Μητροπολίτου Αὐλῶνος ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ
«Καί περιῆγεν ὅλην τήν Γαλιλαίαν ὁ Ἰησοῦς διδάσκων ἐν ταῖς συναγωγαῖς αὐτῶν καί κηρύσσων τό Εὐαγγέλιον τῆς Βασιλείας» (Ματθ. 4, 23).
Ἡ ἐποχή μας εἶναι ἐποχή τοῦ λόγου, τῆς θεωρίας. Κοσμοθεωρίες καί ἰδεολογίες κατακλύζουν ἀπό κάθε κατεύθυνση τόν ἄνθρωπο. Μέσα σ’ αὐτό τόν κόσμο ζεῖ ἡ Ἐκκλησία τοῦ Χριστοῦ, πού δέν εἶναι βέβαια ἀνθρώπινο κατασκεύασμα ἀλλά τό Σῶμα τοῦ Χριστοῦ. Ἡ διδασκαλία της δέν εἶναι ἀνθρώπινη, γιατί ὡς πηγή της δέν ἔχει τό φῶς τοῦ ἀνθρώπινου νοῦ, ἀλλά τόν Θεάνθρωπο Ἰησοῦ Χριστό. Ὁ Χριστός εἶναι τό κριτήριο τῆς Ἀλήθειας, ἀφοῦ ὁ ἴδιος εἶναι «ἡ ὁδός, ἡ ἀλήθεια καί ἡ ζωή» (Ἰωάν. 14, 6) τῶν ἀνθρώπων.
Στή σημερινή εὐαγγελική περικοπή γίνεται αὐτή ἡ σημαντική ἀποκάλυψη. Ὁ εὐαγγελιστής Ματθαῖος ὑπογραμμίζει πώς ὁ Ἰησοῦς Χριστός περιέρχεται τή Γαλιλαία καί διδάσκει στίς συναγωγές τό Εὐαγγέλιο τῆς Βασιλείας. Ἡ παρατήρηση τοῦ εὐαγγελιστῆ εἶναι σαφής. Τό Εὐαγγέλιο τῆς Ἐκκλησίας, ἡ διδασκαλία τῆς Ἐκκλησίας εἶναι ὁ Ἰησοῦς Χριστός! Αὐτό εἶναι ἄξιο ὑπογραμμίσεως γιά κάθε πιστό, πού πρέπει νά ξεχωρίζει τόν ἀνθρώπινο λόγο ἀπό τό Λόγο τοῦ Θεοῦ. Γι’ αὐτό ἐξετάζοντας τά πράγματα, ἄς δοῦμε:
Τί εἶναι «Εὐαγγέλιο»
Εἶναι τά ἱερά κείμενα τῶν εὐαγγελιστῶν πού διηγοῦνται τή ζωή τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ στή γῆ; Εἶναι τό κείμενο τῆς περικοπῆς πού διαβάζεται σέ κάθε θεία Λειτουργία; Εἶναι τό βιβλίο πού βρίσκεται ἐπάνω στήν ἁγία Τράπεζα καί τό ὑψώνει σταυροειδῶς στή μικρή εἴσοδο ὁ ἱερεύς, λέγοντας: Σοφία! Ὀρθοί!; Ἤ τό βιβλίο πού εἶναι ἀπαραίτητο γιά τήν ὁρκωμοσία τῶν δημοσίων ὑπαλλήλων; Βέβαια ὅλα αὐτά εἶναι μέσα στό περιεχόμενο τῆς ἔννοιας Εὐαγγέλιο χωρίς καμμιά ἀμφισβήτηση. Ὅμως ἡ σημασία του εἶναι βαθύτερη.
Στά ἀρχαῖα ἑλληνικά ἡ λέξη εὐαγγέλιο σημαίνει καλή εἴδηση καί μάλιστα ἀγγελία νίκης, γι’ αὐτό καί τά σπουδαιότερα γεγονότα τῆς ζωῆς τοῦ αὐτοκράτορα, πού ἦταν ὁ «Κύριος» τῶν ὑπηκόων του, γιορτάζονταν ὡς εὐαγγέλια. Ἡ Ἐκκλησία ὅμως, ὅταν χρησιμοποίησε τόν ὅρο Εὐαγγέλιο δέν εἶχε ὑπ’ ὄψη της τή σημασιολογία του ἐκείνη τῆς Ρωμαϊκῆς ἐποχῆς, ἀλλά κυρίως ἐκείνη τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης, ἡ ὁποία ἀναφέρεται στήν ἀναγγελία τοῦ μηνύματος τῆς σωτηρίας τῶν ἀνθρώπων.
Ἔτσι αὐτή ἡ χαρμόσυνη εἴδηση τῆς σωτηρίας πού ἀφορᾶ ὅλους τούς ἀνθρώπους ἔρχεται ἀπό τόν Θεό καί προσφέρεται στόν καθένα ὡς δωρεά, ὡς Χάρη, ὡς ἀγάπη, ὡς Σοφία Θεοῦ, ὡς Λόγος Θεοῦ, ὡς Θεάνθρωπος! Μ’ ἄλλα λόγια τό Εὐαγγέλιο πρίν γίνει Βιβλίο λειτουργικό ἦταν ἡ Ζωή τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ στή γῆ! Μιά Ζωή πού ἐγγυᾶται καί τή λύτρωση καί τή σωτηρία καί τόν ἁγιασμό σέ ὅλους τούς ἀνθρώπους. Γι’ αὐτό καί μέ τή λέξη Εὐαγγέλιο κυρίως ἐννοοῦμε «τόν ὅλον Χριστόν, τόν Θεάνθρωπον», μ’ ἄλλα λόγια:
Τό Εὐαγγέλιο εἶναι ὁ Λόγος τῆς Ζωῆς
«Ἐκεῖνο πού ἀπό τήν ἀρχή ὑπῆρχε, ἐκεῖνο πού ἔχουμε ἀκούσει, ἐκεῖνο πού ἔχουμε ἰδεῖ μέ τά μάτια μας, ἐκεῖνο πού παρατηρήσαμε καί τά χέρια μας ἐψηλάφησαν, περί τοῦ Λόγου πού εἶναι Ζωή αἰώνιος… σᾶς ἀναγγέλουμε, γιά νά κοινωνήσετε καί σεῖς μαζί μας, ὅπως ἡ ἰδική μας κοινωνία εἶναι μετά τοῦ Πατρός καί μετά τοῦ Υἱοῦ Αὐτοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ» (Α΄ Ἰωάν. 1-3) ὑπογραμμίζει μέ κάθε σαφήνεια ὁ εὐαγγελιστής Ἰωάννης, τονίζοντας μ’ αὐτή του τήν παρατήρηση τήν ἀναλλοίωτη ἀλήθεια τῆς ἁγίας μας Ἐκκλησίας πώς τό ἅγιο Εὐαγγέλιο εἶναι ὁ Λόγος τῆς ζωῆς!
Ὁ Λόγος πού φανερώθηκε «ἐν σαρκί» στό Θεανδρικό Πρόσωπο τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ. Γι’ αὐτό καί τό Εὐαγγέλιο δέν εἶναι θεωρία καί διδασκαλία ἀνθρώπινη, ἀλλά αὐτός ὁ Ἰησοῦς Χριστός. Τόν ὁποῖον ἔχουν τή δυνατότητα οἱ ἄνθρωποι νά «ψηλαφοῦν», νά γεύονται, νά κοινωνοῦν!
Ἡ χαρμόσυνη ἀγγελία τοῦ Εὐαγγελίου εἶναι πώς «πεπλήρωται ὁ καιρός καί ἤγγικεν ἡ Βασιλεία τοῦ Θεοῦ» (Μάρκ. 1, 15). Τό πρόσωπο τοῦ «ἀγγελιοφόρου» εἶναι ταυτόχρονα καί τό κέντρο τῆς ἀγγελίας τῆς σωτηρίας, ἀφοῦ ἡ «ἀρχή τοῦ Εὐαγγελίου Ἰησοῦ Χριστοῦ, Υἱοῦ τοῦ Θεοῦ» (Μάρκ. 1, 1) εἶναι τό πρόσωπο τοῦ Θεοῦ Λόγου, ὁ Σαρκωμένος Θεάνθρωπος Ἰησοῦς. Τό μήνυμά Του πρός τόν ἄνθρωπο εἶναι πάντοτε ἡ εἴδηση τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ, πού ξεπερνάει κι αὐτά τά χρονικά πλαίσια. Εἶναι ἀκόμη τό ἅγιο Εὐαγγέλιο
ὁ Λόγος τῆς Ἐκκλησίας
Ὁ ἅγιος Εἰρηναῖος γράφει τά ἑξῆς χαρακτηριστικά: «Αὐτό τό Εὐαγγέλιο τό κήρυξαν πρῶτα οἱ Ἀπόστολοι. Ἔπειτα μέ τό θέλημα τοῦ Θεοῦ, μᾶς τό μεταβίβασαν μέ εὐαγγελική περικοπή πού ἀναγινώσκεται στή διάρκεια τῆς θείας Λειτουργίας καί ἀναγγέλει στόν ἄνθρωπο τή χαρμόσυνη εἴδηση καί τήν ἀπελευθέρωση τοῦ κόσμου διά τοῦ Ἰησοῦ Χριστοῦ, τοῦ Λόγου τοῦ Θεοῦ καί τῆς Ἐκκλησίας.
Γιά νά ἔχει ἰσχύ ὁ εὐαγγελικός Λόγος θά πρέπει ὁ ἄνθρωπος νά ἀνταποκριθεῖ σ’ αὐτόν μέ πίστη. Ὁ ἀπόστολος Παῦλος πάνω σ’ αὐτό ὑπογραμμίζει πώς «δύναμις Θεοῦ ἐστιν εἰς σωτηρίαν παντί τῷ πιστεύοντι… δικαιοσύνη Θεοῦ ἐν αὐτῷ ἀποκαλύπτεται ἐκ πίστεως εἰς πίστιν» (Ρωμ. 1, 16-17). Εἶναι, μ’ ἄλλα λόγια, τό ἱερό Εὐαγγέλιο ὁ «χῶρος» μιᾶς ἐπιλογῆς, πού περνᾶ μέσα ἀπό τή φαινομενική ἀδυναμία τοῦ Σταυροῦ τοῦ Χριστοῦ στό «εὐαγγέλιον τῆς Χάριτος» (Πράξ. 20,24), τῆς Ἀναστάσεως γιά τόν κάθε ἄνθρωπο.
Ἡ Ἐκκλησία εἶναι ἐκείνη πού ζεῖ τό Σταυρό καί τήν Ἀνάσταση τοῦ Κυρίου της σέ κάθε λειτουργική σύναξη. Ἐπιβάλλεται ὅμως νά ἐξετάσουμε τούς ὅρους γνωριμίας καί βιώσεως τοῦ Εὐαγγελίου ὡς Λόγου τῆς Ἐκκλησίας.
Ἔξω ἀπό τήν ἁγία μας Ἐκκλησία δέ μπορεῖ κανείς νά κατανοήσει τό ἱερό Εὐαγγέλιο. Καί μάλιστα ἦρθε ἡ ὥρα πού ἡ Ἐκκλησία δέν πρέπει νά μιλάει ἁπλά γιά τόν Χριστό, ἀλλά νά γίνει Χριστός! Ὑπάρχει ὁ κίνδυνος τῆς πλάνης γιά ὅποιον τολμήσει νά «δεῖ» τό Εὐαγγέλιο ἔξω ἀπό τήν Ἐκκλησία. Θά τό νοθεύσει, θά τό μεταβάλλει σέ ἀνθρώπινο λόγο, σέ διδασκαλία καί θεωρία ἠθικολογική.
Τό Εὐαγγέλιο εἶναι, ὅπως ὁ Χριστός, «χθές καί σήμερον ὁ αὐτός καί εἰς τούς αἰῶνας» (Ἑβρ. 13, 8). Ὅ,τι εἶχε νά πεῖ ὁ Θεός στόν ἄνθρωπο, τό εἶπε μέ τό στόμα καί τή ζωή τοῦ Λόγου Του. Ἄρα δέν ὑπάρχει ἄλλη ἀλήθεια ἔξω ἀπ’ αὐτήν! Κατανοεῖ καί μεταφράζει κανείς σωστά τό Εὐαγγέλιο, ὅταν μετέχει στά ἱερά μυστήρια τῆς Ἐκκλησίας. Γιατί ὁ ἄνθρωπος ζεῖ τήν Ἀλήθεια μόνο, ὅταν κοινωνεῖ τοῦ Λόγου στά εἴδη τοῦ ἄρτου καί τοῦ οἴνου τῆς Εὐχαριστίας! Τότε πράγματι ζεῖ τή Βασιλεία τοῦ Θεοῦ, ζεῖ μέ τόν Ἰησοῦ Χριστό, εἶναι ὁ ἴδιος χριστοποιημένος, «σκεῦος» τῆς Θεότητας, γι’ αὐτό καί ἡ ζωή του εἶναι ἕνα «ὑπόμνημα» τοῦ Εὐαγγελίου πλάι στά τόσα ἄλλα τῶν ἁγίων μας.
