του Αρχιμ. Γρηγορίου Κωνσταντίνου Διδάκτωρος Θεολογίας

Η αρχή του κάθε νέου έτους είναι μια ευκαιρία να προβληματιστούμε για πολλά, αλλά ειδικότερα με το θέμα του χρόνου, ένα δώρο που έχουμε στην ζωή μας, όπως σημειώνει και ο σημερινός εορτάζων Μ. Βασίλειος « … Ὡς γάρ ἡ ἀρχή τῆς ὁδοῦ οὕπω ὁδός …., οὔτω καί ἡ τοῦ χρόνου ἀρχή οὔπω χρόνος» (Εἰς την Ἑξαήμερον, PG29, στ. 16CD-17A).

Ίσως πίσω από όλα τα γεγονότα που συνέβησαν το προηγούμενο έτος, τόσο στην προσωπική μας ζωή όσο και στον κόσμο, έχουμε την ευκαιρία να εκφράσουμε μια ευγνωμοσύνη για όλα τα καλά ίσως και για τα άσχημα πράγματα που έχουν συμβεί. Σε αυτά δεν μπορεί κανείς να μην λάβει υπόψιν του το θλιβερό και οδυνηρό υπαρκτό πρόβλημα, που είναι οι τρομοκρατικές επιθέσεις, και αυτήν την πραγματικότητα δεν πρέπει να την αγνοήσουμε. Αλλά πάνω από όλα η αρχή του νέου έτους, είναι μια υπόσχεση για μια νέα πορεία, που παρά τα οικονομικά προβλήματα, τις απειλές πολέμου και των τρομοκρατικών χτυπημάτων, προσπαθούμε να είμαστε αισιόδοξοι. Η δοξολογία της Εκκλησίας για την είσοδο του νέου έτους σήμερα μας δίνει πάλι το σύνθημα ότι και αυτός ο χρόνος είναι τελικά κάτω από την δύναμη του Θεού.

Σήμερα, επίσης ως πρωτοχρονιά είναι και η μεγάλη εορτή της Περιτομής του Χριστού, μετά από οχτώ ημέρες από την γέννηση, είναι από τις ημέρες εκείνες που ο Χριστός είναι βρέφος, είναι το πλήρωμα του χρόνου, που ήρθε «ὅτε δὲ ἦλθε τὸ πλήρωμα τοῦ χρόνου, ἐξαπέστειλεν ὁ Θεὸς τὸν υἱὸν αὐτοῦ, γενόμενον ἐκ γυναικός, γενόμενον ὑπὸ νόμον, ἵνα τοὺς ὑπὸ νόμον ἐξαγοράσῃ, ἵνα τὴν υἱοθεσίαν ἀπολάβωμεν», (Γαλ. 4,4). Τόσο ο Χριστός ως βρέφος, όσο επίσης και ο χρόνος είναι ευάλωτα!! Είναι άμεσα σε κίνδυνο. Ο Θεός όμως το εύθραυστο και τον κίνδυνο το περιβάλλει και το προστατεύει: ως και το Θείο Βρέφος αλλά και τον χρόνο της ζωή μας.

Η επαναλαμβανόμενη ευχή σήμερα «χρόνια πολλά» μας φέρνει ακριβώς αυτήν την σχέση, μεταξύ του πληρώματος το χρόνου και της αρχής του νέου έτους. Αλλά τις περισσότερες φορές αυτή η ευχή και το νέο έτος είναι εγκλωβισμένα μέσα σε μια αρρωστημένη κοσμική αντίληψη: ποτά, χαρτιά διασκέδαση κ. ά. Ωστόσο αυτή η πραγματικότητα, αυτή η ιδέα και ο τρόπος εορτασμού που έχουμε δεν μπορεί να μας αφήσει μόνο εκεί. Δεν πρέπει να δούμε δηλαδή το νέο έτος και την πρωτοχρονιά ως κοσμικές διακοπές, αλλά στο πλήρωμα του χρόνου, που ανήκει στο Θεό, για όλους τους ανθρώπους και για όλες τις ηλικίες. Δεν είναι απλώς το 2017, το νέο έτος, που ήρθε και η σειρά του, να προστεθεί ένας ακόμη χρονικός κρίκος. Περισσότερο, ο χρόνος αυτός στην κουλτούρα την καθημερινή, διαπιστώνεται με την παρουσία του Χριστού στην ιστορία της ανθρωπότητας. Είμαστε πλέων στα 2017 έτη από την Γέννηση του Χριστού. Κάθε φορά που γράφουμε αυτήν την ημερομηνία, σε γράμμα ή επιστολή, που την διαβάζουμε στην εφημερίδα ή στην οθόνη του υπολογιστή ή στο κινητό, αυτός ο αριθμός μας οδηγεί πίσω και πάλι στο πρόσωπο του Χριστού. Αυτός είναι ο Κύριος της ιστορίας, είναι και ο χρόνος που ανήκει σε αυτόν. Στο νέο έτος θα ζήσουμε το πλήρωμα του χρόνου και πάλι. Το νέο έτος μας υπενθυμίζει και πάλι ότι ο Θεός είναι όλων των εποχών, παρελθόν, παρόν και μέλλον. Είναι παρών σε όλες τις χρονικές διαστάσεις, και παρεμβαίνει σε κάθε εποχή και σε κάθε ανθρώπινη ψυχή. Το παρελθόν έφυγε, το μέλλον δεν έχει έρθει ακόμη. Είναι το αιώνιο παρόν του Θεού, όπως υπογραμμίζει και πάλι ο Μ. Βασίλειος, «Ἢ οὐχὶ τοιοῦτος ὁ χρόνος, οὗ τὸ μὲν παρελθὸν ἠφανίσθη, τὸ δὲ μέλλον οὔπω πάρεστι, τὸ δὲ παρὸν πρὶν γνωσθῆναι διαδιδράσκει τὴν αἴσθησιν;» (Εις Εξαήμ. 1,5, PG 29, 13B).

Ο χρόνος περιβάλλεται από την φθορά, είναι μέσα στο χώρο, δεν νοείται έξω από τις πράξεις μας και την ζωή μας. Ο χρόνος αξιοποιείται από τον άνθρωπο γεμίζοντας με χάρη Θεού. Αν κρατάμε τον χρόνο στα χέρια μας, για την δική μας απόλαυση, τότε χωριζόμαστε από τους άλλους. Πολύ περισσότερο αυτό συμβαίνει και όταν κρατάμε το χρόνο για μας τους ίδιους και στην Εκκλησία. Τότε χωριζόμαστε από τον Χριστό, τους Αγίους και τους κεκοιμημένους, κάνουμε το χρόνο όχι πλήρωμα, αλλά χρονική απόσταση, απομακρυνόμαστε δηλαδή από την αναζωογόνησή μας. Ο χρόνος κατά τον Μ. Βασίλειο είναι συνδεδεμένος με την εν Χριστώ ζωή και οδηγεί στη σωτηρία. Αυτές τις λίγες σκέψεις πρέπει να έχουμε κατά νουν στην αρχή του νέου έτους, προσδίδοντας νόημα για έναν νέον ενιαύσιο, που να είναι της χρηστότητας – αγαθότητας του Κυρίου και όχι της φθοράς μας.