Kάθε Σάββατο «Ἄκου ἕνα βιβλίο» μέ τόν ἀρχιμανδρίτη Ἰάκωβο Κανάκη


Τό βιβλίο αὐτό τῆς Παλαιᾶς Διαθήκης δέν ὑπάρχει στόν ἰουδαϊκό κανόνα ἀλλά μόνο στόν ἑλληνικό καί συγκεκριμένα στήν συλλογή τῶν Ποιητικῶν βιβλίων. Τό ὄνομα σχετίζεται μέ τόν συγγραφέα του ἀφοῦ διαβάζουμε στό 50,27 : «Ἰησοῦς υἱός Σειράχ ὁ Ἰεροσολυμίτης». Πρόκειται γιά κάποιον σοφό ἄνδρα ἀπό τήν Ἰουδαία, πού γεννήθηκε στά Ἰεροσόλυμα. Προέρχεται ἀπό οἰκογένεια εὐγενῶν καί ὁ ἴδιος διακρινόταν γιά τήν μόρφωσή του καί τήν προσήλωσή του στίς θρησκευτικές καί ἐθνικές παραδόσεις τῆς πατρίδας του. Πιθανόν περιόδευσε διάφορες περιοχές καί ἔμαθε γιά τόν τρόπο ζωῆς καί τίς πεποιθήσεις τῶν ἄλλων λαῶν ἀποκομίζοντας μέ τόν τρόπο αὐτό ἀρκετές ἐμπειρίες, πεῖρα καί σοφία. Ἡ σοφία αὐτή συνδιάσθηκε μέ τήν θεία σοφία καί ἔτσι θέλησε νά καταγράψει τίς σκέψεις του, πού ἀποτελοῦν τό κείμενο τοῦ βιβλίου «Σοφία Σειράχ».

Χρονικά ἡ συγγραφή τοποθετεῖται μεταξύ τῶν ἐτῶν 190 καί 180 π.Χ. Οἱ σημαντικές ἀνακαλύψεις στό Κουμράν (1958) καί στά Μασαντά (1964) ἔδωσε πληροφορίες ὡς πρός τό πρωτότυπο κείμενο, τό ὁποῖο ὅμως μεταφράστηκε στήν ἑλληνική καί πλέον ἔχει καθιερωθεῖ ὡς ἐπίσημο κείμενο τοῦ βιβλίου.

Ὁ συγγραφέας ἔχει διπλό σκοπό ὡς πρός τήν σύνταξη τοῦ βιβλίου αὐτοῦ. Στά 51 κεφάλαιά του ἐπιθυμεῖ ἀφενός νά ὁριοθετήσει τά πιστεύω τῶν Ἰουδαίων καί νά τούς προφυλάξει ἀπό πιθανή προσκόλλησή τους στήν εἰδωλολατρία καί ἀφετέρου νά τονώσει τόν πατριωτισμό τους θυμίζοντάς τους ἔντονες στιγμές, γεγονότα καί πρόσωπα τῆς ἔνδοξης ἱστορίας τους. Ἄν θά θέλαμε νά τό συγκρίνουμε μέ ἄλλα βιβλία θά ἀναφέραμε ὅτι νοηματικά προσιδιάζει μέ τήν «Σοφία Σολομῶντος» καί τίς «Παροιμίες». Ἡ διαφορά μέ αὐτά εἶναι ὅτι ἡ «Σοφία Σειράχ» ἀναφέρεται σέ ταύτιση τῆς σοφίας μέ τόν μωσαϊκό νόμο.

Γενικά, περιέχει «θρησκευτικά καί ἠθικά διδάγματα ἐν ποιητικῇ μορφή…» ἀλλά πιό συγκεκριμένα τά ἐπιμέρους θέματα πού ἀναφέρονται εἶναι πολλά καί σημαντικά καί θά λεχθοῦν παρακάτω.

Ἐκτός τῆς θείας σοφίας καί τῆς προσωποποίησής της γιά τά ὁποῖα ἔχουμε ἀναφερθεῖ στήν «Σοφία Σολομῶντος», γίνεται ἀναφορά στήν ἀνθρώπινη ἀξία. Ἔτσι, γίνεται σαφής ἡ γήινη προέλευση τοῦ ἀνθρώπου, ὅπως καί ἡ διάλυσή του εἰς τά «ἐξ ὧν συνετέθη», κατά τόν θάνατό του. Διασαφηνίζεται ὅτι «γῆ εἶ καί εἰς γῆν ἀπελεύσει». Ὁ ἄνθρωπος δημιουργήθηκε ἀπό τόν Θεό μέ ἱκανά χαρίσματα προκειμένου νά διαχειρίζεται τήν ζωή του καί νά δοξάζει μέσα ἀπό αὐτήν τόν Δημιουργό του. Τοῦ δόθηκε ὁ νόμος σύμφωνα μέ τόν ὁποῖο μπορεῖ νά ζεῖ καί νά χαίρεται. Ὡστόσο, δέν μπορεῖ νά ξεχνᾶ ὅτι ἡ διάρκεια τῆς ζωῆς του ἔχει ὅρια. Ἔρχεται ὁ θάνατος ὁ ὁποῖος δέν εἶναι αἴτιος πόνου καί μελαγχολίας ἀλλά εὐεργεσίας καί ἀνακούφισης. Κατά τήν ἀνθρώπινη βέβαια φύση ἡ δυσκολία τῆς ἀντιμετώπισής του εἶναι εὔλογη.

Ἄλλο σημαντικό θέμα πού ἐντοπίζεται στήν «Σοφία Σειράχ» εἶναι ἡ λατρεία. Μέ μεγαλοπρέπεια τελοῦνται οἱ λατρευτικές πράξεις στόν ναό (50,1-21). Οἱ θυσίες πραγματοποιοῦνται σύμφωνα μέ τόν Νόμο, ἀλλά συχνά δέν ἀποτελοῦν ἐσωτερικό καί καρδιακό καρπό. «Γίνονται γιά νά γίνονται»! Μέ τήν τυπική προσφορά τῆς θυσίας δημιουργεῖται μία σχέση συναλλαγῆς μέ τόν Θεό, ἡ ὁποία δυστυχῶς παρατηρεῖται μέχρι σήμερα. Αὐτή ἡ σχέση δέν προάγει πνευματικά τόν ἄνθρωπο. Ἀντίθετα, ὅταν ἡ προσφορά στό Θεό γίνεται μέ χαρά τότε ὁ Θεός τό ἀνταποδίδει ἀσύγκριτα στόν ἄνθρωπο.

Ἕνα ἀκόμα θέμα πού ἀναπτύσσεται στήν «Σοφία Σειράχ» εἶναι ἡ σχέση τοῦ Θεοῦ μέ τόν Ἰσραήλ καί τά ἄλλα ἔθνη. Ἐνῶ ἡ Ἰερουσαλήμ ἀποτελεῖ τήν πόλη πού ἐνθρονίστηκε ἡ σοφία, ἀναφέρεται πώς ὅλα τά ἔθνη βρίσκονται στήν μέριμνα τοῦ Θεοῦ. Ὁ Θεός εἶναι «ὁ ἄρχων» τῶν ἐθνῶν! Ἀναφέρεται ὅτι ὁ Θεός ὡς δίκαιος κριτής πάντων θέλει ἀπό τόν ἄνθρωπο νά συγχωρεῖ τόν διπλανό του, τόν πλησίον του. Αὐτήν τήν συγχωρητικότητα λαμβάνει ὑπόψιν Του καί συγχωρεῖ μέ τήν σειρά του καί Αὐτός ὅποιον συγχωρεῖ. Ἔτσι, ἡ διδασκαλία τῆς «Σοφίας Σειράχ» γίνεται ἡ βάση γιά νά ἐκφραστεῖ, σέ ὅλη του τήν ἔκταση, ὁ λόγος τοῦ Χριστό στήν «Κυριακή Προσευχή»: «…καί ἄφες ἡμῖν τά ὀφειλήματα ἡμῶν ὡς καί ἡμεῖς ἀφίεμεν τοῖς ὀφειλέτες ἡμῶν…». Ἐδῶ φαίνεται, ὅπως καί σέ πολλά ἄλλα χωρία καί περικοπές τῶν δύο Διαθηκῶν, ἡ ἄρρηκτη σχέση μεταξύ τους».

Στήν «Σοφία Σειράχ», ἐκτός τῶν ἀνωτέρω θεμάτων, γίνεται ἀναφορά σέ καθημερινούς ἠθικούς κανόνες, βάση τῶν ὁποίων, ὁ πιστός διάγει καί διαμορφώνει τήν ζωή του. Ὡς πρόσωπο, ὡς μέλος τῆς οἰκογένείας του, ἀλλά καί ὡς μέλος τῆς κοινωνίας, ὁ πιστός καλλιεργεῖ τήν ἠθική του ὑπόσταση. Ἀσκεῖ τήν ἐγκράτεια καί τήν ταπεινότητα. Ἀποφεύγει τήν κακολογία, τήν ἀκολασία καί ὁποιαδήποτε κατάχρηση πού τόν ἀπομακρύνει ἀπό τόν Θεό. Ὁ νόμος τοῦ Θεοῦ διαμορφώνει ἕναν εὐσεβῆ ἄνθρωπο πού σχετίζεται ἀρμονικά καί μέ τόν Θεό καί μέ τόν συνάνθρωπο.

Ἐν κατακλείδι, νά σημειωθεῖ ὅτι ἡ ἑλληνική μετάφραση τοῦ βιβλίου «ἀξιώθηκε ἰδιαίτερης τιμής καί περισσῆς χρήσης τόσο ἀπό τούς ἰουδαίους τῆς αἰγυπτιακῆς Διασπορᾶς ἀρχικά ὅσο καί ἀπό τούς χριστιανούς ἀργότερα». Ἰδέες τοῦ βιβλίου ἀπαντοῦν στήν Καινή Διαθήκη, ὅπως στά Λουκ.12,13 καί στό Ματθ.19,17. Ἡ Ἐκκλησία δέν ἔκανε χρήση περικοπῶν ἀπό τήν «Σοφία Σειράχ» στήν λατρεία της. Ἐπίσης, οἱ πατέρες καί οἱ ἐκκλησιαστικοί συγγραφεῖς δέν ἑρμήνευσαν τό βιβλίο.

Γίνετε συνοδοιπόροι μας στην γνώση και την ενημέρωση. Στείλτε στο info@poimin.gr άρθρα, φωτογραφίες, βίντεο ή κάτι που πιστεύετε ότι αξίζει να μοιραστείτε τόσο με εμάς όσο και με τους αναγνώστες μας.

Πρόσφατα Άρθρα

Γιατί κάνουμε το σταυρό μας με το δεξί μας χέρι;

Μια από τις πρώτες κινήσεις που κάνει ο χριστιανός κάθε μέρα που ξυπνάει και από τις τελευταίες πριν κοιμηθεί, είναι το σημείο του σταυρού. Κι...

Κλειστοί Ναοί: Μια πορεία με Σταύρωση αλλά χωρίς προοπτική «Ανάστασης»…!

του π. Αντωνίου Χρήστου Αγαπητοί μου Αναγνώστες, θέλω να πιστεύω ότι διαβάζοντας τις γραμμές αυτές είστε όλοι υγιείς, γεροί και δυνατοί ή τουλάχιστον και να...

Τά δάκρυα τοῦ Θεοῦ

Μητροπολίτου Φαναρίου Ἀγαθαγγέλου, Γενικοῦ Διευθυντοῦ Ἀποστολικῆς Διακονίας τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος  Ἡ λειτουργική περίοδος πού θά διανύσουμε κατ' αὐτή την ΣΤ΄ Ἑβδομάδα ταῆς Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς δέν δίδει...

Παναγία μου σε παρακαλούμε λύτρωσε μας όλους και αυτή τη φορά

Όταν με τη χάρη του Αγίου Θεού,τις Ευλογίες της Παναγίας της Βουρλιώτισσας και των Νεομαρτύρων Νεκταρίου και Μιχαήλ ξαναγύρισε η Εικόνα της Παναγίας στο...

Με προσευχή και πίστη θα ξεπεράσουμε τα δύσκολα – Μην παρασύρεστε από όσα λέγονται από τα Μ.Μ.Ε.

Σε αγώνα πίστης και προσευχής, κάλεσε τους πιστούς χριστιανούς της Μητροπόλεώς μας, ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Καρπενησίου κ. Γεώργιος, ο οποίος χοροστάτησε στην ακολουθία του Ακαθίστου Ύμνου, στο...

Εξιτήριο για τον 58χρονο ιερέα – Αρνητικό και το δεύτερο τεστ

Έδωσε τη μάχη και ξεπέρασε τον κίνδυνο ο 58χρονος κληρικός από το Αμάρι Ρεθύμνου, ο οποίος φαίνεται να ανάρρωσε από τον κορωνοϊό. Όπως ενημέρωσε ο γιος...
video

Μητρ. Ναυπάκτου: H Εκκλησία κάνει υπακοή, σε όσους έχουν την ευθύνη

–Είναι ένας αόρατος πόλεμος και αυτή τη στιγμή δεν πρέπει να γίνει ένας εμφύλιος πόλεμος Στην ενημερωτική εκπομπή της ΕΤ1 Μαζι το Σαββατοκύριακο φιλοξενήθηκε σήμερα...

Ολοκληρώθηκε με επιτυχία η τοποθέτηση βηματοδότη στον Αρχιεπίσκοπο

Σε επέμβαση τοποθέτησης βηματοδότη, υπεβλήθη το πρωί του Σαββάτου 4 Απριλίου, ο Μακαριώτατος Αρχιεπίσκοπος Αθηνών και πάσης Ελλάδος κ. Ιερώνυμος. Ο Αρχιεπίσκοπος εισήχθει στο Ωνάσειο...

Να προτρέψουμε τα μικρά παιδιά, τα αγγελούδια μας που έχουν παρρησία στο Θεό να προσεύχονται

Σε αγώνα μετανοίας και προσευχής, κάλεσε τους πιστούς χριστιανούς ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Κοσμάς, ο οποίος χοροστάτησε στην ακολουθία του Ακαθίστου...

Περί τῆς Θείας Μεταλήψεως

Τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Μάνης κ. Χρυσοστόμου Γ' Τό κέντρο τῆς ζωῆς τῆς Ἐκκλησίας εἶναι ἡ Θεία Μετάληψη. Εἶναι ὁ πυρήν τῆς Ἐκκλησίας, ἡ ὁποία πιστή...

Η Εκκλησία δεν κλείνεται σε τοίχους. Ο Θεός εντός μας είναι. Πού Τον ψάχνομε, επιτέλους;

Την Παρασκευή 3 Απριλίου 2020 και από ώρας 7:00 μ.μ., στον Ιερό Ναό των Αγίων Τεσσάρων Μαρτύρων της πόλεως Ρεθύμνης, τελέστηκε η Ακολουθία του...

«Πόσοι ακολουθούν σήμερα τον Χριστό;»

Αποστολικά Μηνύματα Ε΄ Κυριακή των νηστειών 5/4/2020 «Πόσοι ακολουθούν σήμερα τον Χριστό;» Του Πρωτοσυγκέλλου της Ι.Μ. Φωκίδος, Γέροντος Νεκταρίου Μουλατσιώτη Αγαπητοί μου αδελφοί. Σήμερα ο Ευαγγελιστής Ματθαίος στην ευαγγελική...

«Οἱ τά ἐπίγεια φρονοῦντες»

τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Πτολεμαϊδος κ. Ἐμμανουήλ  «… Οἵδα αι ταπεινοῦσθαι οἵδα καί περισσεύειν ἐν παντί καί ἐν πᾶσι μεμύημαι καί χορτάζεσθαι και πεινᾶν και περισσεύειν και ὑστερεῖσθαι. Πάντα ἰσχύω ἐν...

Η ευλογημένη γυμνότητα ή Περί της Παρθενίας του Πνεύματος

(ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΟ ΒΙΟ ΤΗΣ ΟΣΙΑΣ ΜΑΡΙΑΣ ΤΗΣ ΑΙΓΥΠΤΙΑΣ) Μητροπολίτου Φαναρίου Αγαθαγγέλου Γενικού Διευθυντού Αποστολικής Διακονίας της Εκκλησίας της Ελλάδος   Ἡ Ἐκκλησία μας προβάλλει καί τιμᾶ την Ε΄ Κυριακή...

Αυστραλίας Μακάριος: «Ο καρπός των δωρεών του Αγίου Πνεύματος έρχεται μέσα από τη δοκιμασία»

Κεκλεισμένων των θυρών τελέστηκε την Παρασκευή, 3 Απριλίου, η Ακολουθία του Ακαθίστου Ύμνου στον Ιερό Καθεδρικό Ναό του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου, στο Ρέντφερν του...