Των Βαγγέλη Γκιάτα και Γρηγόρη Καλύβα
Η Ιερά Μονή Βαρλαάμ ορθώνεται επιβλητική στους βράχους των Μετεώρων από τον 14ο αιώνα όπως και τα υπόλοιπα 22 μοναστήρια της αγίας λιθοπόλως των Σταγών καθώς , σύμφωνα με τα ιστορικά στοιχεία , ιδρύθηκε στα μέσα του ιδ΄ αιώνα από τον σύγχρονο του οσίου Αθανασίου του Μετεωρίτη ασκητή Βαρλαάμ.
Το μεγαλόπρεπο σημερινό καθολικό, πού τιμάται στην μνήμη τω ν Αγών Πάντων, έκτισαν στα 1541/42 οι Γιαννιώτες αδελφοί ιερομόναχοι Θεοφάνης (†1544) και Νεκτάριος (†1550) οι Αψαράδες.
Το καθολικό τοιχογραφήθηκε το 1548 από τον σπουδαίο Θηβαίο ζωγράφο Φράγκο Κατελάνο, όπως μαρτυρούν η τεχνοτροπία, η εκτέλεση και το καλλιτεχνικό στυλ των παραστάσεων.
Στο βορειοδυτικό άκρο του βράχου βρίσκεται το παρεκκλήσι των Τριών Ιεραρχών, μονόκλιτο δρομικό ναΐδριο, πού κτίστηκε το 1627 και ιστορήθηκε με καλής τέχνης τοιχογραφίες το 1637 από τον Καλαμπακιώτη ιερέα Ιωάννη. Το σημερινό αυτό παρεκκλήσι αντικατέστησε παλαιότερο ομώνυμο ναΐσκο, πού αρχικά είχε οικοδομήσει ο πρώτος οικιστής του βράχου αναχωρητής Βαρλαάμ, και στην συνέχεια είχαν ανακαινίσει οι αδελφοί Αψαράδες Θεοφάνης και Νεκτάριος.
Αξιόλογα κτίσματα της Μονής, με ιδιαίτερο αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον, υποδειγματικά αναπαλαιωμένα και ανακτισμένα στις παραδοσιακές τους μορφές, είναι η παλαιά τράπεζα, η εστία ή μαγειρείο, ένα από τα κομψότερα και ωραιότερα κτίσματα του είδους του, θολοσκέπαστο, με κανονικό οκτάπλευρο τρουλλίσκο ως καπνοδόχο και , τέλος το νοσοκομείο.
Το σκευοφυλάκιο της Μονής Βαρλαάμ, πρόσφατα αναπαλαιωμένο και αναδιοργανωμένο, διαθέτει πλούσια συλλογή κειμηλίων, χειρογράφων, φορητών εικόνων, έργων αργυροχοΐας και μεταλλευτικής, χρυσοκέντητων τα οποία ο επισκέπτης μπορεί να δει και να θαυμάσει .
Στο μοναστήρι αυτό εγκαταβιούν νέοι μοναχοί που κάτω από την πνευματική καθοδήγηση του σεβάσμιου Ηγουμένου γέροντα Ισιδώρου , γνωρίζει μια ακμή που σίγουρα θα καταγραφεί στα σύγχρονα κατάστιχα της μονής . Το έργο και η προσφορά της αδελφότητας πολυσχιδής , το αναστηλωτικό έργο και αυτό μεγάλο , ο πνευματικός αγώνας επί των γνήσιων αρχών και κανόνων που με την βιωτή τους πάνω και μέσα στους βράχους των Μετεώρων άφησαν ως πολύτιμη παρακαταθήκη οι όσιοι Μετεωρίτες Πατέρες , αξιοπρόσεκτος .
Όλα τούτα , που ίσως βρίσκονται στην σκιά της αγίας Λιθοπόλεως των Μετεώρων , δημιουργούν τα εχέγγυα ότι τα Μετέωρα συνεχίζουν να δίνουν πολλά αποτελώντας τον πνευματικό φάρο για μα τηλαυγή ζωή γιομάτη από την δροσιά και τα νάματα της ιστορικής της διαδρομής και της πνευματικής κληροδοσίας των οσίων Μετεωριτών Πατέρων.
Πανηγυρίζει το Μοναστήρι
Με την ευκαιρία της πανηγύρεως της Μονής (των Αγίων Πάντων ) σήμερα απόγευμα του Σαββάτου , προεξάρχων του Μητροπολίτη Σταγών και Μετεώρων κ.κ. Θεόκλητου , του ηγουμένου πατρός Ισιδώρου , Ηγουμένων των άλλων μονών , ιερέων και ιερομονάχων , παρουσία πλήθους προσκυνητών , τελέστηκε ο Μέγας εσπερινός ενώ αύριο Κυριακή θα τελεστεί η πανηγυρική , αρχιερατική Θεία λειτουργία .
