Την Τετάρτη 24 Μαρτίου το απόγευμα ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Βεροίας, Ναούσης και Καμπανίας κ. Παντελεήμων χοροστάτησε και κήρυξε το θείο λόγο στον Πανηγυρικό Εσπερινό επί τη εορτή του Ευαγγελισμού της Θεοτόκου στον υπό κατασκευή Ιερό Ναό του Αγίου Λουκά του Ιατρού στην Ιερά Μονή Παναγίας Δοβρά Βεροίας.
H Ακολουθία τελέστηκε τηρουμένων όλων των προβλεπόμενων περιοριστικών μέτρων για την προστασία της δημόσιας υγείας, ενώ μεταδόθηκε απευθείας στην ιστοσελίδα της Ιεράς Μητροπόλεως, στην αντίστοιχη σελίδα στο Facebook και στον ραδιοφωνικό σταθμό «Παύλειος Λόγος» στους 90.2 FM.
Στην Ιερά Ακολουθία έψαλλαν ο Πρωτοψάλτης του Ιερού Μητροπολιτικού Ναού Κοιμήσεως της Θεοτόκου Αλεξανδρείας κ. Ευάγγελος Γιοβανόπουλος και ο Πρωτοψάλτης του Ιερού Ναού Υπαπαντής του Κυρίου Πατρίδας κ. Αλέξανδρος Τρομπούκης.
Ο Σεβασμιώτατος στην ομιλία του ανέφερε μεταξύ άλλων: «Σήμερον χαρᾶς εὐαγγέλια· τά κάτω τοῖς ἄνω συνάπτεται· ὁ Ἀδάμ καινουργεῖται»
Ἀρχή καί προοίμιο τῆς σωτηρίας τοῦ ἀνθρώπου ὀνομάζουν οἱ ἅγιοι καί θεοφόροι Πατέρες τή μεγάλη ἑορτή τοῦ Εὐαγγελισμοῦ· καί τήν ὀνομάζουν ἔτσι, γιατί μέ τήν ἐπίσκεψη τοῦ ἀρχαγγέλου Γαβριήλ στήν ταπεινή Κόρη τῆς Ναζαρέτ καί μέ τή μεταφορά πρός αὐτήν τῆς θείας θελήσεως ἀρχίζει νά ὑλοποιεῖται τό σχέδιο τῆς σωτηρίας τοῦ ἀνθρωπίνου γένους.
Γι’ αὐτό καί ἀκούσαμε πρίν ἀπό λίγο στό δοξαστικό τῶν ἀποστίχων τόν ἱερό ὑμνογράφο νά μιλᾶ γιά «χαρᾶς εὐαγγέλια», γιά σύναψη τῶν «κάτω τοῖς ἄνω», γιά ἀνακαίνιση τοῦ Ἀδάμ.
Βλέπουμε μέ πόσο λιτό ἀλλά ταυτόχρονα καί βαθύτατα θεολογικό τρόπο προσδιορίζει ὁ ἱερός ὑμνογράφος τό περιεχόμενο τῆς σωτηρίας μας.
Σωτηρία εἶναι ἡ σύναψη τῶν «κάτω τοῖς ἄνω», ἡ συνάντηση τοῦ οὐρανοῦ μέ τή γῆ, ἡ ἕνωση τοῦ ἀνθρώπου μέ τόν Θεό.
Ὁ ἄνθρωπος πλάσθηκε ἀπό τόν Θεό ὄχι γιά νά βρίσκεται μακρυά του, ἀλλά γιά νά βρίσκεται πλησίον του καί νά ἀπολαμβάνει τή χαρά τῆς παρουσίας, τή χαρά τῆς συνομιλίας καί τῆς ἐπαφῆς μαζί του μέσα στόν παράδεισο, πού δέν ἦταν ἕνας τόπος ὑπερκόσμιος, ἀλλά ἦταν ἡ ἴδια ἡ γῆ, τήν ὁποία δημιούργησε ὁ Θεός γιά χάρη τοῦ ἀνθρώπου. Ἡ παρακοή ὅμως τοῦ Ἀδάμ καί τῆς Εὔας διέκοψε αὐτή τή σχέση καί αὐτή τήν ἐπικοινωνία μέ τόν Θεό. Δέν ἄλλαξαν τόπο κατοικίας, ἀλλά ἀπομάκρυναν μέ τή συμπεριφορά τους τόν Θεό ἀπό τή ζωή τους καί ἀπομάκρυναν τόν δρόμο τῆς ζωῆς τους ἀπό τήν ὁδό τοῦ Θεοῦ, ἐφόσον ὁδός τοῦ Θεοῦ εἶναι ἐντολές του καί ἡ τήρησή τους.
Καί τώρα, τήν ἡμέρα τοῦ Εὐαγγελισμοῦ, ὁ Θεός γράφει τό προοίμιο τῆς σωτηρίας τοῦ πλάσματός του, στέλνοντας τόν ἀρχάγγελο Γαβριήλ στήν Παναγία Παρθένο. Ὁ Θεός κάνει τό πρῶτο βῆμα προτείνοντας στούς ἀνθρώπους νά τούς διαθέσει τόν μονογενῆ Υἱό του ὡς ἄνθρωπο γιά νά διευκολύνει τήν ἐπιστροφή τους κοντά του.
Ὁ Θεός κάνει τό πρῶτο βῆμα γιά τήν ἀποκατάσταση τῆς ἐπικοινωνίας προσφέροντας αὐτός πρῶτος τή δυνατότητα στούς ἀνθρώπους νά ἀναφερθοῦν καί πάλι σ’ αὐτόν καί νά συνομιλήσουν μαζί του.
Ὁ Θεός κάνει τό πρῶτο βῆμα προσφέροντας στό πρόσωπο τῆς Παναγίας Παρθένου στόν κάθε ἄνθρωπο τήν εὐκαιρία νά πορευθεῖ τήν ὁδό τῶν ἐντολῶν του ἀποκαθιστώντας ἔτσι τή σχέση μαζί του.
Ἡ ἀποκατάσταση τῆς ἐπικοινωνίας καί τῆς σχέσεως Θεοῦ καί ἀνθρώπων μέ τό σχέδιο τοῦ Θεοῦ γιά τήν ἐνανθρώπηση τοῦ Υἱοῦ του καί τή συγκατάθεση τῆς Παναγίας ἀποκαθιστᾶ καί τόν ἴδιο τόν ἄνθρωπο στήν κατάσταση στήν ὁποία βρισκόταν πρίν ἀπό τήν πτώση, καί γι’ αὐτό ὁ ἱερός ὑμνογράφος καί οἱ πατέρες τῆς Ἐκκλησίας κάνουν λόγο γιά τήν ἀνακαίνιση καί τήν ἀποκατάσταση τοῦ Ἀδάμ.
Πῶς ὅμως εἰσάγεται ἡ σωτηρία στόν κόσμο; Πῶς φθάνουμε στό σημεῖο τό γεγονός τοῦ Εὐαγγελισμοῦ νά ἀποτελεῖ προοίμιο καί κεφάλαιο τῆς σωτηρίας τῶν ἀνθρώπων;
Ἡ σωτηρία τοῦ ἀνθρώπου εἰσάγεται μέ τήν ταπείνωση. Εἰσάγεται πρωτίστως μέ τήν ταπείνωση τοῦ ἰδίου τοῦ Χριστοῦ, πού γιά τή σωτηρία τοῦ ἀνθρώπου δέχεται νά γίνει «ὑπήκοος μέχρι θανάτου, θανάτου δέ σταυροῦ». Ὁ Χριστός δέχεται νά ἀπεκδυθεῖ τή δόξα του καί νά κενώσει ἑαυτόν λαμβάνοντας «δούλου μορφήν» προκειμένου νά θεώσει καί πάλι τόν ἄνθρωπο. Καί ἡ κένωση εἶναι ἡ ἀπόλυτη καί ἄκρα ταπείνωση, μέ τήν ὁποία ὁ Χριστός δίδει καί στούς ἀνθρώπους τό παράδειγμα τῆς ταπεινώσεως πού ὁδηγεῖ στή σωτηρία.
Στήν κένωση τοῦ Χριστοῦ πού προαναγγέλει ὁ ἀρχάγγελος Γαβριήλ στήν Παναγία κατά τήν ἡμέρα τοῦ Εὐαγγελισμοῦ, ἐκείνη ἀνταποκρίνεται μέ ταπείνωση, δεχόμενη νά συνεργασθεῖ στό σχέδιο τοῦ Θεοῦ γιά τή σωτηρία τοῦ ἀνθρώπου, δεχόμενη ἐλεύθερα νά ὑποτάξει τή θέλησή της στό θέλημα τοῦ Θεοῦ.
Ἔτσι ἡ σωτηρία τοῦ ἀνθρώπου, τό μήνυμα τῆς ὁποίας φέρνει ὁ ἀρχάγγελος στήν Κόρη τῆς Ναζαρέτ, γίνεται πραγματικότης γιά ὅλους τούς ἀνθρώπους, πού καλοῦνται νά οἰκειοποιηθοῦν τή σωτηρία συνεισφέροντας ὁ καθένας τό δικό του μερίδιο ταπεινώσεως.
Τιμώντας σήμερα τή μεγάλη ἑορτή τοῦ Εὐαγγελισμοῦ τῆς Ὑπεραγίας Θεοτόκου, καί συγχρόνως τή συμπλήρωση 200 ἐτῶν ἀπό τήν ἔναρξη τῆς Ἑλληνικῆς Ἐπαναστάσεως τοῦ 1821 καί τήν ἡμέρα τοῦ Εὐαγγελισμοῦ τοῦ Ἔθνους μας, τό ὁποῖο ταπεινώθηκε ὑπομένοντας γιά 400 χρόνια τόν βαρύ ζυγό τῆς σκλαβιᾶς, τιμοῦμε καί εὐγνωμονοῦμε τήν Ὑπεραγία Θεοτόκο πού δέχθηκε νά γίνει τό ὄργανο τῆς σωτηρίας τῶν ἀνθρώπων, ἀλλά καί ἡ προστάτις καί βοηθός τοῦ Ἔθνους μας καί τῶν πατέρων μας στόν ἀγώνα τους γιά τήν ἐλευθερία.
Ἡ αὐριανή διπλῆ ἑορτή ἄς γίνει ἀφορμή γιά νά προσπαθήσουμε νά μιμηθοῦμε τήν ταπείνωση τῆς Παναγίας Παρθένου· γιά νά σπεύσουμε νά ἀκολουθήσουμε τά βήματά της στήν τήρηση τῶν ἐντολῶν τοῦ Θεοῦ καί στήν ἑκούσια ὑποταγή στό θέλημά του, ἀδιαφορώντας γιά τίς ὑπεροπτικές συμπεριφορές πού προτείνει ὁ κόσμος. Διότι ἡ ὑπερηφάνεια καί ἡ ἱκανοποίηση τοῦ δικοῦ μας θελήματος μπορεῖ νά μᾶς προσφέρει μιά προσωρινή καί ἐφήμερη χαρά, ἀλλά μόνο ἡ ταπείνωση μᾶς προσφέρει τήν πραγματική χαρά, αὐτή πού εὐαγγελίσθηκε ὁ ἀρχάγγελος στήν Παναγία μας. Καί αὐτῆς τῆς χαρᾶς καί τῆς σωτηρίας ἄς προσπαθήσουμε νά γίνουμε ὅλοι μέτοχοι διά τῆς ταπεινώσεως.
