Η Ιερά Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας από τις 27 έως τις 29 Απριλίου 2026 φιλοξένησε στην Ιερά Πόλη του Μεσολογγίου τους μαθητές και τις μαθήτριες Γυμνασίων που βραβεύθηκαν στον Μαθητικό Διαγωνισμό της Εκκλησίας της Ελλάδος και της Γενικής Γραμματείας Θρησκευμάτων του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, με γενικό θέμα «Η ηρωική έξοδος των Ελευθέρων Πολιορκημένων του Μεσολογγίου το 1826».
Συγκεκριμένα ο διαγωνισμός διοργανώθηκε από την Ειδική Συνοδική Επιτροπή Πολιτιστικής Ταυτότητος της Εκκλησίας της Ελλάδος και τη Γενική Γραμματεία Θρησκευμάτων του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού. Οι συμμετέχοντες δημιούργησαν βίντεο διάρκειας 6’ με θέμα ένα από τα εξής πέντε πρόσωπα:
1. Εθνομάρτυρας Επίσκοπος Ρωγών Ιωσήφ
2. Πρόκριτος Χρήστος Καψάλης
3. Πρόκριτος Ιωάννης Παπαδιαμαντόπουλος
4. Ιωάννης Ιάκωβος Μάγερ (Ελβετός Φιλέλληνας και εκδότης των “Ελληνικών Χρονικών”)
5. Τασούλα Γυφτογιάννη (ηρωίδα της Β΄ Πολιορκίας του Μεσολογγίου).
Στον διαγωνισμό συμμετείχαν μαθητές και μαθήτριες της Β΄ και Γ΄ Γυμνασίου σε τριμελείς ομάδες.
Τα 5 Βραβεία απονεμήθηκαν ως εξής:
1ο ΒΡΑΒΕΙΟ: 31ο Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης,
2ο ΒΡΑΒΕΙΟ: Πρότυπο Εκκλησιαστικό Γυμνάσιο της Πατμιάδος Εκκλησιαστικής Σχολής,
3ο ΒΡΑΒΕΙΟ: 5ο Γυμνάσιο Αλεξανδρούπολης «Ελένη Φιλιππίδη»,
4ο ΒΡΑΒΕΙΟ: Ιδιωτικό Γυμνάσιο «Ι. Τσιαμούλης»,
5ο ΒΡΑΒΕΙΟ: Ιδιωτικό Γυμνάσιο «Ι. Τσιαμούλης».
Τους 3 Επαίνους έλαβαν:
1ος ΕΠΑΙΝΟΣ: 1ο Πρότυπο Γυμνάσιο ΜΕ Λ.Τ. Πρέβεζας,
2ος ΕΠΑΙΝΟΣ: 2ο Ημερήσιο Γυμνάσιο Ελληνικού «Έλλη Αλεξίου»,
3ος ΕΠΑΙΝΟΣ: 2ο Ημερήσιο Γυμνάσιο Ελληνικού «Έλλη Αλεξίου».
Την Δευτέρα 27 Απριλίου 2026, οι μαθητές και οι μαθήτριες, μαζί με τους συνοδούς καθηγητές, επισκέφθηκαν το Ξενοκράτειο Αρχαιολογικό Μουσείο, όπου πέραν της μόνιμης αρχαιολογικής έκθεσης, είχαν την ευκαιρία να θαυμάσουν την περιοδική έκθεση: «Η Έξοδος του Μεσολογγίου, στον καμβά του Delacroix», η οποία παρουσιάζεται για πρώτη φορά στην Ελλάδα και στην Ιερά Πόλη του Μεσολογγίου, στο πλαίσιο συνεργασίας του Υπουργείου Πολιτισμού με το Μουσείο Καλών Τεχνών του Μπορντώ.
Το απόγευμα επισκέφτηκαν τον Κήπο των Ηρώων. Είχαν τη δυνατότητα με τη βοήθεια ξεναγού να πληροφορηθούν τόσο την ιστορία που κουβαλούν τα μνημεία εντός του Κήπου, όσο και να εντρυφήσουν στα ιστορικά πρόσωπα που εικονίζονται σε αυτά. Γνώρισαν το ένδοξο παρελθόν των Ελεύθερων Πολιορκημένων και συγκινήθηκαν από τα δεινά που πέρασαν μέχρι να φθάσουν στην ηρωική Έξοδο. Ακολούθησε περίπατος και ξενάγηση στους δρόμους και στις πλατείες του Μεσολογγίου.
Το πρωί της Τρίτης 28ης Απριλίου πρώτος σταθμός επίσκεψής τους ήταν ο Ιερός Μητροπολιτικός Ναός Αγίου Σπυρίδωνος Μεσολογγίου. Εκεί τους υποδέχτηκε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνός, ο οποίος τους μίλησε για την πρόσφατη εκ βάθρων ανακαίνιση του ιστορικού Ιερού Μητροπολιτικού Ναού, αλλά και για την έλευση σε λίγες μέρες της Ιεράς και Θαυματουργού Εικόνας της Παναγίας «Άξιον Εστί» από το Άγιο Όρος και την παραμονή της στον Ιερό Ναό για δέκα ημέρες.
Δεύτερος σταθμός επίσκεψης ήταν το Κτίριο της Βυρωνικής Εταιρείας «Βυρώνειο», όπου ξεναγήθηκαν στο Μουσείο, το αφιερωμένο στο Λόρδο Βύρωνα και τον Φιλελληνισμό. Είχαν την ευκαιρία να δουν τη μόνιμη έκθεση «Μπάιρον και Ελλάδα» και πολύτιμα εκθέματα της συλλογής, την οποία επιμελήθηκε το Εθνικό Ιστορικό Μουσείο για τη Βυρωνική Εταιρεία Μεσολογγίου.
Νωρίς το απόγευμα θαύμασαν τις ομορφιές της Λιμνοθάλασσας του Μεσολογγίου και συγχρόνως πληροφορήθηκαν για το προστατευόμενο οικοσύστημα με τις αλυκές και τις παραδοσιακές πελάδες.
Στη συνέχεια στην αίθουσα εκδηλώσεων του 2ου Γυμνασίου Μεσολογγίου πραγματοποιήθηκε η τελετή βράβευσης των συντελεστών των διακριθέντων ταινιών μικρού μήκους, των αφιερωμένων στην ηρωική Έξοδο του Μεσολογγίου.
Η εκδήλωση άνοιξε με την προσφώνηση του Γραμματέως της Ειδικής Συνοδικής Επιτροπής Πολιτιστικής Ταυτότητας, Αρχιμ. Θεοκλήτου Μέντη, ο οποίος ευχαρίστησε τον Σεβασμιώτατο Ποιμενάρχη μας κ. Δαμασκηνό για την αβραμιαία φιλοξενία και τόνισε την σπουδαιότητα αυτού του μαθητικού διαγωνισμού, μιας και η Έξοδος έχει αναδειχθεί ένα μοναδικό ιστορικό γεγονός παγκόσμιου βεληνεκούς και ελληνικού δυναμισμού.
Ακολούθησε προσφώνηση της εκπροσώπου της Γενικής Γραμματείας Θρησκευμάτων κας Γεωργία Μουταντζή, η οποία μεταξύ των άλλων επεσήμανε τη θεσμική συνεργασία Εκκλησίας και Πολιτείας για το καλό των νέων.
Κατόπιν ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνός απένειμε τα Βραβεία και τους Επαίνους στους συντελεστές των οκτώ διακριθέντων έργων (βίντεο).
Έπειτα παρουσιάστηκε από το Καλλιτεχνικό Γυμνάσιο – Λύκειο Μεσολογγίου το έργο του Διονυσίου Σολωμού «Η Γυναίκα της Ζάκυθος», συνοδευόμενο από τραγούδια. Προηγήθηκε σύντομη εισαγωγή για το έργο από την Διευθύντρια του Σχολείου κα Ανδριανή Χαλαζιά.
Επίσης, παρουσιάστηκαν πέντε βραβευμένες ταινίες μικρού μήκους που διακρίθηκαν στον μαθητικό διαγωνισμό.
Κλείνοντας την εκδήλωση, ο Σεβασμιώτατος Ποιμενάρχης μας κ. Δαμασκηνός ανέφερε τα εξής:
«Σας καλωσορίζουμε στην Ιερά Πόλη του Μεσολογγίου, την ένδοξη πόλη των «Ελεύθερων Πολιορκημένων». Σε έναν τόπο αγιασμένο από τη θυσία και ποτισμένο με αίμα και δάκρυ, όπου, ανάμεσα στη λιμνοθάλασσα και τον Κήπο των Ηρώων, γράφτηκε μια λαμπρή σελίδα ιστορίας και αναδείχτηκε ένα αιώνιο πρότυπο ήθους, ελευθερίας και αυτοθυσίας.
Εδώ, στο ταπεινό αλλά μεγαλειώδες «αλωνάκι» της πολιορκίας, συγκρούστηκαν στρατοί, αλλά και δυνάμεις υπαρξιακές: η αντοχή απέναντι στην εξάντληση, η ελπίδα απέναντι στην απόγνωση, η ελευθερία απέναντι στην υποταγή. Και στο τέλος, νίκησε όχι η ισχύς των όπλων, αλλά το φρόνημα εκείνων που δεν δέχθηκαν να ζήσουν χωρίς ελευθερία.
Οι ήρωες και οι ηρωίδες του Μεσολογγίου υπέμειναν κακουχίες απερίγραπτες, στέρηση τροφής και ύδατος, ασθένειες, ταπείνωση και ψυχολογική δοκιμασία. Και όμως, το ήθος τους δεν κάμφθηκε, η ψυχή τους δεν σκοτείνιασε. Μέσα από τον σταυρό της δοκιμασίας ανέτειλε το μεγαλείο της ελευθερίας τους. Διότι ο ηρωισμός τους υπήρξε καρπός αγάπης προς την πατρίδα, ασίγαστης δίψας για ελευθερία και βαθειάς πίστεως στον Τριαδικό Θεό.
Η πόλη των «Ελεύθερων Πολιορκημένων» υπερασπιζόμενη τα τείχη της, κατέστη φορέας πανανθρώπινων αξιών, οι οποίες γράφτηκαν ανεξίτηλα στη συνείδηση της ανθρωπότητας και αποτέλεσαν θεμέλια του ευρωπαϊκού πολιτισμού. Απέδειξε ότι η θυσία των ολίγων δύναται να φωτίσει την ιστορία και την πορεία των πολλών.
Και μέσα σε εκείνη την έσχατη δοκιμασία, όπου η ανθρώπινη αντοχή έφθανε στα όριά της, ο πολιτισμός δεν σίγησε. Αντιθέτως, λειτούργησε ως εσωτερικό οχυρό ψυχής. Η γραφή, η σκέψη και ο λόγος παρέμειναν ζωντανοί. Τα «Ελληνικά Χρονικά» συνεχίζουν να εκδίδονται ακόμη και εντός της πολιορκίας μαρτυρώντας ότι ακόμη και υπό το βάρος της απειλής, ο άνθρωπος δύναται να δημιουργεί, να ελπίζει και να αντιστέκεται πνευματικά.
Μέσα από τις σελίδες τους, ο λόγος μεταμορφωνόταν σε φως: ειδήσεις, προκηρύξεις, μεταφράσεις, φιλολογικά κείμενα, ποιήματα και στοχασμοί συνυπήρχαν ως κραυγή πνευματικής ελευθερίας. Διότι ένας λαός που γράφει, που σκέπτεται και δημιουργεί, δεν ηττάται ποτέ ολοκληρωτικά.
Η τέχνη της εποχής εκείνης κατέστη παγκόσμιος αγγελιοφόρος της θυσίας του Μεσολογγίου. Ζωγράφοι, ποιητές και λογοτέχνες συγκινήθηκαν βαθύτατα.
Ο Διονύσιος Σολωμός, με τους «Ελεύθερους Πολιορκημένους», μετέτρεψε την ιστορία σε υπαρξιακό στοχασμό αναδεικνύοντας τον αγώνα μεταξύ ανάγκης και ελευθερίας. Και ο Ευγένιος Ντελακρουά με τον συγκλονιστικό πίνακα «Η Ελλάδα στα ερείπια του Μεσολογγίου», κατέστησε ορατή την αόρατη τραγωδία ενός λαού που αγωνίζεται για την ύπαρξή του.
Μέσα από τα έργα αυτά και άλλα πολλά αφυπνίστηκαν συνειδήσεις, λαοί συναισθάνθηκαν και προετοιμάστηκαν βαθύτερες πνευματικές και πολιτικές διεργασίες στην Ευρώπη. Έτσι, η θυσία του Μεσολογγίου ανυψώθηκε σε οικουμενικό σύμβολο ελευθερίας και αυτοθυσίας, υπερβαίνοντας τα όρια της ιστορίας και εισερχόμενη στη σφαίρα του διαχρονικού.
Με το ίδιο βαθύ νόημα συνδέεται και η σημερινή εκδήλωση, η οποία εντάσσεται στις επετειακές δράσεις για τα διακόσια χρόνια από την ηρωική Έξοδο. Ιδιαιτέρως αξιέπαινη και υψηλής συμβολικής και παιδευτικής αξίας είναι η πρωτοβουλία της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, διά της Ειδικής Συνοδικής Επιτροπής Πολιτιστικής Ταυτότητος, καθώς και η ουσιαστική και δημιουργική συνεργασία της Γενικής Γραμματείας Θρησκευμάτων του Υπουργείου Παιδείας για την προκήρυξη και υλοποίηση πανελλήνιου μαθητικού διαγωνισμού δημιουργίας ταινίας μικρού μήκους, αφιερωμένου στα 200 χρόνια από την έξοδο των Μεσολογγιτών. Αποδεικνύεται η έμπρακτη ευαισθησία τους για την παιδεία, τον πολιτισμό και τη διατήρηση της ιστορικής μνήμης.
Η σύμπραξη αυτή πέραν από θεσμική συνεργασία, αποτελεί ένα ζωντανό παράδειγμα ενότητας και κοινού οράματος, όπου Εκκλησία και Πολιτεία συμπορεύονται γόνιμα προς όφελος της νέας γενιάς και της πνευματικής καλλιέργειας του τόπου μας.
Αγαπητά μας παιδιά,
Εσείς, μέσα από τη δική σας τέχνη, τη δημιουργία ταινίας μικρού μήκους, επιχειρήσατε κάτι δύσκολο, αλλά σπουδαίο: να δώσετε φωνή σε ανθρώπους που δεν γνωρίσατε ποτέ, αλλά που εξακολουθούν να μιλούν μέσα στην ιστορία. Ζωντανέψατε τον Εθνομάρτυρα Επίσκοπο Ρωγών Ιωσήφ, τον Πρόκριτο Χρήστο Καψάλη, τον Πρόκριτο Ιωάννη Παπαδιαμαντόπουλο, τον Ελβετό Φιλέλληνα Ιωάννη Ιάκωβο Μάγερ και την ηρωίδα Τασούλα Γυφτογιάννη, πρόσωπα που σφράγισαν καταλυτικά τον αγώνα των «Ελεύθερων Πολιορκημένων».
Μεταφέρατε γεγονότα διακοσίων ετών στο σήμερα. Σε έναν κόσμο γεμάτο έτοιμες εικόνες, εσείς επιλέξατε να δημιουργήσετε τις δικές σας και αυτή ακριβώς η διαδικασία είναι ήδη μια πράξη ελευθερίας.
Θερμά συγχαρητήρια σε όλους όσοι συμμετείχατε, και ιδιαίτερα σε όσους διακριθήκατε. Όμως επιτρέψτε μου να πω ότι η μεγαλύτερη αξία δεν είναι μόνο η διάκριση, αλλά η ίδια η προσπάθεια. Η συμμετοχή η συνεργασία, η έμπνευση που γεννά η τέχνη, αποτελούν αντίδοτο στη μοναξιά και στην αδιαφορία της εποχής μας.
Ιδιαιτέρα μνεία αξίζει και στους εκπαιδευτικούς σας· διότι εκείνοι είναι που ανάβουν τη σπίθα, που εμπνέουν, που καθοδηγούν και που πιστεύουν ότι αξίζει να επιχειρείται κάθε δημιουργική δοκιμή, γινόμενοι οι ίδιοι συνοδοιπόροι στην αναζήτηση. Με τη στάση τους αυτή, αποδεικνύουν στην πράξη ότι η εκπαίδευση δεν είναι μια τυπική διαδικασία μετάδοσης γνώσεων, αλλά μια ζωντανή και δυναμική σχέση ανάμεσα στον μαθητή και τον δάσκαλο.
Συνοψίζοντας, θα ήθελα να απευθύνω σε όλους σας τις πατρικές μου ευχές για πρόοδο, υγεία και πνευματική καρποφορία. Αλλά, κυρίως, να απευθυνθώ σε εσάς, τα παιδιά, που είστε το παρόν που ήδη γεννά το αύριο.
Να κρατήσετε μέσα σας ζωντανή τη φλόγα της δημιουργίας, της αναζήτησης και της αλήθειας. Να μη φοβηθείτε το δύσκολο, το απαιτητικό, το διαφορετικό· διότι εκεί ακριβώς γεννιέται η δύναμη του ανθρώπου και η ωρίμανση της ψυχής. Η πορεία σας να είναι πορεία φωτός, γνώσης και ελευθερίας.
Η ιστορία του τόπου αυτού σας εμπιστεύεται μια βαριά πνευματική κληρονομιά: να γίνετε άνθρωποι με ήθος, με πίστη στις αξίες και με τόλμη ψυχής. Και εσείς με τα έργα σας, ήδη αποδεικνύετε ότι η νέα γενιά είναι ελπίδα, είναι ζωντανή πραγματικότητα δημιουργίας και προοπτικής.
Σας εύχομαι από καρδιάς να προχωρείτε πάντοτε με θάρρος, ενότητα και αυθεντικότητα και να καταστείτε φορείς φωτός σε έναν κόσμο που έχει ανάγκη από αλήθεια, καλοσύνη και όραμα».
Η εκδήλωση, την οποία παρουσίασε ο Πρωτοπρ. Ιωάννης Γκιάφης, Προϊστάμενος του Ιερού Ναού Αγίου Χριστοφόρου Αγρινίου, ολοκληρώθηκε με την απονομή μεταλλίων και ενθυμίων της επετείου των 200 ετών από την Έξοδο του Μεσολογγίου, στους μαθητές και τους συντελεστές του Μαθητικού Διαγωνισμού.
Τους μαθητές και τις μαθήτριες εκτός από τους εκπαιδευτικούς τους, συνόδευσαν: εκ μέρους της Ιεράς Συνόδου της Εκκλησίας της Ελλάδος, ο Αρχιμανδρίτης Θεόκλητος Μέντης, Υπεύθυνος του Γραφείου Συντονισμού Υποθέσεων και Γραμματεύς της Ειδικής Συνοδικής Επιτροπής Πολιτιστικής Ταυτότητος∙ εκ μέρους της Γενικής Γραμματείας Θρησκευμάτων, η κα Γεωργία Μουταντζή και εκ μέρους της Ιεράς Μητροπόλεως Αιτωλίας και Ακαρνανίας, ο Πρωτοπρ. Ευάγγελος Ασπρογιάννης και ο Πρωτοπρ. Ιωάννης Γκιάφης.
Μπορείτε να δείτε φωτογραφίες στον ακόλουθο σύνδεσμο https://photos.app.goo.gl/UoQqtLu35t3AiRnz5
