβουλία του...

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΕΡΑΣ ΠΑΝΗΓΥΡΕΩΣ ΟΣΙΟΥ ΙΩΑΝΝΟΥ ΤΟΥ ΡΩΣΣΟΥ

Με την χάρη του Θεού, προγραμματίζουμε τον φετεινό εορτασμό της ιεράς μνήμης του Οσίου και θεοφόρου πατρός ημών Οσίου Ιωάννου του Ρώσσου του νέου...

Ναυπάκτου Ἱερόθεος: Παράδοση μαθημάτων σέ ὑποψηφίους διδάκτορες

Ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Ναυπάκτου καί Ἁγίου Βλασίου κ. Ἱερόθεος, τήν ἑβδομάδα ἀπό Δευτέρα 10 Μαΐου μέχρι τήν Παρασκευή 14 Μαΐου ἐἔ., παρέδωσε μαθήματα «Πατερικῆς...
video

Αναστάσιμες ωδές – Ψάλλει o Μητροπολίτης Σταγών και Μετεώρων Θεόκλητος

Ο Σεβ. Μητροπολίτης Σταγών και Μετεώρων κ. Θεόκλητος από του θρόνου της εορτάζουσας Ιεράς Μονής Βαρλαάμ Αγίων Μετεώρων αναπέμπει τις Αναστάσιμες ωδές. Η εγγραφή έγινε ...

Ο Μητροπολίτης Εδέσσης για τον Άγιο Νικολάου εκ Μετσόβου

Στην αναδημοσίευση μιας ιδιαίτερα ενδιαφέρουσας ομιλίας προέβει το poimin.gr επί τη εορτή του Αγίου Νικολάου του εκ Μετσόβου. Πρόκειται για την ομιλία του Σεβασμιοτάτου Μητροπολίτου...

Έκκληση Μητροπολίτου Δημητριάδος για ενίσχυση του φιλανθρωπικού έργου της Τοπικής Εκκλησίας

Στον Μητροπολιτικό Ιερό Ναό Αγίου Νικολάου Βόλου λειτούργησε την Κυριακή 16/5 (Μυροφόρων) ο Σεβ. Μητροπολίτης Δημητριάδος κ. Ιγνάτιος. Στο τέλος του Όρθρου, ο Σεβασμιώτατος...

Τεσσαρακονθήμερο Μνημόσυνο μακαριστού π. Βασιλείου Χασούρα

Στον Ιερό Ναό Μεταμορφώσεως του Σωτήρος Κορίνθου λειτούργησε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης μας κ. Διονύσιος το Σάββατο, 15 Μαΐου 2021, πλαισιωμένος από τον Πανοσ. Αρχιμ....

Κυριακή των Μυροφόρων στην Μητρόπολη Κορίνθου

  Την Κυριακή, 16 Μαΐου 2021, ο Σεβ. Μητροπολίτης μας κ. Διονύσιος τέλεσε την Θεία Λειτουργία στον Καθεδρικό Ι. Ναό του Αποστόλου Παύλου στην Κόρινθο....

Άγιος Νικόλαος εκ Μετσόβου: «Χριστιανὸς ἐγεννήθην καὶ Χριστιανὸς θέλω νὰ ἀποθάνω»

Ο Νεομάρτυς Νικόλαος Μπασδάνης ή Βλαχονικόλας ή Εξηντατρίχης, όπως αλλιώς ονομάζεται,  καταγόταν από το Μέτσοβο της Ηπείρου και γεννήθηκε κάπου στις αρχές του 17...

Απάντηση Αναστασίου Βαβούσκου στην Ιερά Μητρόπολη Πειραιώς

Στην φιλόξενη ιστοσελίδα www.poimin.gr, στην οποία δημοσίευσα προσφάτως επιστημονικό - νομοκανονικού χαρακτήρα - άρθρο μου με τον τίτλο «Περί κανονικών παραπτωμάτων και ποινών συνέχεια»,...