Ἔχει καθιερωθῆ, ἀπό πολλῶν ἐτῶν, νά ἐπισκέπτεται ὁ Μητροπολίτης Ναυπάκτου κ. Ἱερόθεος τά Γυμνάσια καί τά Λύκεια τῆς πόλεως τουλάχιστον δύο φορές τόν χρόνο καί ἄλλες μεμονωμένες φορές, καί νά συζητᾶ μέ τούς μαθητές καί τούς καθηγητές θέματα πού τούς ἀπασχολοῦν. Ἡ μία φορά εἶναι κατά τήν ἔναρξη τοῦ σχολικοῦ ἔτους μέ τήν εὐκαιρία τῶν ἁγιασμῶν τῶν Σχολείων. Ἡ ἄλλη κατά τόν μήνα Ἰανουάριο μέ ἀφορμή τήν κοπή Βασιλόπιτας. Αὐτό γίνεται καί σέ ἄλλες περιπτώσεις κατά τάξη.
Στίς συναντήσεις αὐτές ὁ Σεβασμιώτατος ἀρχίζει μέ ἕνα παράδειγμα, ἕνα ρητό, ἕνα γεγονός ἀπό τήν ἀρχαία ἑλληνική φιλοσοφία καί τούς νεώτερους χρόνους καί τό μεταφέρει στήν σύγχρονη ἐποχή, ἀφοῦ τό διανθίσει καί μέ τήν ἐκκλησιαστική παράδοση.Ἔπειτα προκαλεῖ τούς μαθητές νά τοῦ θέσουν ἐρωτήσεις, «ὅσο πιό δύσκολες», ὅπως λέγει, καί γίνεται διεξοδική συζήτηση. Πολλές φορές ἡ συζήτηση ξεπερνᾶ τήν μιάμιση ὥρα. Στήν συνέχεια θά καταγραφῆ μιά σύντομη περίληψη τῆς εἰσαγωγῆς τοῦ λόγου του, κατά τίς πρόσφατες ἐπισκέψεις του στά Σχολεῖα, ἀφοῦ πρῶτα εὐλογοῦσε τήν Βασιλόπιτα. Σέ κάθε Σχολεῖο μετέδιδε ἕνα ἰδιαίτερο μήνυμα.
Στό Α΄ Γενικό Λύκειο Ναυπάκτου (22 Ἰανουαρίου 2026):
Ἀνέφερε τόν λόγο τοῦ Μεγάλου Ἀλεξάνδρου «εἰ μή Ἀλέξανδρος ἤμην, Διογένης ἄν ἤμην», δηλαδή ἄν δέν ἤμουν Ἀλέξανδρος, θά ἤθελα νά ἤμουν Διογένης. Παρουσίασε τήν ζωή καί τήν πολιτεία τοῦ Διογένους, πού ἦταν κυνικός φιλόσοφος, καί ἠρκεῖτο στά ἀπαραίτητα καί ἐπεδίωκε τήν ἐσωτερική πληρότητά του. Μάλιστα, ὅταν τόν συνάντησε ὁ Μ. Ἀλέξανδρος καί τόν ρώτησε ἄν ἐπιθυμοῦσε νά τοῦ δώση κάτι, αὐτός τοῦ εἶπε «ἀποσκότισόν με», βγάλε με ἀπό τό σκοτάδι, δεῖξε μου τό Φῶς, τήν ἀλήθεια, κατ’ ἄλλους τοῦ εἶπε νά παραμερίση γιά νά μή τοῦ κρύβη τόν ἥλιο, «Μήν μοῦ ἀφαιρεῖς κάτι πού δέν μπορεῖς νά μοῦ δώσης». Στήν συνέχεια τόνισε τήν μεγάλη σημασία νά καταλαβαίνουμε τήν ἀξία τῶν ἁπλῶν πραγμάτων, τῆς ἁπλῆς ζωῆς, τῆς ἐσωτερικῆς ἐλευθερίας, καί τοῦ νοήματος τῆς ζωῆς. Νά θέτουμε ὑψηλά νοήματα καί καθημερινά μικρά νοήματα πού ξεπερνοῦν τά ὑλικά καί τά αἰσθητά.
Στό Β΄ Γενικό Λύκειο Ναυπάκτου (5 Φεβρουαρίου 2026):
Ἀναφέρθηκε στόν ἀρχαῖο ληστή, κατά τήν μυθολογία, τόν Προκρούστη, ὁ ὁποῖος σκότωνε τά θύματά του μέ μιά μέθοδο. Εἶχε ἕνα σιδερένιο κρεββάτι, ἔβαζε ἐπάνω τό θύμα του, ἄν ἦταν κοντός, τοῦ τραβοῦσε τά πόδια καί τά ἔβγαζε, ἄν ἦταν ψηλός τοῦ τά ἔκοβε. Τόν Προκρούστη τόν σκότωσε ὁ Θησέας μέ τήν ἴδια μέθοδο, κόβοντας τό κεφάλι του καί τά πόδια πού προεξεῖχαν. Εἶπε ὅτι ἡ «κλίνη τοῦ Προκρούστη» συνδέεται μέ «τήν μέθοδο τοῦ Προκρούστη», ὅταν αὐθαίρετα καί μέ τήν βία προσαρμόζουμε τούς ἄλλους στήν δική μας ἰδεολογία. Ἀπό ἐκεῖ προέρχονται τυραννικά καθεστῶτα καί οἱ ἐγωιστικές συμπεριφορές μεταξύ τῶν ἀνθρώπων. Ὅμως ἡ παιδεία διευρύνει τούς ὁρίζοντες σκέψης μας, ἀποδεχόμαστε τά χαρίσματα τῶν ἄλλων, δίνουμε χῶρο ἀναπτύξεως τῶν ἄλλων. Αὐτό πρέπει νά γίνεται στίς σχέσεις μεταξύ τῶν ἀνθρώπων, νά μήν προσπαθοῦμε νά κυριαρχοῦμε, ἀλλά νά συνεργαζόμαστε.
Στό Ἑσπερινό Λύκειο Ναυπάκτου (28 Ἰανουαρίου 2026):
Ἄρχισε ἀπό τήν παροιμία στήν ἀρχαία Ἑλλάδα τό «Γηράσκω δ’ ἀεί πολλά διδασκόμενος». Εἶπε ὅτι, καθώς μεγαλώνουμε, πάντα διδασκόμαστε, εἴτε ἀπό τά βιβλία εἴτε ἀπό τήν ἴδια τήν ζωή. Οἱ μικροί μαθητές διδάσκονται ἀπό τά βιβλία καί ὕστερα ἀπό τήν ζωή, ἐνῶ αὐτοί πού παρακολουθοῦν τό Ἑσπερινό Λύκειο καί εἶναι μεγάλοι στήν ἡλικία, πρῶτα διδάχθηκαν ἀπό τήν ζωή καί τώρα διδάσκονται ἀπό τά βιβλία. Τόνισε ὅτι τό διάβασμα ἤ ἡ ἐκμάθηση μιᾶς τέχνης πολλές φορές λειτουργεῖ ψυχοθεραπευτικά, ὑπερβαίνοντας τά προβλήματα τῆς ζωῆς. Πρέπει πάντα νά βρίσκουμε τρόπους νά τροποποιοῦμε τούς κακούς λογισμούς, τίς κακές ἐπιθυμίες καί νά γινόμαστε καλύτεροι.
Στό Β΄ Γυμνάσιο Ναυπάκτου (5 Φεβρουαρίου 2026):
Ὁ Αἴσωπος ἔζησε τόν 6ο αἰώνα π.Χ. καί εἶναι γνωστός γιά τούς μύθους του, εἰσήγαγε τό λογοτεχνικό εἶδος τῆς παρεμβολῆς, τῆς ἀλληγορίας. Ἕνας ἀπό τούς μύθους του ἦταν ὅτι ἕνας σπάταλος νέος ἔφαγε ὅλη τήν περιουσία του καί τοῦ ἀπέμεινε ὁ χονδρός ἐξωτερικός μανδύας του. Κάποια μέρα εἶδε ἕνα χελιδόνι νόμισε ὅτι πέρασε ὁ Χειμώνας, ἦλθε ἡ Ἄνοιξη, ἔτσι πούλησε τόν μανδύα του. Ὅμως ξαναγύρισε τό κρύο καί γι’ αὐτό εἶπε «ἕνα χελιδόνι δέν φέρνει τήν ἄνοιξη», «μία χελιδών ἔαρ οὐ ποιεῖ». Αὐτό σημαίνει νά μήν εἴμαστε ἐπιπόλαιοι, βιαστικοί, ἀλλά καί ὅτι χρειαζόμαστε καί ἄλλους ἀνθρώπους δίπλα μας γιά νά συνεργαστοῦμε καί νά ἐπιτύχουμε ἕναν σκοπό. Δέν εἴμαστε μόνοι.
Στό Γ΄ Γυμνάσιο Ναυπάκτου (19 Ἰανουαρίου 2026):
Ἀναφέρθηκε στήν μεγάλη προσωπικότητα τοῦ Μεγάλου Βασιλείου, ὁ ὁποῖος σπούδασε στήν Ἀθήνα, ἐρχόμενος ἀπό τήν Καισάρεια τῆς Καππαδοκίας. Αὐτό τήν ἐποχή ἐκείνη ἦταν πιό δύσκολο ἀπό τό νά πάη κάποιος σήμερα στήν Ἀμερική. Τό ἔκανε καί ἔμαθε ἐννέα ἐπιστῆμες τῆς ἐποχῆς του. Εἶπε ὅτι μαθαίνουμε τήν ἀνθρώπινη γνώση, ἀλλά ὑπάρχει καί ἄλλη μεγαλύτερη γνώση, τοῦ Θεοῦ. Ὅταν μαθαίνουμε πολλά, ἔχουμε σιγουριά καί ἔτσι δέν εἴμαστε φανατικοί, οὔτε μονομερεῖς.
Στά Σύγχρονα Ἐκπαιδευτήρια Κοτρώνη (26 Ἰανουαρίου 2026):
Ἀνέλυσε τό θέμα τό ἔργο τῶν Τριῶν Ἱεραρχῶν, οἱ ὁποῖοι συνένωσαν τά δύο μεγάλα πολιτιστικά ρεύματα τά ὁποῖα συνάντησαν στήν ἐποχή τους, δηλαδή τό ρεῦμα τῆς Ἰουδαϊκῆς σκέψεως, ὅπως τό ἐξέφραζαν οἱ Προφῆτες καί οἱ Ἀπόστολοι, καί τό ρεῦμα τῆς ἀρχαίας Ἑλληνικῆς σκέψεως-φιλοσοφίας, ὅπως τό ἐξέφραζαν οἱ φιλοσοφοῦντες θεολόγοι-αἱρετικοί. Ἔτσι οἱ Τρεῖς Ἱεράρχες χρησιμοποίησαν ὅρους τῆς ἑλληνικῆς φιλοσοφίας γιά νά ἐκφράσουν τήν διδασκαλία τοῦ Χριστοῦ καί τῶν Ἀποστόλων, ὁπότε ἐκχριστιάνισαν τόν Ἑλληνισμό, καί δέν ἐξελλήνισαν τόν Χριστιανισμό. Ἔπειτα μίλησε γιά τίς παραδόσεις πού ὑπάρχουν σήμερα, ὅπως ὁ ἀνθρωπισμός, ἡ αἰσθησιοκρατία, ἡ λογικοκρατία, ὁ ὑπαρξισμός καί πρέπει νά γνωρίζουμε τά ὅρια μεταξύ αὐτῶν καί τόν τρόπο συνεργασίας τους. Αὐτό ἔδωσε ἀφορμή καί ἔγινε μιά οὐσιώδης συζήτηση πού κράτησε σχεδόν δύο ὧρες καί τέθηκαν ἐρωτήσεις γιά πολλά σύγχρονα προβλήματα.
Σέ ὅλα τά Σχολεῖα ὁ Σεβασμιώτατος, μετά τό πέρας τῶν ἐκδηλώσεων, εἶχε τήν εὐκαιρία νά συνομιλήση καί μέ τούς Καθηγητές γιά ἰδιαίτερα θέματα πού ἀφοροῦν τήν Παιδεία, ἀλλά καί σύγχρονα προβλήματα τῆς κοινωνίας.
